Solomona 30
Baibala Hemolele (Hawaiian Bible, 1868 revision)
Clementine Vulgate, 1598
1HE mau wahi olelo a Agura ke keiki a Iake. He wanana; na ke kanaka i hoike mai ia Itiela; ia Itiela laua me Ukala.
1Verba Congregantis, filii Vomentis. Visio quam locutus est vir cum quo est Deus, et qui Deo secum morante confortatus, ait:
2Owau ka mea hupo loa o na kanaka, Aole o'u wahi noonoo kanaka.
2[Stultissimus sum virorum, et sapientia hominum non est mecum.
3Aole i loaa ia u ka naauao, Aole hoi o'u ike i ka Mea hemolele.
3Non didici sapientiam, et non novi scientiam sanctorum.
4Owai ka mea i pii ae i ka lani, a i iho mai hoi? Owai ka mea i hooiliili i ka makani ma kona lima? Owai ka mea i hoopaa i na wai ma kona aahu? Owai ka mea i hoonoho i na welelau a pau o ka honua? Owai hoi kona inoa, owai ka inoa o kana keiki? E hoike mai paha oe.
4Quis ascendit in cælum, atque descendit? quis continuit spiritum in manibus suis? quis colligavit aquas quasi in vestimento? quis suscitavit omnes terminos terræ? quod nomen est ejus, et quod nomen filii ejus, si nosti?
5Pau loa na huaolelo a ke Akua i ka maemae; Oia ka palekaua i ka poe paulele aku ia ia.
5Omnis sermo Dei ignitus: clypeus est sperantibus in se.
6Mai hui ae oe i kekahi mea me kana mau huaolelo, O ao mai oia ia oe, a e lilo oe i mea wahahee.
6Ne addas quidquam verbis illius, et arguaris, inveniarisque mendax.
7Elua mau mea a'u i noi aku ai ia oe, Mai aua oe mamua o ko'u make ana.
7Duo rogavi te: ne deneges mihi antequam moriar:
8O ka lapuwale, a o ka wahahee, E hookaawale ae mai o'u aku nei; Mai haawi mai ia'u i ka ilihune, aole hoi i ka waiwai; E hanai mai ia'u i ka ai ku pono no'u;
8vanitatem et verba mendacia longe fac a me; mendicitatem et divitias ne dederis mihi: tribue tantum victui meo necessaria,
9O hookuku ai au, a hoole aku hoi, Me ka i ana, Owai la o Iehova? O ilihune hoi au a aihue iho, A hoohiki ino i ka inoa o ko'u Akua.
9ne forte satiatus illiciar ad negandum, et dicam: Quis est Dominus? aut egestate compulsus, furer, et perjurem nomen Dei mei.
10Mai hoopii oe i ke kauwa imua o kona haku, O hooino mai oia ia oe, a e lilo oe i lawehala.
10Ne accuses servum ad dominum suum, ne forte maledicat tibi, et corruas.]
11O kekahi hanauna, hoino no i ka makuakane, Aole hoi i hoomaikai i ka makuwahine.
11[Generatio quæ patri suo maledicit, et quæ matri suæ non benedicit;
12O kekahi hanauna hoi, he maemae ia i ko lakou maka iho, Aole hoi i holoiia ka paumaele.
12generatio quæ sibi munda videtur, et tamen non est lota a sordibus suis;
13O kekahi hanauna, hookano loa na maka o lakou! Hookiekie hoi na lihilihi o lakou.
13generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebræ ejus in alta surrectæ;
14O kekahi hanauna, he mau pahikaua ko lakou niho, He mau pahi hoi ko lakou mau kui. E ai ana i ka poe ilihune mai ka honua aku, A o ka poe nele hoi iwaena o na kanaka.
14generatio quæ pro dentibus gladios habet, et commandit molaribus suis, ut comedat inopes de terra, et pauperes ex hominibus.
15He mau kaikamahine elua ka ka omokoko, E i ana, E ho mai, e ho mai, ea. Akolu no mea piha ole, Eha hoi, aole e olelo mai, Ua ana:
15Sanguisugæ duæ sunt filiæ, dicentes: Affer, affer. Tria sunt insaturabilia, et quartum quod numquam dicit: Sufficit.
