ⲖⲞⲨⲔⲞⲚ 15
Coptic New Testament (Bohairic)Translation
Coptic New Testament (Bohairic)
Old Persian Version (ترجمه قدیم)
1ⲚⲀⲨϦⲰⲚⲦ ⲆⲈ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲈⲢⲞϤ ⲚϪⲈⲚⲒⲦⲈⲖⲰⲚⲎⲤ ⲦⲎⲢⲞⲨ ⲚⲈⲘ ⲚⲒⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲈⲤⲰⲦⲈⲘ ⲈⲢⲞϤ.
1و چون همه باجگیران و گناهکاران به نزدش می‌آمدند تا کلام او را بشنوند،
2ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀⲨⲬⲢⲈⲘⲢⲈⲘ ⲚϪⲈⲚⲒⲪⲀⲢⲒⲤⲈⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲚⲒⲤⲀϦ ⲈⲨϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ϪⲈ ⲪⲀⲒ ϢⲰⲠ ⲚⲚⲒⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲈⲢⲞϤ ⲞⲨⲞϨ ϤⲞⲨⲰⲘ ⲚⲈⲘⲰⲞⲨ.
2فریسیان و کاتبان، همهمه‌کنان می‌گفتند: «این شخص، گناهکارن را می‌پذیرد و با ایشان می‌خورد.»
3ⲀϤϪⲈ ⲦⲀⲒⲠⲀⲢⲀⲂⲞⲖⲎ ⲚⲰⲞⲨ ⲈϤϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ
3پس برای ایشان این مثل را زده، گفت:
4ϪⲈ ⲚⲒⲘ ⲚⲢⲰⲘⲒ ⲈⲦϦⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲈⲦⲈ ⲞⲨⲞⲚⲦⲈϤ ⲢⲚⲈⲤⲰⲞⲨ ⲘⲘⲀⲨ ⲀϤϢⲀⲚⲦⲀⲔⲈ ⲞⲨⲀⲒ ⲈⲂⲞⲖ ⲚϦⲎⲦⲞⲨ ⲘⲎ ⲘⲠⲀϤⲬⲀ ⲠⲒϤⲐ ⲚⲤⲰϤ ϨⲒ ⲠϢⲀϤⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈϤϢⲈ ⲚⲀϤ ⲚⲦⲈϤⲔⲰϮ ⲚⲤⲀⲪⲎ ⲈⲦⲀϤⲦⲀⲔⲞ ϢⲀⲦⲈϤϪⲈⲘϤ.
4«کیست از شما که صد گوسفند داشته باشد و یکی از آنها گم شود که آن نود و نه را درصحرا نگذارد و از عقب آن گمشده نرود تا آن رابیابد؟
5ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϢⲀⲚϪⲈⲘϤ ϢⲀϤⲦⲀⲖⲞϤ ⲈϪⲈⲚ ⲚⲈϤⲘⲞϮ ⲈϤⲢⲀϢⲒ.
5پس چون آن را یافت به شادی بر دوش خود می‌گذارد،
6ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϢⲀⲚⲒ ⲈⲠⲒⲎⲒ ϢⲀϤⲘⲞⲨϮ ⲈⲚⲈϤϢⲪⲎⲢ ⲚⲈⲘ ⲚⲈϤⲐⲈϢⲈⲨ ⲈϤϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲚⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲢⲀϢⲒ ⲚⲈⲘⲎⲒ ⲦⲎⲢⲞⲨ ϪⲈ ⲀⲒϪⲒⲘⲒ ⲘⲠⲀⲈⲤⲰⲞⲨ ⲈⲦⲀϤⲦⲀⲔⲞ.
6و به خانه آمده، دوستان وهمسایگان را می‌طلبد و بدیشان می‌گوید با من شادی کنید زیرا گوسفند گمشده خود را یافته‌ام.
7ϮϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϪⲈ ⲞⲨⲞⲚ ⲞⲨⲢⲀϢⲒ ⲚⲀϢⲰⲠⲒ ϦⲈⲚⲦⲪⲈ ⲈϪⲈⲚ ⲞⲨⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲚⲞⲨⲰⲦ ⲈϤⲈⲢⲘⲈⲦⲀⲚⲞⲒⲚ ⲒⲈ ⲈϪⲈⲚ ⲠⲒϤⲐ ⲚⲐⲘⲎⲒ.
7به شما می‌گویم که بر این منوال خوشی درآسمان رخ می‌نماید به‌سبب توبه یک گناهکاربیشتر از برای نود و نه عادل که احتیاج به توبه ندارند.
8ⲒⲈ ⲚⲒⲘ ⲚⲤϨⲒⲘⲒ ⲈⲦⲈ ⲞⲨⲞⲚⲦⲈⲤ ⲒⲚϪⲈⲤⲔⲒϮ ⲘⲘⲀⲨ ⲈϢⲰⲠ ⲀⲤϢⲀⲚⲦⲀⲔⲈ ⲞⲨⲒ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲘⲎ ⲘⲠⲀⲤϬⲈⲢⲈ ⲞⲨϦⲎⲂⲤ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈⲤⲤⲀⲢϨ ⲠⲒⲎⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈⲤⲔⲰϮ ϦⲈⲚⲞⲨϤⲒⲢⲰⲞⲨϢ ϢⲀⲦⲈⲤϪⲈⲘⲤ.
8یا کدام زن است که ده درهم داشته باشدهرگاه یک درهم گم شود، چراغی افروخته، خانه را جاروب نکند و به دقت تفحص ننماید تا آن رابیابد؟
9ⲞⲨⲞϨ ⲈϢⲰⲠ ⲀⲤϢⲀⲚϪⲈⲘⲤ ϢⲀⲤⲘⲞⲨϮ ⲈⲚⲈⲤϢⲪⲎⲢ ⲚⲈⲘ ⲚⲈⲤⲐⲈϢⲈⲨ ⲈⲤϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ϪⲈ ⲢⲀϢⲒ ⲚⲈⲘⲎⲒ ϪⲈ ⲀⲒϪⲒⲘⲒ ⲚⲦⲀϪⲈⲤⲔⲒϮ ⲈⲦⲀⲤⲦⲀⲔⲞ.
9و چون یافت دوستان و همسایگان خودرا جمع کرده می‌گوید با من شادی کنید زیرادرهم گمشده را پیدا کرده‌ام.
10ⲠⲀⲒⲢⲎϮ ϮϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϪⲈ ϢⲀⲢⲈ ⲞⲨⲢⲀϢⲒ ϢⲰⲠⲒ ⲘⲠⲈⲘⲐⲞ ⲚⲚⲒⲀⲄⲄⲈⲖⲞⲤ ⲚⲦⲈⲪⲚⲞⲨϮ ⲈϪⲈⲚ ⲞⲨⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲚⲞⲨⲰⲦ ⲈϤⲈⲢⲘⲈⲦⲀⲚⲞⲒⲚ.
10همچنین به شمامی گویم شادی برای فرشتگان خدا روی می‌دهدبه‌سبب یک خطاکار که توبه کند.»
11ⲠⲈϪⲀϤ ⲆⲈ ϪⲈ ⲚⲈⲞⲨⲞⲚ ⲞⲨⲢⲰⲘⲒ ⲈⲞⲨⲞⲚⲦⲈϤ ϢⲎⲢⲒ ⲂⲘⲘⲀⲨ.
11باز‌گفت: «شخصی را دو پسر بود.
12ⲞⲨⲞϨ ⲠⲈϪⲈ ⲠⲒⲔⲞⲨϪⲒ ⲈⲦⲈⲚϦⲎⲦⲞⲨ ⲘⲠⲈϤⲒⲰⲦ ϪⲈ ⲠⲀⲒⲰⲦ ⲘⲞⲒ ⲚⲎⲒ ⲚⲦⲀⲦⲞⲒ ⲚⲦⲈϮⲞⲨⲤⲒⲀ ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲀϤⲪⲰϢ ⲘⲠⲒⲰⲚϦ ⲈϨⲢⲀⲨ.
