1 Tuʻi 20
Tongan Bible, Revised West VersionTranslation
Tongan Bible, Revised West Version
Bíblia Portuguesa Mundial (Brazilian Portuguese)
1Pea naʻe tānaki fakataha ʻe Peni-Hatati ko e tuʻi ʻo Silia ʻa ʻene kautau kotoa pē: pea naʻe ʻiate ia ʻae tuʻi ʻe toko tolungofulu ma toko ua, mo e fanga hoosi, mo e ngaahi saliote: pea naʻa ne ʻalu hake ʻo ne kāpui ʻa Samēlia ʻaki ʻae tau, ʻo ne fai ʻae tau ki ai.
1Ben-Hadade, rei da Síria, reuniu todo o seu exército; e havia trinta e dois reis com ele, com cavalos e carros de guerra. Ele subiu, cercou Samaria e lutou contra ela.
2Pea naʻa ne kouna atu ʻae kau talafekau kia ʻEhapi ko e tuʻi ʻo ʻIsileli ki loto kolo, ʻo ne pehē kiate ia, “ʻOku pehē ʻe Peni-Hatati,
2Ele enviou mensageiros à cidade, a Acabe, rei de Israel, e lhe disse: “Assim diz Ben-Hadade:
3ʻOku ʻaʻaku ʻa hoʻo siliva mo hoʻo koula; pea ʻoku ʻaʻaku foki ʻa hoʻo ngaahi uaifi pea mo hoʻo fānau, ʻio, ʻakinautolu ʻoku matalelei hake ʻi ai.”
3‘A sua prata e o seu ouro são meus. As suas mulheres e os seus filhos, os melhores, também são meus.’”
4Pea naʻe tali ʻe he tuʻi ʻo ʻIsileli, ʻo pehē, “ʻE hoku ʻeiki ko e tuʻi, ʻo hangē ko hoʻo lea, ʻoku ʻaʻau au, pea mo ia kotoa pē ʻoku ou maʻu.”
4O rei de Israel respondeu: “Que seja conforme a sua palavra, meu senhor, ó rei. Eu sou seu, e tudo o que tenho.”
5Pea naʻe toe haʻu ʻae kau talafekau, ʻonau pehē, “ʻOku pehē mai ʻe Peni-Hatati, Neongo ʻa ʻeku fekau atu kiate koe, ʻo pehē, Te ke tuku mai kiate au hoʻo siliva, mo hoʻo koula, mo ho ngaahi uaifi, pea mo hoʻo fānau;
5Os mensageiros voltaram e disseram: “Assim diz Ben-Hadade: ‘De fato, mandei dizer a você: “Você me entregará a sua prata, o seu ouro, as suas mulheres e os seus filhos;
6Neongo ia, te u fekau atu ʻa ʻeku kau tamaioʻeiki kiate koe ʻapongipongi ʻi he feituʻu laʻā ni nai, pea te nau hakule ho fale, pea mo e ngaahi fale ʻo hoʻo kau tamaioʻeiki; pea ʻe pehē, ʻilonga ha meʻa ʻoku mata lelei ki ho mata ʻoʻou, te nau toʻo ia ʻi honau nima ʻo ʻave.”
6mas amanhã, por volta desta hora, enviarei os meus servos a você, e eles revistarão a sua casa e as casas dos seus servos. Tudo o que for agradável aos seus olhos, eles colocarão nas mãos deles e levarão embora.”’”
7Pea naʻe toki ʻomi ʻe he tuʻi ʻo ʻIsileli ʻae kau mātuʻa kotoa pē ʻoe fonua, ʻo ne pehē, “Vakai, ʻoku ou kole kiate kimoutolu, ke mou sio ki heʻene kumi ʻe he tangata ni ha fekovikoviʻi: he naʻa ne fekau mai kiate au ke ʻatu ʻa hoku ngaahi uaifi, mo ʻeku ngaahi fānau, mo ʻeku siliva, pea mo ʻeku koula; pea naʻe ʻikai te u taʻofi ha meʻa meiate ia.”
7Então o rei de Israel chamou todos os anciãos da terra e disse: “Por favor, notem como este homem busca o mal; pois ele mandou pedir as minhas mulheres, os meus filhos, a minha prata e o meu ouro; e eu não lhe neguei.”
8Pea naʻe pehē kiate ia ʻe he kau mātuʻa pea mo e kakai kotoa pē, “ʻOua naʻa ke fanongo kiate ia, pea ʻoua naʻa loto ki ai.”
8Todos os anciãos e todo o povo lhe disseram: “Não o escute, nem concorde com isso.”
9Ko ia naʻa ne pehē ai ki he kau tala fekau meia Peni-Hatati, “Mou tala ki hoku ʻeiki ko e tuʻi, Ko e meʻa kotoa pē naʻa ke tomuʻa fekau ai ki hoʻo tamaioʻeiki te u fai ia: ka ko e meʻa ko eni ʻe ʻikai siʻi te u mafai.” Pea naʻe ʻalu ʻae kau talafekau, ʻonau toe ʻomi ʻae lea kiate ia.
9Portanto, ele disse aos mensageiros de Ben-Hadade: “Digam ao meu senhor, o rei: ‘Tudo o que você exigiu do seu servo na primeira vez eu farei, mas esta coisa eu não posso fazer.’” Os mensageiros partiram e levaram a resposta a ele.
10Pea naʻe fekau atu kiate ia ʻe Peni-Hatati, ʻo ne pehē, “Ke fai pehē ʻe he ngaahi ʻotua kiate au, ʻo lahi hake foki, ʻo kapau ʻe lahi ʻae efu ʻo Samēlia ke taki taha maʻu ʻe he kakai kotoa pē ʻoku muimui kiate au ha faluku ʻe taha.”
10Ben-Hadade mandou dizer a ele: “Que os deuses me castiguem, e ainda mais, se o pó de Samaria for suficiente para encher as mãos de todo o povo que me segue.”
11Pea naʻe pehēange ʻe he tuʻi ʻo ʻIsileli, “Tala kiate ia, ʻOua naʻa polepole ia ʻaia ʻoku nonoʻo mai hono mahafutau, ʻo hangē ko ia ʻoku ne vete ia.”
11O rei de Israel respondeu: “Digam a ele: ‘Não se gabe quem veste a sua armadura como aquele que a tira.’”
12Pea naʻe hoko ʻo pehē, ʻi heʻene fanongo ʻa Peni-Hatati ki he lea ko ia, lolotonga ʻa ʻene inu, ʻaia mo ʻene ngaahi tuʻi ʻi he ngaahi fale fehikitaki, naʻa ne pehē ai ki heʻene kau tamaioʻeiki, “Mou teuteu.” Pea naʻa nau teuteu ke tauʻi ʻae kolo.
12Quando Ben-Hadade ouviu esta mensagem, enquanto bebia com os reis nas tendas, disse aos seus servos: “Preparem-se para atacar!” Então eles se prepararam para atacar a cidade.
13¶ Pea vakai, naʻe haʻu ha palōfita kia ʻEhapi ko e tuʻi ʻIsileli, ʻo ne pehē, “ʻOku pehē ʻe Sihova, ‘Kuo ke mamata ki he fuʻu kakai tokolahi ni? Vakai, te u tukuange kinautolu ki ho nima he ʻaho ni; pea te ke ʻilo ko au ko Sihova.’”
13Eis que um profeta se aproximou de Acabe, rei de Israel, e disse: “Assim diz o SENHOR: ‘Você viu toda esta grande multidão? Eis que hoje a entregarei nas suas mãos. Então você saberá que eu sou o SENHOR.’”
14Pea naʻe pehē ʻe ʻEhapi, “Ia hai?” Pea naʻe pehē mai ʻe ia, “ʻOku pehē ʻe Sihova, ʻi he nima ʻoe kau talavou ʻoe houʻeiki ʻoe ngaahi vahefonua.” Pea naʻa ne toki pehē, “Pea ko hai ʻe tataki ʻae tau?” Pea naʻa ne pehē mai, “Ko koe.”
14Acabe perguntou: “Por meio de quem?” Ele disse: “Assim diz o SENHOR: ‘Pelos jovens dos príncipes das províncias.’” Então ele perguntou: “Quem começará a batalha?” Ele respondeu: “Você.”
15Pea naʻa ne toki lau hake ʻae kau talavou ʻoe houʻeiki ʻoe ngaahi vahefonua, pea naʻa nau toko uangeau ma tolungofulu ma ua: pea hili ʻene lau kinautolu, naʻa ne lau ʻae kakai kotoa pē, ʻae fānau kotoa pē ʻa ʻIsileli, ko e toko fitu afe.
15Então ele reuniu os jovens dos príncipes das províncias, e eram duzentos e trinta e dois. Depois deles, reuniu todo o povo, todos os filhos de Israel, sendo sete mil.
16Pea naʻa nau ʻalu atu feʻunga mo e hoʻatāmālie. Ka naʻe lolotonga ia ʻae inu ke konā ʻa Peni-Hatati ʻi he ngaahi fale fehikitaki, ko ia mo e ngaahi tuʻi, ʻae ngaahi tuʻi ʻe toko tolungofulu ma ua ʻaia naʻe tokoni kiate ia.
16Eles saíram ao meio-dia. Mas Ben-Hadade estava se embriagando nas tendas, ele e os reis, os trinta e dois reis que o ajudavam.
17Pea naʻe muʻomuʻa atu ʻae kau talavou ʻoe houʻeiki ʻoe ngaahi vahefonua; pea naʻe ʻalu atu ʻae fekau meia Peni-Hatati, pea naʻa nau fakahā kiate ia, ʻo pehē, ʻOku haʻu ha kau tangata mei Samēlia.
17Os jovens dos príncipes das províncias saíram primeiro; e Ben-Hadade enviou espias, e eles lhe informaram, dizendo: “Homens estão saindo de Samaria.”
18Pea naʻa ne pehē, “Kapau kuo nau hū mai kituʻa ʻi he melino, puke moʻui pe kinautolu; pea kapau kuo nau ʻomi kituʻa ke fai ʻae tau, puke moʻui pe kinautolu.”
18Ele disse: “Se saíram para a paz, peguem-nos vivos; ou se saíram para a guerra, peguem-nos vivos.”
19Ko ia naʻe hū mai mei he kolo ʻae kau talavou ni ʻoe houʻeiki ʻoe ngaahi vahe fonua, pea mo e kautau naʻe muimui kiate kinautolu.
19Assim, estes saíram da cidade, os jovens dos príncipes das províncias, e o exército que os seguia.
20Pea naʻa nau tāmateʻi taki taha haʻane tangata: pea naʻe feholaki ʻae kakai Silia; pea naʻe tulia kinautolu ʻe he kakai ʻIsileli: pea naʻe hao moʻui ʻa Peni-Hatati ko e tuʻi ʻo Silia ʻi ha hoosi fakataha mo e kau heka hoosi.
20Cada um matou o seu homem. Os sírios fugiram, e Israel os perseguiu. Ben-Hadade, rei da Síria, escapou a cavalo com alguns cavaleiros.
21Pea naʻe ʻalu atu ʻae tuʻi ʻo ʻIsileli, ʻo ne teʻia ʻae fanga hoosi mo e ngaahi saliote, pea naʻa ne tāmateʻi ʻae kakai Silia ʻi he tāmate lahi ʻaupito.
21O rei de Israel saiu e atacou os cavalos e os carros de guerra, e matou os sírios com grande matança.
22¶ Pea naʻe haʻu ʻae palōfita ki he tuʻi ʻo ʻIsileli, mo ne pehē kiate ia, “Ke ke ʻalu, mo fakamālohi koe, pea vakai, ʻo tokanga ki he meʻa ʻoku ke fai: he ka toe hoko mai ʻae faʻahitaʻu ʻe toe haʻu ʻae tuʻi ʻa Silia ke tauʻi koe.”
22O profeta se aproximou do rei de Israel e lhe disse: “Vá, fortaleça-se e planeje o que você deve fazer, pois na virada do ano, o rei da Síria subirá contra você.”
23Pea naʻe pehē ʻe he kau tamaioʻeiki ʻae tuʻi ʻo Silia kiate ia, “Ko honau ngaahi ʻotua, ko e ʻotua ʻoe ngaahi moʻunga; ko ia naʻa nau mālohi hake ai ʻiate kitautolu; kae tuku ke tau tauʻi ʻakinautolu ʻi he tokalelei, pea ko e moʻoni te tau mālohi hake ʻiate kinautolu.
23Os servos do rei da Síria lhe disseram: “O deus deles é um deus dos montes; por isso eles foram mais fortes do que nós. Mas vamos lutar contra eles na planície, e certamente seremos mais fortes do que eles.
24Pea ke fai ʻae meʻa ni, ʻAve ʻae ngaahi tuʻi, ʻae tangata taki taha mei hono potu, pea fetongiʻaki kinautolu ʻae ngaahi ʻeiki tau:
24Faça o seguinte: tire os reis, cada um do seu lugar, e coloque capitães no lugar deles.
25Pea lau mai kiate koe ha kautau, ʻo hangē ko e kautau kuo mole ʻiate koe, ko e hoosi ke tatau mo e hoosi, mo e saliote ke tatau mo e saliote: pea te tau tau mo kinautolu ʻi he potu tokalelei, pea ko e moʻoni te tau mālohi hake ʻiate kinautolu.” Pea naʻa ne tokanga ki heʻenau lea, ʻo ne fai pehē.
25Reúna um exército como o exército que você perdeu, cavalo por cavalo e carro por carro. Nós lutaremos contra eles na planície, e certamente seremos mais fortes do que eles.” Ele deu ouvidos à voz deles e assim o fez.
26Pea ʻi heʻene toe hokosia mai ʻae faʻahitaʻu, naʻe lau hake ʻae kakai Silia ʻe Peni-Hatati, ʻo ne ʻalu hake ki ʻEfeki ke tau mo ʻIsileli.
26Na virada do ano, Ben-Hadade reuniu os sírios e subiu a Afeca para lutar contra Israel.
27Pea naʻe lau hake ʻae fānau ʻa ʻIsileli, pea naʻe taki taha ʻave ʻene meʻakai, mo nau ʻalu atu ko honau tali: pea naʻe fokotuʻu honau ʻapitanga ʻi honau ʻao ʻe he fānau ʻa ʻIsileli, ʻo hangē ko e ngaahi fānganga kosi siʻi ʻe ua; ka naʻe fonu ʻae fonua kotoa ʻi he kau Silia.
27Os filhos de Israel foram reunidos, receberam provisões e foram contra eles. Os filhos de Israel acamparam diante deles como dois pequenos rebanhos de cabritos, mas os sírios enchiam a terra.
28¶ Pea naʻe haʻu ha tangata ʻoe ʻOtua, ʻo ne lea ki he tuʻi ʻo ʻIsileli, ʻo pehē, “ʻOku pehē ʻe Sihova, ‘Koeʻuhi kuo pehē ʻe he kakai Silia, Ko e ʻOtua pe ʻoe ngaahi moʻunga ʻa Sihova, ka ʻoku ʻikai ko e ʻOtua ia ʻoe ngaahi potu tokalelei, ko ia te u tukuange ai ʻae fuʻu kakai tokolahi ni ki ho nima, pea te mou ʻilo ko Sihova au.’”
28Um homem de Deus se aproximou e falou ao rei de Israel, e disse: “Assim diz o SENHOR: ‘Porque os sírios disseram: “O SENHOR é um deus dos montes, mas ele não é um deus dos vales”, portanto, entregarei toda esta grande multidão nas suas mãos, e vocês saberão que eu sou o SENHOR.’”
29Pea naʻa nau nofo ʻo fehangaʻaki ko e taha ki he taha ʻi he ʻaho ʻe fitu. Pea naʻe pehē, ʻi hono fitu ʻoe ʻaho naʻe hoko ʻae tau: pea naʻe tāmateʻi ʻe he fānau ʻa ʻIsileli ʻae kau tangata hāʻele ʻe tokotaha kilu ʻoe kakai Silia ʻi he ʻaho pe taha.
29Eles acamparam uns de frente para os outros por sete dias. Então, no sétimo dia, a batalha começou; e os filhos de Israel mataram cem mil soldados de infantaria dos sírios em um dia.
30Ka naʻe feholaki ʻae toenga kakai ki ʻEfeki, ki he loto kolo; pea naʻe hinga ʻae ā ʻi ai ʻo taʻomia ʻae kau tangata ʻe toko ua mano mo e toko fitu afe, ʻaia naʻe toe. Pea naʻe hola ʻa Peni-Hatati, ʻo ne hū mai ki he kolo, pea ki he loki ki loto fale.