16O ka lua, o ka opu pa; A o ka honua i mauu ole i ka wai; A o ke ahi, aole ana olelo mai, Ua nui.
16Infernus, et os vulvæ, et terra quæ non satiatur aqua: ignis vero numquam dicit: Sufficit.
17O ka maka i hoowahawaha i kona makuakane, A hoole hoi aole e malama i kona makuwahine, E kiko iho ka poe koraka o ke awawa ia mea, A e ai iho no ka poe aito opiopio.
17Oculum qui subsannat patrem, et qui despicit partum matris suæ, effodiant eum corvi de torrentibus, et comedant eum filii aquilæ !]
18Ekolu mau mea kupanaha loa ia'u, Eha hoi, aole au i ike iho.
18[Tria sunt difficilia mihi, et quartum penitus ignoro:
19O ka aoao o ka aito ma ka lewa; O ka aoao o ka nahesa maluna o ka pohaku; O ka aoao o ka moku iwaena o ka moana; A o ka aoao o ke kanaka me ka wahine puupaa.
19viam aquilæ in cælo, viam colubri super petram, viam navis in medio mari, et viam viri in adolescentia.
20Peneia ka aoao o ka wahine hookamakama, Ai iho la oia a holoi i kona nuku, A olelo ae, Aole au i hana hewa.
20Talis est et via mulieris adulteræ, quæ comedit, et tergens os suum dicit: Non sum operata malum.
21Ekolu mau mea e haunaele ai ka honua, Eha hoi e hiki ole ai ke hoomanawanui:
21Per tria movetur terra, et quartum non potest sustinere:
22O ke kauwa ke lilo i alii; O ka mea lapuwale ke maona i ka ai;
22per servum, cum regnaverit; per stultum, cum saturatus fuerit cibo;
23O ka wahine huhu wale ke mareia oia; A o ke kauwawahine he hooilina o kona hakuwahine.
23per odiosam mulierem, cum in matrimonio fuerit assumpta; et per ancillam, cum fuerit hæres dominæ suæ.]
24Eha mau mea liilii loa ma ka honua nei, A ua akamai loa no nae:
24[Quatuor sunt minima terræ, et ipsa sunt sapientiora sapientibus:
25O ka poe anonanona, he poe ikaika ole lakou, Hoomakaukau no nae i ke kau i ka lakou ai;
25formicæ, populus infirmus, qui præparat in messe cibum sibi;
26O ka poe rabita, he poe nawaliwali lakou, Ma na pohaku hoi i hana'i i ko lakou mau hale;
26lepusculus, plebs invalida, qui collocat in petra cubile suum;
27O ka poe uhini, aole o lakou alii, Hele papa no hoi lakou.
27regem locusta non habet, et egreditur universa per turmas suas;
28O ka moo, lalau no oia me kona mau lima, Aia no ia ma na hale hanohano o ke alii.
28stellio manibus nititur, et moratur in ædibus regis.
29Ekolu mau mea, i maikai ka hele ana, Eha hoi i maikai ke hele ae.
29Tria sunt quæ bene gradiuntur, et quartum quod incedit feliciter:
30O ka liona ka mea ikaika loa o na holoholona, Aole hoi oia e huli ae mai ke alo aku o lakou a pau;
30leo, fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum;
31O ka ilio hahai, a o ke kao kane hoi, A o ke alii, hiki ole ke ku e ia ia.
31gallus succinctus lumbos; et aries; nec est rex, qui resistat ei.
32Ina he lapuwale oe i kou hookiekie ana, Ina paha he manao ino kou, e kau ana ka lima ma ka waha.
32Est qui stultus apparuit postquam elevatus est in sublime; si enim intellexisset, ori suo imposuisset manum.
33Ma ka hooluliluli ana i ka waiu e puka mai ai ka bata, Ma ka uwi ana i ka ihu e kahe mai ai ke koko; A ma ka hooioi ana i ka huhu e puka mai ai hoi ka hakaka.
33Qui autem fortiter premit ubera ad eliciendum lac exprimit butyrum; et qui vehementer emungit elicit sanguinem; et qui provocat iras producit discordias.]
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.