เอ​เส​เคี​ยล​
Chapter 44
Freedom Bible (Thai)
vs Tongan Bible, Revi…
Aa
Text size
Line width
Verse numbers

เอ​เส​เคี​ยล​ 44

Freedom Bible (Thai)
Tongan Bible, Revised West Version
1แล้ว​เขา​นำ​ข้าพเจ้า​กลับ​ไป​ทาง​ประตู​ชั้น​นอก​ของ​สถาน​บริสุทธิ์​ซึ่ง​หัน​ไป​ทาง​ตะวัน​ออก​ ประตู​นั้น​ปิด​อยู่​
1Hili ia naʻa ne toe ʻomi au ki mui ʻi he hala ʻoe matapā ʻoe potu tapu kituʻa, ʻaia ʻoku hanga ki hahake; pea naʻe tāpuni ia.
2พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​กับ​ข้าพเจ้า​ว่า​ “ประตู​นี้​จะ​ต้อง​ปิด​ไว้​ ห้าม​เปิด​ และ​ห้าม​ใคร​เข้าไป​ทาง​นี้​ เพราะ​พระ​ยาห์เวห์​ พระเจ้า​ของ​อิสราเอล​ เสด็จ​เข้าไป​ทาง​นี้​แล้ว​ ดัง​นั้น​ประตู​จึง​ต้อง​ปิด​ไว้​
2Pea naʻe pehē ai ʻe Sihova kiate au; “ʻE tāpuni ʻae matapā ni, pea ʻe ʻikai fakaava ia, pea ʻe ʻikai ha tangata ʻe hū atu ki ai; he koeʻuhi kuo hāʻele atu ai ʻa Sihova, ko e ʻOtua ʻo ʻIsileli, ko ia ʻe tāpuni ai ia.
3ส่วน​ผู้นำ​ เขา​จะ​นั่ง​ที่​ประตู​นั้น​ใน​ฐานะ​ผู้นำ​เพื่อ​กิน​อาหาร​เฉพาะ​พระ​พักตร์​พระ​ยาห์เวห์​ เขา​จะ​เข้า​ทาง​มุข​ประตู​และ​ออก​ทาง​เดิม​”
3Kuo tuku ia ki he tuʻi; ʻe nofo ʻi ai ʻae tuʻi ke kai mā ʻi he ʻao ʻo Sihova; ko ia ia ʻe hū atu ʻi he hala ʻoe fale hala ʻi he matapā ko ia, pea te ne toe ʻalu atu ai pe kituʻa.”
4แล้ว​เขา​นำ​ข้าพเจ้า​ไป​ทาง​ประตู​ด้าน​เหนือ​มา​ถึง​หน้า​พระ​นิเวศ​ ข้าพเจ้า​มอง​ดู​ ก็​เห็น​ความ​รุ่งโรจน์​ของ​พระ​ยาห์เวห์​เต็ม​พระ​นิเวศ​ของ​พระ​ยาห์เวห์​ ข้าพเจ้า​จึง​ซบ​หน้า​ลง​กับ​พื้น​
4¶ Hili ia naʻa ne ʻomi au ki he hala ʻi he matapā ki tokelau ʻi he mata fale: pea naʻaku sio, pea vakai, naʻe fakapito ʻaki ʻae fale ʻo Sihova ʻae nāunau ʻo Sihova; pea naʻaku tō hifo ki hoku mata.
5พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​กับ​ข้าพเจ้า​ว่า​ “มนุษย์​เอ๋ย​ จง​ใส่ใจ​ ใช้​ตา​ดู​ และ​ใช้​หู​ฟัง​ทุก​สิ่ง​ที่​เรา​บอก​เจ้า​เกี่ยว​กับ​ข้อ​กำหนด​ทั้ง​ปวง​ของ​พระ​นิเวศ​ของ​พระ​ยาห์เวห์​และ​กฎ​ทั้งหมด​ จง​ใส่ใจ​ทาง​เข้า​พระ​นิเวศ​และ​ทางออก​ทุก​ทาง​ของ​สถาน​บริสุทธิ์​
5Pea naʻe pehē ʻe Sihova kiate au, “Foha ʻoe tangata, tokanga lahi ho loto, pea sio ʻaki ho mata, pea fanongo ho telinga ki he meʻa kotoa pē, ʻoku ou lea ʻaki kiate koe ʻi he ngaahi tuʻutuʻuni, ʻoku kau ki he fale ʻo Sihova, mo hono ngaahi fekau; pea ke tokanga lahi ki he ngaahi hūʻanga ki loto fale, mo hono ngaahi hala kotoa pē kituʻa, mei he potu toputapu.”