12روزی پسر کوچک به پدر خود گفت: ای پدر، رصداموالی که باید به من رسد، به من بده. پس اومایملک خود را بر این دو تقسیم کرد.
13ⲞⲨⲞϨ ⲘⲈⲚⲈⲚⲤⲀ ⲞⲨⲘⲎϢ ⲚⲈϨⲞⲞⲨ ⲀⲚ ⲀϤⲐⲰⲞⲨⲦ ⲚϨⲰⲂ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲚϪⲈⲠⲒⲔⲞⲨϪⲒ ⲚϢⲎⲢⲒ ⲀϤϢⲈ ⲚⲀϤ ⲈⲠϢⲈⲘⲘⲞ ⲈⲞⲨⲬⲰⲢⲀ ⲈⲤⲞⲨⲎⲞⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϪⲈⲢ ⲦⲈϤⲞⲨⲤⲒⲀ ⲈⲂⲞⲖ ⲘⲘⲀⲨ ⲈϤⲞⲚϦ ϦⲈⲚⲞⲨⲘⲈⲦⲀⲦⲞⲨϪⲀⲒ.
13و چندی نگذشت که آن پسر کهتر، آنچه داشت جمع کرده، به ملکی بعید کوچ کرد و به عیاشی ناهنجار، سرمایه خود را تلف نمود.
14ⲈⲦⲀϤⲞⲨⲰ ⲆⲈ ⲈϤϬⲞ ⲚϨⲰⲂ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲈⲂⲞⲖ ⲀϤϢⲰⲠⲒ ⲚϪⲈⲞⲨⲚⲒϢϮ ⲚϨⲂⲰⲚ ϦⲈⲚϮⲬⲰⲢⲀ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲐⲞϤ ϨⲰϤ ⲀϤⲈⲢϨⲎ ⲦⲤ ⲚⲈⲢϦⲀⲈ
14و چون تمام راصرف نموده بود، قحطی سخت در آن دیارحادث گشت و او به محتاج شدن شروع کرد.
15ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϢⲈ ⲚⲀϤ ⲀϤⲦⲞⲘϤ ⲈⲞⲨⲀⲒ ⲚⲚⲒⲢⲈⲘⲂⲀⲔⲒ ⲚⲦⲈϮⲬⲰⲢⲀ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲞⲨⲞⲢⲠϤ ⲈⲦⲔⲞⲒ ⲈⲘⲞⲚⲒ ⲚϨⲀⲚⲈϢⲀⲨ.
15پس رفته خود را به یکی از اهل آن ملک پیوست. وی او را به املاک خود فرستاد تاگرازبانی کند.
16ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀϤⲈⲢⲈⲠⲒⲐⲨⲘⲒⲚ ⲈⲘⲀϨ ϦⲎⲦϤ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲚⲒϪⲒⲚⲒⲢⲒ ⲚⲎ ⲈⲚⲀⲨⲞⲨⲞⲘⲞⲨ ⲚϪⲈⲚⲒⲈϢⲀⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲈⲘⲘⲞⲚ ϨⲖⲒ ϮⲚⲀϤ ⲠⲈ.
16و آرزو می‌داشت که شکم خودرا از خرنوبی که خوکان می‌خوردند سیر کند وهیچ‌کس او را چیزی نمی داد.
17ⲈⲦⲀ ⲠⲈϤϨⲎⲦ ⲆⲈ ⲒⲈⲢⲞϤ ⲠⲈϪⲀϤ ϪⲈ ⲞⲨⲞⲚ ⲞⲨⲎⲢ ⲚⲢⲈⲘⲂⲈⲬⲈ ⲚⲦⲈⲠⲀⲒⲰⲦ ⲠⲒⲰⲒⲔ ⲞⲒ ⲚϨⲞⲨⲞ ⲈⲢⲰⲞⲨ ⲀⲚⲞⲔ ⲆⲈ ϮⲚⲀⲦⲀⲔⲞ ⲘⲠⲀⲒⲘⲀ ϦⲈⲚⲞⲨϨⲂⲰⲚ.
17«آخر به خود آمده، گفت چقدر از مزدوران پدرم نان فراوان دارند و من از گرسنگی هلاک می‌شوم،
18ϮⲚⲀⲦⲰⲚⲦ ⲚⲦⲀϢⲈ ⲚⲎⲒ ϨⲀ ⲠⲀⲒⲰⲦ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲀϪⲞⲤ ⲚⲀϤ ϪⲈ ⲠⲀⲒⲰⲦ ⲀⲒⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲈⲦⲪⲈ ⲚⲈⲘ ⲠⲈⲔⲘⲐⲞ ⲈⲂⲞⲖ.
18برخاسته نزد پدر خود می‌روم و بدوخواهم گفت‌ای پدر به آسمان و به حضور تو گناه کرده‌ام،
19ⲚϮⲘⲠϢⲀ ⲀⲚ ϪⲈ ⲈⲐⲢⲞⲨⲘⲞⲨϮ ⲈⲢⲞⲒ ϪⲈ ⲠⲈⲔϢⲎⲢⲒ ⲀⲢⲒⲦ ⲘⲪⲢⲎϮ ⲚⲞⲨⲀⲒ ⲚⲚⲈⲔⲢⲈⲘⲂⲈⲬ Ⲉ.
19و دیگر شایسته آن نیستم که پسر توخوانده شوم، مرا چون یکی از مزدوران خودبگیر.
20ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲦⲰⲚϤ ⲀϤⲒ ϨⲀ ⲠⲈϤⲒⲰⲦ ⲈⲦⲒ ⲆⲈ ⲒⲤϪⲈⲚ ⲈϤⲞⲨⲎⲞⲨ ⲘⲘⲞϤ ⲀϤⲚⲀⲨ ⲈⲢⲞϤ ⲚϪⲈⲠⲈϤⲒⲰⲦ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϢⲈⲚϨⲎⲦ ⲀϤϬⲞϪⲒ ⲀϤϨⲒⲦϤ ⲈϪⲈⲚ ⲦⲈϤⲚⲀϨⲂⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϮⲪⲒ ⲈⲢⲰϤ
20در ساعت برخاسته به سوی پدر خودمتوجه شد. اما هنوز دور بود که پدرش او را دیده، ترحم نمود و دوان دوان آمده او را در آغوش خود کشیده، بوسید.
21ⲠⲈϪⲈ ⲠⲈϤϢⲎⲢⲒ ⲆⲈ ⲚⲀϤ ϪⲈ ⲠⲀⲒⲰⲦ ⲀⲒⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲈⲦⲪⲈ ⲚⲈⲘ ⲠⲈⲔⲘⲐⲞ ⲈⲂⲞⲖ ⲚϮⲘⲠϢⲀ ⲀⲚ ϪⲈ ⲈⲐⲢⲞⲨⲘⲞⲨϮ ⲈⲢⲞⲒ ϪⲈ ⲠⲈⲔϢⲎ ⲢⲒ.
21پسر وی را گفت، ای پدربه آسمان و به حضور تو گناه کرده‌ام و بعد از این لایق آن نیستم که پسر تو خوانده شوم.
22ⲠⲈϪⲈ ⲠⲈϤⲒⲰⲦ ⲆⲈ ⲚⲚⲈϤⲈⲂⲒⲀⲒⲔ ⲬⲰⲖⲈⲘ ⲀⲚⲒⲞⲨⲒ ⲈⲂⲞⲖ ⲚϮϨⲞⲨⲒϮ ⲚⲤⲦⲞⲖⲎ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲎⲒⲤ ϨⲒⲰⲦϤ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲀ ⲞⲨϢϬⲞⲨⲢ ⲈⲦⲈϤϪⲒϪ ⲚⲈⲘ ⲞⲨⲐⲰⲞⲨⲒ ⲈⲚⲈϤϬⲀⲖⲀⲨϪ.
22لیکن پدر به غلامان خود گفت، جامه بهترین را از خانه آورده بدو بپوشانید و انگشتری بر دستش کنید ونعلین بر پایهایش،
23ⲞⲨⲞϨ ⲀⲚⲒⲞⲨⲒ ⲘⲠⲒⲘⲀⲤⲒ ⲈⲦϢⲀⲚⲈⲨϢ ϢⲀⲦϤ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈⲚⲞⲨⲰⲘ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈⲚⲞⲨⲚⲞϤ ⲘⲘⲞⲚ.
23و گوساله پرواری را آورده ذبح کنید تا بخوریم و شادی نماییم.
24ϪⲈ ⲠⲀϢⲎⲢⲒ ⲪⲀⲒ ⲚⲀϤⲘⲰⲞⲨⲦ ⲠⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲰⲚϦ ⲚⲀϤⲦⲀⲔⲎⲞⲨⲦ ⲠⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲚϪⲈⲘϤ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲨⲈⲢϨⲎⲦⲤ ⲚⲞⲨⲚⲞϤ ⲘⲘⲰⲞⲨ.
24زیرا که این پسر من مرده بود، زنده گردید و گم شده بود، یافت شد. پس به شادی کردن شروع نمودند.
25ⲠⲈϤⲚⲒϢϮ ⲆⲈ ⲚϢⲎⲢⲒ ⲚⲀϤⲬⲎ ϦⲈⲚⲦⲔⲞⲒ ⲞⲨⲞϨ ϨⲰⲤ ⲈϤⲚⲎⲞⲨ ⲈϨⲢⲎⲒ ⲀϤϦⲰⲚⲦ ⲈⲠⲒⲎⲒ ⲀϤⲤⲰⲦⲈⲘ ⲈⲞⲨⲤⲨⲘⲪⲰⲚⲒⲀ ⲚⲈⲘ ϨⲀⲚⲬⲞⲢⲞⲤ.
25اما پسر بزرگ او در مزرعه بود. چون آمده نزدیک به خانه رسید، صدای ساز و رقص راشنید.
26ⲞⲨⲞϨ ⲈⲦⲀϤⲘⲞⲨϮ ⲈⲞⲨⲀⲒ ⲚⲚⲒⲀⲖⲰⲞⲨⲒ ⲚⲀϤϢⲒⲚⲒ ⲘⲘⲞϤ ϪⲈ ⲞⲨ ⲚⲈⲚⲀⲒ
26پس یکی از نوکران خود را طلبیده پرسید این چیست؟
27ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲠⲈϪⲀϤ ⲚⲀϤ ϪⲈ ⲠⲈⲔⲤⲞⲚ ⲀϤⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲠⲈⲔⲒⲰⲦ ϢⲰⲦ ⲘⲠⲒⲘⲀⲤⲒ ⲈⲦϢⲀⲚⲈⲨϢ ϪⲈ ⲀϤϬⲒⲦϤ ⲈϤⲞⲨⲞϪ.
27به وی عرض کرد برادرت آمده و پدرت گوساله پرواری را ذبح کرده است زیرا که او را صحیح باز‌یافت.
28ⲀϤϪⲰⲚⲦ ⲆⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲠⲈϤⲞⲨⲰϢ ⲈⲒ ⲈϦⲞⲨⲚ ⲠⲈϤⲒⲰⲦ ⲆⲈ ⲈⲦⲀϤⲒ ⲈⲂⲞⲖ ⲚⲀϤϮϨⲞ ⲈⲢⲞϤ ⲠⲈ.
28ولی او خشم نموده نخواست به خانه درآید تا پدرش بیرون آمده به او التماس نمود.
29ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲈⲦⲀϤⲈⲢⲞⲨⲰ ⲠⲈϪⲀϤ ⲘⲠⲈϤⲒⲰⲦ ϪⲈ ⲒⲤ ⲞⲨⲎⲢ ⲚⲢⲞⲘⲠⲒ ϮⲞⲒ ⲘⲂⲰⲔ ⲚⲀⲔ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲠⲒⲈⲢⲤⲀⲂⲞⲖ ⲚⲞⲨⲈⲚⲦⲞⲖⲎ ⲚⲦⲀⲔ ⲈⲚⲈϨ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲚⲞⲔ ⲘