2พงศ์กษัตริย์ 10
Freedom Bible (Thai)Translation
Freedom Bible (Thai)
Tongan Bible, Revised West Version
1อาหับมีบุตรชายเจ็ดสิบคนอยู่ในสะมาเรีย เยฮูเขียนจดหมายหลายฉบับส่งไปสะมาเรีย ถึงพวกผู้ปกครองเมืองยิสเรเอล คือพวกผู้อาวุโส และถึงบรรดาผู้ที่เลี้ยงดูบุตรของอาหับว่า
1Pea naʻe maʻu ʻe ʻEhapi ʻae foha ʻe toko fitungofulu ʻi Samēlia. Pea naʻe fai ʻe Sehu ʻae ngaahi tohi, mo ne ʻave ki Samēlia, ki he kau pule ʻi Sesilili, pea ki he kau mātuʻa, pea kiate kinautolu naʻa nau tauhi ki he fānau ʻa ʻEhapi, ʻo pehē,
2“ทันทีที่จดหมายฉบับนี้ไปถึงพวกท่าน ในเมื่อบุตรของนายของพวกท่านอยู่กับพวกท่านและพวกท่านมีรถศึก ม้า เมืองที่มีป้อมปราการ และเครื่องอาวุธ
2“Ko eni ka mou ka maʻu leva ʻae tohi ni, ka kuo ʻiate kimoutolu ʻae ngaahi foha ʻo homou ʻeiki, pea ʻoku mou maʻu ʻae ngaahi saliote mo e ngaahi hoosi, mo e kolo tau foki, pea mo e mahafu;
3จงเลือกบุตรของนายพวกท่านคนที่ดีที่สุดและเหมาะสมที่สุด ตั้งเขาบนบัลลังก์ของบิดา แล้วต่อสู้เพื่อวงศ์ของนายพวกท่าน”
3Fili mai ʻaia ʻoku lelei hake mo ngali ʻi he ngaahi foha ʻo homou ʻeiki, pea fakanofo ia ki he nofoʻa fakatuʻi ʻo ʻene tamai, pea mou tau maʻae fale ʻo homou ʻeiki.”
4แต่พวกเขากลัวอย่างยิ่ง และพูดว่า “ดูสิ กษัตริย์สององค์ยังต้านเขาไม่ได้ แล้วพวกเราจะต้านได้อย่างไร?”
4Ka naʻa nau manavahē lahi ʻaupito, ʻonau pehē, “Vakai naʻe ʻikai faʻa tuʻu ʻi hono ʻao ʻae tuʻi ʻe toko ua: pea kapau kuo pehē te tau faʻa tuʻu fēfē ʻakitautolu?”
5ผู้ดูแลวัง ผู้ดูแลเมือง พวกผู้อาวุโสและผู้ที่เลี้ยงดูบุตรของกษัตริย์ต่างส่งข่าวไปหาเยฮูว่า “พวกเราเป็นผู้รับใช้ของท่าน และจะทำทุกอย่างที่ท่านสั่ง พวกเราจะไม่ตั้งใครเป็นกษัตริย์ ขอให้ท่านทำตามที่เห็นสมควร”
5Pea ko e tangata ʻaia naʻe pule ki he fale, pea mo ia naʻe pule ki he kolo, mo e kau mātuʻa foki, pea mo kinautolu naʻe tauhi ʻae fānau , naʻa nau fekau atu kia Sehu, ʻo pehē, “Ko hoʻo kau tamaioʻeiki ʻakimautolu, pea te mau fai ʻae meʻa kotoa pē te ke fekau mai; ʻe ʻikai te mau fakanofo ha tuʻi: ka ke fai ʻaia ʻoku lelei ʻi ho mata ʻoʻou.”
6เยฮูเขียนจดหมายถึงพวกเขาเป็นครั้งที่สองว่า “ถ้าพวกท่านอยู่ฝ่ายข้าและจะเชื่อฟังคำสั่งของข้า จงเอาศีรษะของบุตรชายของนายพวกท่านมาหาข้าที่ยิสเรเอลพรุ่งนี้เวลานี้” บุตรของกษัตริย์ทั้งเจ็ดสิบคนอยู่กับคนสำคัญของเมืองซึ่งเป็นผู้เลี้ยงดูพวกเขา
6Pea naʻa ne toki tohi ʻa hono ua ʻoe tohi kiate kinautolu, ʻo pehē, “Kapau ʻoku mou kau kiate au, pea kapau te mou fakaongo ki hoku leʻo, mou tutuʻu ʻae ʻulu ʻoe kau tangata, ʻio, ʻae ngaahi foha ʻo homou ʻeiki, pea mou omi kiate au ki Sesilili ʻi he feituʻulaʻā ni ʻapongipongi.” Ka ko eni, ko e ngaahi foha ʻoe tuʻi, ko e toko fitungofulu, naʻa nau nofo mo e houʻeiki ʻoe kolo, ʻaia naʻe tauhi ʻakinautolu.
7เมื่อจดหมายไปถึงพวกเขา พวกเขาก็จับบุตรของกษัตริย์ทั้งเจ็ดสิบคนฆ่าเสีย ใส่ศีรษะของพวกเขาลงในตะกร้า แล้วส่งไปให้เยฮูที่ยิสเรเอล
7Pea naʻe hoko ʻo pehē, ʻi heʻene hoko mai ʻae tohi kiate kinautolu, naʻa nau ʻave ʻae ngaahi foha ʻoe tuʻi, mo nau tāmateʻi ʻae kau tangata ʻe toko fitungofulu, mo nau ʻai honau ʻulu ki he ngaahi kato, mo nau ʻave ia kiate ia ʻi Sesilili.
8ผู้นำสารคนหนึ่งมาบอกเขาว่า “พวกเขานำศีรษะของบุตรกษัตริย์มาแล้ว” เยฮูสั่งว่า “วางเป็นสองกองไว้ตรงทางเข้าประตูเมืองจนถึงเช้า”
8¶ Pea naʻe haʻu ha tangata fekau, mo ne fakahā ki ai, ʻo pehē, “Kuo nau ʻomi ʻae ngaahi ʻulu ʻoe ngaahi foha ʻoe tuʻi.” Pea naʻa ne pehē, “Mou fokotuʻu ia ʻi he tuʻunga ʻe ua ʻi he hūʻanga ʻoe matanikolo ʻo aʻu ki he ʻapongipongi.”
9ตอนเช้าเขาออกไปยืนและพูดกับประชาชนทั้งหมดว่า “พวกท่านไม่มีความผิด ดูสิ ข้าสมคบคิดต่อต้านนายของข้าและฆ่าเขา แต่ใครฆ่าคนทั้งหมดเหล่านี้?
9Pea ʻi heʻene hoko ki he pongipongi, naʻa ne ʻalu atu, mo ne tuʻu ai, mo ne pehē ʻe ia ki he kakai kotoa pē, “ʻOku mou angatonu ʻakimoutolu; vakai naʻaku fai ʻae lapa ki heʻeku ʻeiki pea naʻaku tāmateʻi ia: ka ko hai naʻe tāmateʻi ʻakinautolu ni kotoa pē?
10ดังนั้นจงรู้ว่าพระดำรัสของพระยาห์เวห์ที่ตรัสเกี่ยวกับวงศ์ของอาหับไม่มีสักคำเดียวที่จะไม่เป็นจริง เพราะพระยาห์เวห์ทรงทำสิ่งที่พระองค์ตรัสผ่านเอลียาห์ผู้รับใช้ของพระองค์แล้ว”
10Ko ia mou ʻilo eni ʻe ʻikai tō ki he kelekele ha momoʻi meʻa ʻi he folofola ʻa Sihova ʻaia naʻe folofolaʻaki ʻe Sihova ki he fale ʻo ʻEhapi: he kuo fai ʻe Sihova ʻae meʻa naʻa ne folofolaʻaki ʻi heʻene tamaioʻeiki ko ʻIlaisiā.”
11เยฮูจึงฆ่าทุกคนในวงศ์ของอาหับที่ยังเหลืออยู่ในยิสเรเอล รวมทั้งคนสำคัญ คนสนิท และปุโรหิตทั้งหมดของวงศ์อาหับจนไม่เหลือใครเลย
11Ko ia, naʻe tāmateʻi ʻe Sehu ʻakinautolu kotoa pē naʻe toe ʻi he fale ʻo ʻEhapi ʻi Sesilili, pea mo ʻene kakai ongoongo kotoa pē, pea mo hono kāinga, mo ʻene kautaulaʻeiki, pea naʻe ʻikai te ne tuku ke toe ha tokotaha kiate ia.