6จง​บอก​ชน​อิสราเอล​ผู้​กบฏ​ว่า​ ‘พระ​ผู้​เป็น​เจ้า​ พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​ดังนี้​ “ชน​อิสราเอล​เอ๋ย​ พอกัน​ที​สำหรับ​สิ่ง​น่า​รังเกียจ​ทั้ง​หลาย​ของ​พวก​เจ้า​
6Pea te ke lea ki he kau angatuʻu, ki he fale ʻo ʻIsileli, “ʻOku pehē ʻe Sihova ko e ʻOtua; ʻE fale ʻo ʻIsileli, tuku ke lahi eni ʻa hoʻomou ngaahi fakalielia,
7พวก​เจ้า​นำ​คน​ต่าง​ชาติ​เข้า​มา​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​ ทั้ง​ผู้​ที่​ใจ​ไม่​ได้​เข้า​สุหนัต​และ​เนื้อ​หนัง​ไม่​ได้​เข้า​สุหนัต​ ทำให้​สถาน​บริสุทธิ์​ คือ​พระ​นิเวศ​ของ​เรา​ เป็น​มลทิน​ ขณะ​ที่​พวก​เจ้า​ถวาย​อาหาร​แก่​เรา​ คือ​ไข​มัน​และ​เลือด​ พวก​เขา​ทำลาย​พันธ​สัญญา​ของ​เรา​ ซ้ำ​เติม​สิ่ง​น่า​รังเกียจ​ทั้ง​หลาย​ของ​พวก​เจ้า​
7He kuo mou ʻomi ʻae kakai muli, ʻae kau taʻekamu ʻi loto, pea taʻekamu fakakakano ke nau ʻi hoku potu toputapu ke nau fakalieliaʻi ia, ʻio, ʻa hoku fale, ʻi hoʻomou ʻatu ʻa ʻeku meʻa, ʻae ngako, pea mo e toto, pea kuo nau maumauʻi ʻa ʻeku fuakava, ko e meʻa ʻi heʻenau ngaahi fakalielia.
8พวก​เจ้า​ไม่​ได้​ดูแล​สิ่ง​บริสุทธิ์​ของ​เรา​ แต่​กลับ​ตั้ง​คน​อื่น​มา​ทำ​หน้าที่​ดูแล​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​แทน​พวก​เจ้า​”
8Pea kuo ʻikai te mou tauhi ʻa ʻeku ngaahi meʻa māʻoniʻoni; ka kuo mou fakanofo ʻae kau leʻo maʻamoutolu pe, ke tauhiʻi ʻa hoku potu toputapu.
9พระ​ผู้​เป็น​เจ้า​ พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​ดังนี้​ “ไม่มี​คน​ต่าง​ชาติ​คน​ใด​ที่​ใจ​ไม่​ได้​เข้า​สุหนัต​และ​เนื้อ​หนัง​ไม่​ได้​เข้า​สุหนัต​จะ​เข้า​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​ได้​ แม้​เป็น​คน​ต่าง​ชาติ​ที่​อาศัย​อยู่​ท่ามกลาง​ชน​อิสราเอล​
9¶ ʻOku pehē ʻe Sihova ko e ʻOtua; “ʻE ʻikai ha taha muli, pe ha taʻekamu ʻi loto, pe ha taʻekamu fakakakano, ʻe hū ki hoku potu toputapu, pe ha taha ʻi he kau muli kotoa pē ʻoku nofo mo e fānau ʻa ʻIsileli.”
10“‘“ส่วน​ชาวเล​วี​ที่​ห่าง​ไกล​จาก​เรา​เมื่อ​อิสราเอล​หลง​ผิด​ คือ​ผู้​ที่​หลง​ไป​จาก​เรา​ตาม​รูป​เคารพ​ของ​ตน​ พวก​เขา​จะ​ต้อง​รับ​ผล​ความ​ผิด​ของ​ตน​
10Pea ko e kau Livai naʻe ʻalu ʻo hē mamaʻo meiate au, ʻi heʻene ʻalu hēhē ʻa ʻIsileli, ʻaia naʻe ʻalu hē meiate au, ko e muimui ki honau ngaahi tamapua; te nau fua pe ʻekinautolu ʻa ʻenau fai angahala.
11ถึง​กระนั้น​ พวก​เขา​จะ​รับ​ใช้​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​ ดูแล​ประตู​พระ​นิเวศ​ และ​ทำงาน​รับ​ใช้​ใน​พระ​นิเวศ​ พวก​เขา​จะ​ฆ่า​สัตว์​สำหรับ​เครื่อง​บูชา​เผา​ทั้ง​ตัว​และ​เครื่อง​บูชา​อื่นๆ​ ให้​ประชาชน​ และ​ยืน​ต่อ​หน้า​ประชาชน​เพื่อ​รับ​ใช้​พวก​เขา​
11Ka neongo ia te nau tauhi ʻa hoku fale tapu, mo leʻohi ʻae ngaahi matapā ʻoe fale, mo fai ʻae ngāue ʻi loto fale: te nau tāmateʻi ʻae feilaulau tutu, mo e feilaulau ʻae kakai, pea te nau tutuʻu ʻi honau ʻao, mo ngāue kiate kinautolu.
12เพราะ​ชาวเล​วี​เคย​รับ​ใช้​ประชาชน​ต่อ​หน้า​รูป​เคารพ​ของ​พวก​เขา​ และ​เป็น​เหตุ​ให้​อิสราเอล​สะดุด​เข้า​สู่​ความ​ผิด​ เรา​จึง​ยกมือ​ปฏิญาณ​ลงโทษ​พวก​เขา​” พระ​ผู้​เป็น​เจ้า​ พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​ดังนี้​ “พวก​เขา​จะ​ต้อง​รับ​ผล​ความ​ผิด​ของ​ตน​
12Koeʻuhi naʻa nau ngāue kiate kinautolu ʻi he ʻao ʻo honau ngaahi tamapua, mo nau fakahalaʻi ʻae fale ʻo ʻIsileli; ko ia kuo u hiki hake ai ʻa hoku nima kiate kinautolu, ʻoku pehē ʻe Sihova ko e ʻOtua, pea te nau fua ʻenau angahala.
13พวก​เขา​จะ​เข้า​มา​ใกล้​เรา​เพื่อ​ทำ​หน้าที่​ปุโรหิต​ให้​เรา​ไม่​ได้​ และ​จะ​เข้า​ใกล้​สิ่ง​บริสุทธิ์​ใดๆ​ ของ​เรา​ โดย​เฉพาะ​สิ่ง​บริสุทธิ์​ที่สุด​ไม่​ได้​ พวก​เขา​จะ​ต้อง​รับ​ความ​อับอาย​จาก​สิ่ง​น่า​รังเกียจ​ที่​ตน​ทำ​
13Pea ʻe ʻikai te nau haʻu ke ofi kiate au, ke fai ha ngāue fakataulaʻeiki kiate au, pe te nau ofi mai ki heʻeku ngaahi meʻa māʻoniʻoni, ʻi he potu toputapu ʻaupito: ka te nau fua pe ʻenau mā, pea mo e ngaahi fakalielia ʻaia kuo nau fai.
14แต่​เรา​จะ​ให้​พวก​เขา​รับ​ผิด​ชอบ​งาน​ของ​พระ​นิเวศ​ ทั้ง​งาน​รับ​ใช้​ทุก​อย่าง​และ​ทุก​สิ่ง​ที่​ต้อง​ทำ​ใน​นั้น​
14Ka te u tuku ʻakinautolu ke tauhi ki he nāunau ʻoe fale, ʻi hono ngāue ʻo ia, mo ia kotoa pē ʻe fai ʻi ai.
15“‘“ส่วน​ปุโรหิต​ชาวเล​วี​ผู้​เป็น​ลูก​หลา​นข​องศา​โดก​ ซึ่ง​ดูแล​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​เมื่อ​ชน​อิสราเอล​หลง​ไป​จาก​เรา​ พวก​เขา​จะ​เข้า​มา​ใกล้​เรา​เพื่อ​รับ​ใช้​เรา​ และ​ยืน​ต่อ​หน้า​เรา​เพื่อ​ถวาย​ไข​มัน​และ​เลือด​แก่​เรา​” พระ​ผู้​เป็น​เจ้า​ พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​ดังนี้​
15¶ “Ka ko e kau taulaʻeiki ʻae kau Livai, ko e ngaahi foha ʻo Satoki, ʻakinautolu naʻe tauhi ki hoku fale tapu, ʻi heʻene ʻalu pehē ʻae fānau ʻa ʻIsileli meiate au, ko kinautolu ia ʻe ʻomi ke ofi kiate au, ke nau tauhi kiate au, pea te nau tutuʻu ʻi hoku ʻao, ke feilaulau ʻaki kiate au, ʻae ngako mo e toto, ʻoku pehē ʻe Sihova ko e ʻOtua:
16“พวก​เขา​จะ​เข้า​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ของ​เรา​ และ​เข้า​มา​ใกล้​โต๊ะ​ของ​เรา​เพื่อ​รับ​ใช้​เรา​ และ​จะ​รักษา​คำ​สั่ง​ของ​เรา​
16Te nau hū atu ki hoku potu tapu, pea te nau ʻunuʻunu mai ke ofi ki heʻeku keinangaʻanga, ke fai ngāue kiate au, pea te nau tauhi ʻa ʻeku fekau.
17“‘“เมื่อ​พวก​เขา​เข้า​ประตู​ลาน​ชั้น​ใน​ ต้อง​สวม​เสื้อผ้า​ป่าน​ ห้าม​สวม​เสื้อผ้า​ขน​สัตว์​ขณะ​รับ​ใช้​ภายใน​ประตู​ลาน​ชั้น​ใน​และ​ด้าน​ใน​
17Pea ʻe hoko ia ʻo pehē, ʻoka nau ka hū atu ʻi he ngaahi matapā ʻoe lotoʻā ki loto, te nau kofuʻaki ʻae kofu tupenu lelei; ʻe ʻikai siʻi kau ha kofu sipi ki heʻenau kofu, ʻoka nau ka fai ʻae ngāue ʻi he ngaahi matapā ʻoe lotoʻā ki loto, pe ʻi loto.
18ต้อง​โพก​ศีรษะ​ด้วย​ผ้า​ป่าน​ และ​สวม​กางเกง​ป่าน​ที่​เอว​ ห้าม​สวม​สิ่ง​ใด​ที่​ทำให้​เหงื่อ​ออก​
18Te nau tatā ʻaki ʻae tupenu lelei ki honau ʻulu, pea te nau kofuʻaki ʻae tupenu lelei ki honau kongaloto; ʻe ʻikai te nau ʻai kiate kinautolu ha meʻa ʻoku fakatupu pupuha.
19เมื่อ​ออก​ไป​ยัง​ลาน​ชั้น​นอก​ซึ่ง​ประชาชน​อยู่​ พวก​เขา​ต้อง​ถอด​เสื้อผ้า​ที่​ใช้​รับ​ใช้​และ​เก็บ​ไว้​ใน​ห้อง​บริสุทธิ์​ แล้ว​สวม​เสื้อผ้า​ชุด​อื่น​ เพื่อ​ไม่​ให้​ความ​ศักดิ์สิทธิ์​จาก​เสื้อผ้า​ที่​ใช้​รับ​ใช้​ส่ง​ผ่าน​ไป​ถึง​ประชาชน​
19Pea ka nau ka ʻalu atu ki he lotoʻā kituʻa, ʻio, ki he lotoʻā kituʻa ki he kakai, te nau toʻo honau ngaahi kofu naʻa nau ngāue ai, mo tuku ia ʻi he ngaahi potu fale māʻoniʻoni, pea te nau ʻai ʻae ngaahi kofu kehe; pea ʻe ʻikai te nau fakamāʻoniʻoniʻi ʻae kakai ʻi honau ngaahi kofu.
20“‘“พวก​เขา​ห้าม​โกน​ศีรษะ​และ​ห้าม​ปล่อย​ผม​ยาว​ ต้อง​ตัดผม​ให้​เรียบร้อย​เท่านั้น​
20Pea ʻe ʻikai te nau tekefua, pea ʻe ʻikai te nau tuku ke lōloa honau louʻulu, ka ʻe kosikosi pe ke nounou.
21ปุโรหิต​คน​ใด​จะ​ดื่ม​เหล้า​องุ่น​เมื่อ​เข้าไป​ใน​ลาน​ชั้น​ใน​ไม่​ได้​
21Pea ʻe ʻikai siʻi inu ha uaine ʻe ha taulaʻeiki ʻoka fai ʻe ia ke hū ki he lotoʻā ki loto.
22พวก​เขา​ห้าม​แต่งงาน​กับ​หญิง​ม่าย​หรือ​หญิง​ที่​ถูก​หย่า​ร้าง​ แต่​ให้​แต่งงาน​กับ​หญิง​พรหมจารี​เชื้อ​สาย​อิสราเอล​ หรือ​หญิง​ม่าย​ที่​เคย​เป็น​ภรรยา​ปุโรหิต​
22Pea ʻe ʻikai te nau uaifi ʻaki ha fefine kuo mate ʻa hono husepāniti, pe ha taha kuo fakamavae: ka tenau mali mo e kau finemui ʻi he hako ʻoe fale ʻo ʻIsileli, pe ko e fefine naʻe mali mo ha taulaʻeiki kuo pekia.
23พวก​เขา​ต้อง​สอน​ประชาชน​ของ​เรา​ให้​รู้​ความ​แตก​ต่าง​ระหว่าง​สิ่ง​บริสุทธิ์​กับ​สิ่ง​สามัญ​ และ​ให้​แยกแยะ​สิ่ง​ที่​ไม่​สะอาด​ออก​จาก​สิ่ง​ที่​สะอาด​
23Pea te nau akoʻi ʻa hoku kakai ke ʻilo ʻaia ʻoku māʻoniʻoni mo ia ʻoku kovi, mo nau fakahā ke mahino kiate kinautolu ʻae meʻa ʻoku taʻemaʻa mo ia ʻoku maʻa.
24“‘“เมื่อ​เกิด​ข้อ​พิพาท​ พวก​เขา​ต้อง​ยืน​ทำ​หน้าที่​ตัดสิน​ และ​ตัดสิน​ตาม​ข้อ​กำหนด​ของ​เรา​ พวก​เขา​ต้อง​รักษา​กฎ​และ​ข้อ​กำหนด​ของ​เรา​ใน​เทศกาล​ทั้งหมด​ที่​กำหนด​ไว้​ และ​รักษา​วัน​พัก​อัน​ศักดิ์สิทธิ์​ของ​เรา​ให้​บริสุทธิ์​
24Pea ka ai ha fakakikihi, ko kinautolu ia ʻe tuʻu ko hono fakamaauʻi; pea te nau fakamaauʻi ia ʻo fakatatau ki heʻeku fakamaau: pea te nau fai ʻa ʻeku ngaahi fono mo ʻeku ngaahi fekau ʻi he ngaahi fakataha kotoa pē ʻoku fai kiate au; pea te nau fakamāʻoniʻoniʻi ʻa hoku ngaahi ʻaho tapu.
25“‘“พวก​เขา​ห้าม​เข้า​ใกล้​ศพ​จน​ทำให้​ตัว​เอง​เป็น​มลทิน​ แต่​ยอม​ให้​เป็น​มลทิน​ได้​เพราะ​บิดา​ มารดา บุตร​ชาย​ บุตร​สาว​ พี่​น้อง​ชาย​ หรือ​น้อง​สาว​ที่​ยัง​ไม่​เคย​มี​สามี​
25Pea ʻe ʻikai te nau ala ki ha taha kuo mate, ke nau ʻuli ai: ka ʻe ngofua ʻenau fakaʻuliʻi ʻakinautolu ʻo kapau ko haʻanau tamai, pe ko e faʻē, pe ko e foha pe ko e ʻofefine, pe ko ha tokoua, pe ha tuofefine ʻoku ʻikai ke mali.
26หลัง​จาก​ปุโรหิต​คน​นั้น​ชำระ​ตัว​แล้ว​ ต้อง​นับ​ต่อ​ไป​อีก​เจ็ด​วัน​
26Pea hili hono fakamaʻa ia, te nau lau kiate ia ha ʻaho ʻe fitu.
27ใน​วัน​ที่​เขา​เข้าไป​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ คือ​เข้าไป​ใน​ลาน​ชั้น​ใน​เพื่อ​รับ​ใช้​ใน​สถาน​บริสุทธิ์​ เขา​ต้อง​ถวาย​เครื่อง​บูชา​ไถ่บาป​ของ​ตน​” พระ​ผู้​เป็น​เจ้า​ พระ​ยาห์เวห์​ตรัส​ดังนี้​
27Pea ʻi he ʻaho ko ia ʻoku ne hū atu ai ki he potu tapu, ki he lotoʻā ki loto, ke ngāue ʻi he potu tapu, ʻoku pehē ʻe Sihova ko e ʻOtua, te ne feilaulau ʻaki maʻana ha feilaulau ʻi he angahala.
28“‘“ปุโรหิต​จะ​มี​มรดก​ คือ​เรา​เอง​เป็น​มรดก​ของ​พวก​เขา​ พวก​เจ้า​ห้าม​มอบ​ที่ดิน​เป็น​กรรมสิทธิ์​แก่​พวก​เขา​ใน​อิสราเอล​ เรา​เป็น​กรรมสิทธิ์​ของ​พวก​เขา​
28Pea ʻe hoko ia ko e tofiʻa kiate kinautolu: ko au ko honau tofiʻa: pea ko ia ʻe ʻikai vahe ai hanau tofiʻa ʻi ʻIsileli: he ko honau tofiʻa au.
29พวก​เขา​จะ​กิน​เครื่อง​บูชา​ธัญพืช​ เครื่อง​บูชา​ไถ่บาป​ และ​เครื่อง​บูชา​ชดใช้​ความ​ผิด​ และ​สิ่ง​ใด​ใน​อิสราเอล​ที่​ถวาย​ขาด​แด่​พระเจ้า​ สิ่ง​นั้น​จะ​เป็น​ของ​พวก​เขา​
29Te nau kai mei he feilaulau ʻoe meʻakai, mo e feilaulau koeʻuhi ko e angahala, mo e feilaulau ʻi he fai hala; pea ʻe ʻanautolu ʻae meʻa kotoa pē ʻoku feilaulau ʻaki ʻi ʻIsileli.
30ผล​แรก​อย่าง​ดี​ที่สุด​จาก​ทุก​สิ่ง​ และ​ของ​ถวาย​ทุก​ชนิด​จาก​ของ​ถวาย​ทั้ง​ปวง​ของ​พวก​เจ้า​ จะ​เป็น​ของ​ปุโรหิต​ พวก​เจ้า​ต้อง​มอบ​แป้ง​ก้อน​แรก​แก่​ปุโรหิต​ด้วย​ เพื่อ​ให้​พระพร​อยู่​เหนือ​ครัว​เรือน​ของ​พวก​เจ้า​
30Pea ʻe ʻi he kau taulaʻeiki ʻae ʻuluaki vahe ʻi he ʻuluaki fua ʻoe meʻa kotoa pē, mo e feilaulau kotoa pē ʻi hoʻomou feilaulau kehekehe: te mou ʻatu foki ki he kau taulaʻeiki ʻae ʻuluaki vahe ʻo hoʻomou mā kuo natu, koeʻuhi ke hoko ai mo nofomaʻu ʻae tāpuaki ki homou fale.
31ปุโรหิต​ห้าม​กิน​นก​หรือ​สัตว์​ใด​ที่​ตาย​เอง​หรือ​ถูก​สัตว์​อื่น​ฉีก​ตาย​
31‌ʻE ʻikai kai ʻe he taulaʻeiki ʻi ha meʻa kuo mate mahaki pe, pe ʻi ha meʻa kuo haehae pe ko ha manupuna pe ko ha manu kehe ia.”

Tip: use the ← and → keys to turn chapters.