30Mas o restante fugiu para Afeca, para dentro da cidade; e a muralha caiu sobre vinte e sete mil homens que haviam sobrado. Ben-Hadade fugiu e entrou na cidade, escondendo-se em um quarto interior.
31¶ Pea naʻe pehē ʻe heʻene kau tamaioʻeiki kiate ia, “Vakai eni, kuo mau fanongo ko e ngaahi tuʻi faʻa ʻaloʻofa ʻae ngaahi tuʻi ʻoe fale ʻo ʻIsileli: ʻoku mau kole kiate koe, tuku ke mau ʻai ʻae tauangaʻa ki homau kongaloto, mo e maea ki homau ʻulu, pea mau ʻalu atu ki he tuʻi ʻo ʻIsileli heiʻilo te ne fakamoʻui koe.”
31Os seus servos lhe disseram: “Veja bem, nós ouvimos que os reis da casa de Israel são reis misericordiosos. Por favor, deixe-nos colocar pano de saco sobre os nossos corpos e cordas em nossas cabeças, e sair ao rei de Israel. Talvez ele poupe a sua vida.”
32Ko ia naʻa nau nonoʻo ʻaki kinautolu ʻae tauangaʻa ʻi honau kongaloto, mo e maea ki honau ʻulu, pea naʻa nau haʻu ki he tuʻi ʻo ʻIsileli, ʻo pehē, “ʻOku pehē mai ʻe hoʻo tamaioʻeiki ko Peni-Hatati, ʻOku ou kole kiate koe, “Tuku ke u moʻui.” Pea naʻa ne pehē, “He ʻoku ne kei moʻui? Ko hoku kāinga ia.”
32Então eles colocaram pano de saco sobre os seus corpos e cordas em suas cabeças, e foram ao rei de Israel, e disseram: “O seu servo Ben-Hadade diz: ‘Por favor, deixe-me viver.’” Ele disse: “Ele ainda está vivo? Ele é meu irmão.”
33Pea naʻe tokanga lahi ʻe he kau tangata pe ʻe ai ha meʻa lelei meiate ia, pea naʻa nau puke leva ki ai: pea naʻa nau pehē, “Ko ho kāinga ko Peni-Hatati. Pea naʻa ne toki pehē atu, “Mou ʻalu ʻo ʻomi ia.” Pea naʻe toki haʻu ʻa Peni-Hatati kituʻa kiate ia; pea naʻa ne fekau ia ke heka hake ki he saliote.
33Ora, os homens observavam atentamente e se apressaram em tomar essa palavra; e disseram: “O seu irmão Ben-Hadade.” Então ele disse: “Vão, tragam-no.” Então Ben-Hadade saiu até ele; e ele o fez subir no carro de guerra.
34Pea naʻe pehē ʻe Peni-Hatati kiate ia, “Ko e ngaahi kolo, ʻaia naʻe kapasia ʻe heʻeku tamai mei hoʻo tamai, te u toe ʻatu; pea te ke ngaohi maʻau ʻae ngaahi hala ʻi Tamasikusi ʻo hangē ko ia naʻe ngaohi ʻe heʻeku tamai ʻi Samēlia.” Pea naʻe pehēange ai ʻe ʻEhapi , “Te u tukuange koe ke ʻalu ʻi he fuakava ni.” Ko ia naʻa ne fai mo ia ha fuakava, mo ne tukuange ia ke ʻalu.
34Ben-Hadade lhe disse: “As cidades que o meu pai tomou do seu pai eu devolverei. Você poderá fazer ruas para si em Damasco, como o meu pai fez em Samaria.” “Eu”, disse Acabe, “o deixarei ir com esta aliança.” Então ele fez uma aliança com ele e o deixou ir.
35¶ Pea ko e tangata ʻe tokotaha ʻi he ngaahi foha ʻoe kau palōfita, naʻe pehē ki hono kaungāʻapi ʻi he folofola ʻa Sihova, “ʻOku ou kole ke ke taaʻi au. Pea naʻe ʻikai te ne loto ke taaʻi ia.
35Certo homem dos filhos dos profetas disse ao seu companheiro pela palavra do SENHOR: “Por favor, me fira!” O homem se recusou a feri-lo.