12แล้วเยฮูก็ออกเดินทางไปสะมาเรีย ขณะอยู่ที่โรงเรือนตัดขนแกะของคนเลี้ยงแกะระหว่างทาง
12¶ Pea naʻa ne tuʻu hake ʻo ne ʻalu, pea ne hoko ange ki Samēlia. Pea ʻi heʻene nofo ki he fale, ko e kosi ʻanga ʻoe fanga sipi, ʻi he hala,
13เยฮูพบพวกพี่น้องของอาหัสยาห์กษัตริย์แห่งยูดาห์ จึงถามว่า “พวกเจ้าเป็นใคร?” พวกเขาตอบว่า “พวกเราเป็นพี่น้องของอาหัสยาห์ กำลังลงไปทักทายพวกบุตรของกษัตริย์และบุตรของราชินี”
13Naʻe fetaulaki ʻa Sehu mo e kāinga ʻo ʻAhasia ko e tuʻi ʻo Siuta, ʻo ne pehē, “Ko hai ʻakimoutolu?” Pea naʻa nau pehēange, “Ko e kāinga ʻakimautolu ʻo ʻAhasia; pea ʻoku mau ʻalu hifo ke ʻaʻahi fakakāinga ki he fānau ʻae tuʻi mo e fānau ʻae tuʻi fefine.”
14เยฮูสั่งว่า “จับเป็น!” พวกเขาจึงจับคนเหล่านั้นเป็น แล้วฆ่าที่บ่อของโรงเรือนตัดขนแกะทั้งหมดสี่สิบสองคน เยฮูไม่ไว้ชีวิตสักคน
14Pea naʻe pehē ʻe ia, “Puke moʻui ʻakinautolu.” Pea naʻa nau puke moʻui pe ʻakinautolu, mo nau tāmateʻi ʻakinautolu ʻi he ngutu luo ʻi he fale ʻoe kosi ʻanga sipi, ʻio, ʻae kau tangata ʻe toko fāngofulu ma toko ua; pea naʻe ʻikai te ne tuku foki ha taha ʻokinautolu.
15เมื่อเยฮูออกจากที่นั่น เขาพบเยโฮนาดับบุตรเรคาบกำลังมาพบเขา เยฮูทักทายเขา แล้วถามว่า “ใจของเจ้าซื่อตรงต่อข้าเหมือนที่ใจของข้าซื่อตรงต่อเจ้าหรือไม่?” เยโฮนาดับตอบว่า “ซื่อตรง” เยฮูพูดว่า “ถ้าอย่างนั้นยื่นมือให้ข้า” เขายื่นมือให้เยฮู และเยฮูก็ดึงเขาขึ้นมาบนรถศึก
15¶ Pea ʻi heʻene mahuʻi atu mei he potu ko ia, naʻa ne ʻilo ʻa Sonatapi ko e foha ʻo Lekapi naʻe fakafetaulaki mai kiate ia: pea naʻa ne fetapa ki ai, mo ne pehē kiate ia, “ʻOku angatonu ho loto, ʻo hangē ko e kau ʻa hoku loto mo ho loto?” Pea naʻe pehēange ʻe Sonatapi, “ʻIo, ʻoku pehē.” “Kapau ʻoku pehē, tuku mai ho nima.” Pea naʻa ne tuku atu kiate ia ʻa hono nima; pea naʻa ne toʻo hake ia kiate ia ʻi he saliote.
16เยฮูพูดว่า “มากับข้าและดูความมุ่งมั่นแรงกล้าของข้าที่มีต่อพระยาห์เวห์” พวกเขาจึงให้เยโฮนาดับนั่งรถศึกไปกับเยฮู
16Pea naʻa ne pehē, Ke ta ō mo au, pea ke mamata ki heʻeku fai velenga koeʻuhi ko Sihova.” Pea pehē, naʻa nau puleʻi ia ke ne heka ki hono saliote.
17เมื่อเยฮูมาถึงสะมาเรีย เขาฆ่าทุกคนที่ยังเหลืออยู่ของวงศ์อาหับในสะมาเรีย จนทำลายพวกเขาหมดตามพระดำรัสของพระยาห์เวห์ซึ่งพระองค์ตรัสแก่เอลียาห์
17Pea ʻi heʻene hoko atu ki Samēlia, naʻa ne tāmateʻi ʻakinautolu kotoa pē naʻe kei toe kia ʻEhapi ʻi Samēlia, koeʻuhi ke ne fakaʻauha ia, ʻo hangē ko e folofola ʻa Sihova, ʻaia naʻa ne folofolaʻaki kia ʻIlaisiā.