36Pea naʻa ne toki pehē kiate ia, “Koeʻuhi kuo ʻikai te ke fai talangofua ki he folofola ʻa Sihova, vakai, ʻoka ke ka ʻalu atu leva meiate au, ʻe tāmateʻi koe ʻe ha laione.” Pea ʻi heʻene mahuʻi atu leva meiate ia, naʻe maʻu ia ʻe ha laione, ʻo ne tāmateʻi ia.
36Então ele lhe disse: “Porque você não obedeceu à voz do SENHOR, eis que, assim que você se afastar de mim, um leão o matará.” Assim que ele se afastou dele, um leão o encontrou e o matou.
37Pea naʻa ne toki ʻilo ʻae tangata kehe ʻe taha ʻo ne pehē, “ʻOku ou kole ke ke taaʻi au.” Pea naʻe taaʻi ia ʻe he tangata, pea naʻa ne lavea, ʻi hono taaʻi.
37Então ele encontrou outro homem e disse: “Por favor, me fira.” O homem o feriu e o machucou.
38Ko ia naʻe ʻalu ai ʻae palōfita, mo ne tatali ʻi he hala ki he tuʻi, pea naʻa ne fakapuli ia ʻaki ʻae efuefu naʻe ʻai ki hono mata.
38Então o profeta partiu e esperou pelo rei no caminho, e se disfarçou com a sua faixa sobre os olhos.
39Pea ʻi heʻene ʻalu ange ai ʻae tuʻi naʻa ne ui atu ki he tuʻi: pea naʻa ne pehē, “Naʻe ʻalu atu ʻa hoʻo tamaioʻeiki ki he lotolotonga ʻoe tau; pea vakai, naʻe afe mai ha tangata ʻo ne ʻomi ha tangata kiate au, mo ne pehē, ‘Puke maʻu ʻae tangata ni: kapau ʻe mole ia ʻi ha meʻa, ʻe toki totongi ʻe hoʻo moʻui ʻa ʻene moʻui ʻaʻana, pea ka ʻikai ia te ke totongi ʻaki ha taleniti siliva ʻe taha.’
39Quando o rei passava, ele clamou ao rei e disse: “O seu servo saiu para o meio da batalha; e eis que um homem se aproximou e trouxe um homem a mim, e disse: ‘Guarde este homem! Se por algum motivo ele desaparecer, então a sua vida responderá pela vida dele, ou então você pagará um talento de prata.’
40Pea lolotonga ʻae femouʻekina ʻa hoʻo tamaioʻeiki, ʻiloange kuo ne hao.” Pea naʻe pehē ʻe he tuʻi ʻo ʻIsileli kiate ia, “ʻE pehē pe ʻae fakamaauʻi koe; kuo ke fakapapau pe ia ʻe koe.”
40Enquanto o seu servo estava ocupado aqui e ali, ele desapareceu.” O rei de Israel lhe disse: “Assim será o seu julgamento. Você mesmo o decidiu.”
41Pea naʻa ne fai fakatoʻotoʻo ʻo ne toʻo ʻae efuefu mei hono mata; pea naʻe toki ʻilo ia ʻe he tuʻi ʻo ʻIsileli ko e tokotaha ia ʻi he kau palōfita.
41Ele se apressou e tirou a faixa dos seus olhos; e o rei de Israel reconheceu que ele era um dos profetas.
42Pea naʻa ne pehē kiate ia, “ʻOku pehē ʻe Sihova, ‘Koeʻuhi kuo ke tukuange mei ho nima ʻae tangata naʻaku tukupau ʻeau ke fakaʻauha ʻaupito, ko ia ʻe totongi ʻaki ʻa hoʻo moʻui ʻa ʻene moʻui ʻaʻana, pea ʻe totongi ʻaki hoʻo kakai ʻa ʻene kakai ʻaʻana.’”
42Ele lhe disse: “Assim diz o SENHOR: ‘Porque você deixou escapar da sua mão o homem que eu havia condenado à destruição, portanto, a sua vida tomará o lugar da vida dele, e o seu povo tomará o lugar do povo dele.’”
43Pea naʻe ʻalu ʻae tuʻi ʻo ʻIsileli ki hono fale kuo māfasia mo mamahi, mo ne hoko ki Samēlia.
43O rei de Israel foi para a sua casa aborrecido e indignado, e chegou a Samaria.
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.