18เยฮูเรียกประชาชนทั้งหมดมารวมกัน และพูดกับพวกเขาว่า “อาหับรับใช้บาอัลเพียงเล็กน้อย แต่เยฮูจะรับใช้เขามาก
18¶ Pea naʻe tānaki ʻe Sehu ke fakataha ʻae kakai kotoa pē, mo ne pehē kiate kinautolu, “Naʻe tauhi siʻi pe ʻa ʻEhapi kia Peali; ka ʻe lahi ʻaupito ʻae tauhi kiate ia ʻa Sehu.
19เพราะฉะนั้นตอนนี้จงเรียกผู้เผยพระวจนะของบาอัลทั้งหมด ผู้นมัสการเขาทั้งหมด และปุโรหิตของเขาทั้งหมดมาหาข้า อย่าให้ขาดสักคน เพราะข้าจะถวายเครื่องบูชาครั้งใหญ่แก่บาอัล ใครที่ไม่มาจะไม่ได้มีชีวิตอยู่” แต่เยฮูทำเช่นนี้ด้วยอุบาย เพราะตั้งใจจะทำลายผู้นมัสการบาอัล
19Ko ia foki, mou ui mai kiate au ʻae kau palōfita kotoa pē ʻo Peali, ʻa ʻene kau tamaioʻeiki kotoa pē, pea mo ʻene kautaulaʻeiki kotoa pē; ʻoua naʻa hala ʻi ha tokotaha: he ʻoku ai ʻa ʻeku feilaulau lahi ke u ʻatu kia Peali; ʻilonga pe ia ʻe toe, ʻe ʻikai siʻi te ne moʻui.” Ka naʻe fai eni ʻe Sehu ʻi he kākā, ko e meʻa ke ne fakaʻauha ʻakinautolu naʻe lotu kia Peali.
20เยฮูสั่งว่า “จงจัดการชุมนุมศักดิ์สิทธิ์สำหรับบาอัล!” พวกเขาจึงประกาศให้มีการชุมนุมนั้น
20Pea naʻe pehē ʻe Sehu, “Fanongonongo ha kātoanga mamalu kia Peali.” Pea naʻa nau fanongonongo ia.
21เยฮูส่งคนไปทั่วอิสราเอล ผู้นมัสการบาอัลทั้งหมดก็มาจนไม่เหลือสักคนที่ไม่มา พวกเขาเข้าไปในวิหารบาอัล จนวิหารบาอัลเต็มจากด้านหนึ่งถึงอีกด้านหนึ่ง
21Pea naʻe fekau atu ʻe Sehu ki ʻIsileli kātoa: pea naʻe haʻu ʻae kakai kotoa pē naʻe lotu kia Peali, ko ia naʻe ʻikai ha tangata ʻe tokotaha naʻe taʻehaʻu. Pea naʻa nau omi ki he fale ʻo Peali; pea naʻe fonu ʻaupito ʻae fale ʻo Peali mei hono tā ʻe taha ʻo aʻu ki hono tā ʻe taha.
22เยฮูพูดกับผู้ดูแลคลังเสื้อผ้าว่า “เอาเสื้อคลุมออกมาให้ผู้นมัสการบาอัลทุกคน!” เขาจึงเอาเสื้อคลุมออกมาให้พวกเขา
22Pea naʻa ne pehē kiate ia naʻe tauhi ki he fale tukunga kofu, ʻOmi kituʻa ʻae ngaahi kofu maʻanautolu ʻoku lotu kia Peali. Pea naʻa ne fetuku mai ʻae ngaahi kofu kiate kinautolu.
23เยฮูกับเยโฮนาดับบุตรเรคาบเข้าไปในวิหารบาอัล แล้วเยฮูพูดกับผู้นมัสการบาอัลว่า “ตรวจดูให้แน่ว่าที่นี่ไม่มีผู้รับใช้ของพระยาห์เวห์อยู่กับพวกเจ้า มีแต่ผู้นมัสการบาอัลเท่านั้น”
23Pea naʻe ʻalu ʻa Sehu, mo Sonatapi ko e foha ʻo Lekapi, ki he loto fale ʻo Peali, ʻo na pehē ki he kakai naʻe lotu kia Peali, “Mou kumi, pea vakai ke ʻoua naʻa ʻi heni mo kimoutolu ha taha ʻi he kau tamaioʻeiki ʻa Sihova, ka ko e kau lotu pe ʻo Peali.”
24พวกเขาจึงเข้าไปถวายเครื่องบูชาและเครื่องเผาบูชา เยฮูได้จัดชายแปดสิบคนไว้ข้างนอก และสั่งว่า “ถ้าคนใดคนหนึ่งที่ข้ามอบให้พวกเจ้าดูแลหนีไปได้ คนที่ปล่อยเขาไปต้องเอาชีวิตของตนแทนชีวิตของคนนั้น”
24Pea ʻi heʻenau hū ange ke ʻatu ʻae ngaahi feilaulau mo e ngaahi feilaulau tutu, naʻe fekauʻi ʻe Sehu ʻae kau tangata ʻe toko valungofulu ke tuʻu mei tuʻafale, mo ne pehē, “Kapau ʻe hao ha tokotaha ʻoe kau tangata kuo u tuku ki homou nima, ʻe totongiʻaki ʻae moʻui ʻaʻana, ʻe he moʻui ʻaʻana kuo tuku ia ke hao .”
25ทันทีที่เยฮูถวายเครื่องเผาบูชาเสร็จ เขาก็สั่งกองทหารรักษาการณ์กับบรรดาผู้บัญชาการว่า “เข้าไปฆ่าพวกเขา อย่าให้ใครหนีไปได้!” พวกเขาจึงฆ่าคนเหล่านั้นด้วยคมดาบ กองทหารรักษาการณ์กับบรรดาผู้บัญชาการโยนศพออกไป แล้วเข้าไปยังห้องชั้นในของวิหารบาอัล
25Pea naʻe hoko ʻo pehē, ʻi heʻene fakaʻosi leva ʻe ia ʻae ʻohake ʻoe feilaulau tutu, naʻe pehē ai ʻe Sehu ki he kau leʻo pea mo e ngaahi ʻeikitau, “Mou hū ange ki loto fale, mo tāmateʻi ʻakinautolu; ke ʻoua naʻa hao mai ha tokotaha.” Pea naʻa nau taaʻi ʻaki kinautolu ʻae mata ʻoe heletā; pea naʻe laku kituʻa ʻakinautolu ʻe he kau tangata leʻo pea mo e ngaahi ʻeikitau, mo nau ʻalu ki he kolo ʻoe fale ʻo Peali.
26พวกเขานำเสาบูชาทั้งหลายที่อยู่ในวิหารบาอัลออกมาและเผาเสีย
26Pea naʻa nau ʻomi kituʻa ʻae ngaahi tamapua mei he fale ʻo Peali, mo nau tutu ʻakinautolu.
27พวกเขาทุบเสาบูชาบาอัลและรื้อวิหารบาอัลลง แล้วทำให้เป็นส้วมมาจนถึงทุกวันนี้
27Pea naʻa nau maumauʻi hifo ʻae fakatātā ʻo Peali, mo nau maumauʻi hifo ʻae fale ʻo Peali, mo ngaohi ia ko e falevao ʻo aʻu ki he ʻaho ni.
28ดังนั้นเยฮูจึงกำจัดบาอัลออกจากอิสราเอล
28Naʻe pehē ʻae fakaʻauha ʻe Sehu ʻa Peali mei ʻIsileli.
29อย่างไรก็ตามเยฮูไม่ได้หันจากบาปของเยโรโบอัมบุตรเนบัท ซึ่งทำให้อิสราเอลทำบาป คือ ลูกวัวทองคำที่เบธเอลและที่ดาน
29¶ Ka neongo eni naʻe ʻikai tafoki ʻa Sehu mei he ngaahi angahala ʻa Selopoami ko e foha ʻo Nipati ʻaia naʻa ne fakaangahalaʻi ʻa ʻIsileli, ʻio, ʻae ngaahi fakatātā ʻoe ʻuhikiʻi pulu koula ʻaia naʻe ʻi Peteli pea mo Tani.
30พระยาห์เวห์ตรัสกับเยฮูว่า “เพราะเจ้าทำดีโดยทำสิ่งที่ถูกต้องในสายตาของเรา และได้ทำต่อวงศ์ของอาหับตามทุกสิ่งที่อยู่ในใจของเรา ลูกหลานของเจ้าจะนั่งบนบัลลังก์แห่งอิสราเอลถึงชั่วอายุที่สี่”
30Pea naʻe pehē ʻe Sihova kia Sehu, “Koeʻuhi kuo ke fai lelei ʻi hoʻo fai ʻaia ʻoku totonu ʻi hoku ʻao, pea kuo ke fai ki he fale ʻo ʻEhapi ʻo fakatatau mo ia kotoa pē naʻaku finangalo ki ai, ʻe nofo ʻa hoʻo fānau ki he nofoʻa fakatuʻi ʻo ʻIsileli ʻo aʻu ki hono fā ʻoe toʻutangata.”
31แต่เยฮูไม่ได้เอาใจใส่ที่จะดำเนินตามบทบัญญัติของพระยาห์เวห์พระเจ้าแห่งอิสราเอลด้วยสุดใจ เขาไม่ได้หันจากบาปของเยโรโบอัมซึ่งทำให้อิสราเอลทำบาป
31Ka naʻe ʻikai tokanga ʻa Sehu ke ne ʻeveʻeva ʻi he fono ʻa Sihova ko e ʻOtua ʻo ʻIsileli ʻaki ʻa hono loto kātoa: he naʻe ʻikai liliu ia mei he ngaahi angahala ʻa Selopoami, ʻaia naʻe fakaangahalaʻi ʻa ʻIsileli.
32ในวันเหล่านั้นพระยาห์เวห์ทรงเริ่มตัดดินแดนบางส่วนออกจากอิสราเอล ฮาซาเอลโจมตีพวกเขาตามชายแดนทั้งหมดของอิสราเอล
32¶ ʻI he ngaahi ʻaho ko ia naʻe kamata motuhi ʻa ʻIsileli ʻe Sihova ʻi hono potu kotoa pē: pea naʻe teʻia ʻakinautolu ʻe Hasaeli ʻi he ngaahi mata fonua kotoa pē ʻo ʻIsileli;
33ตั้งแต่แม่น้ำจอร์แดนไปทางตะวันออก คือแผ่นดินกิเลอาดทั้งหมดของชาวกาด ชาวรูเบน และชาวมนัสเสห์ ตั้งแต่อาโรเออร์ซึ่งอยู่ข้างหุบเขาอารโนน รวมทั้งกิเลอาดและบาชาน
33Mei Sioatani ʻo fai ki hahake, ʻae fonua kotoa pē ʻo Kiliati, mo e kakai Kata, mo e kakai Lupeni, mo e kakai Manase, mei ʻAloeli, ʻaia ʻoku ʻi he veʻe vaitafe ʻo ʻAlanoni, ʻio, ʻo aʻu ki Kiliati pea mo Pesani.
34ส่วนเหตุการณ์อื่นๆในรัชกาลเยฮู ทุกสิ่งที่เขาทำและกำลังอำนาจทั้งหมดของเขา ไม่ได้เขียนไว้ในหนังสือพงศาวดารของบรรดากษัตริย์แห่งอิสราเอลหรือ?
34Pea ko eni, ko hono toe ʻoe ngaahi ngāue ʻa Sehu, mo ia kotoa pē naʻa ne fai, pea mo ʻene mālohi lahi, ʻikai kuo tohi ia ʻi he tohi fakamatala ki he ngaahi tuʻi ʻo ʻIsileli?
35เยฮูล่วงลับไปอยู่กับบรรพบุรุษ และพวกเขาฝังเขาไว้ในสะมาเรีย เยโฮอาหาสบุตรของเขาขึ้นครองราชย์แทน
35Pea naʻe mohe ʻa Sehu mo ʻene ngaahi tamai: pea naʻa nau fai hono putu ʻi Samēlia. Pea naʻe fetongi ia ʻi he pule ʻe Sihoaasi ko hono foha.
36เยฮูครองราชย์เหนืออิสราเอลที่สะมาเรียเป็นเวลายี่สิบแปดปี
36Pea ko e ngaahi ʻaho naʻe pule ai ʻa Sehu ki ʻIsileli ʻi Samēlia, ko e taʻu ʻe uofulu ma valu.
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.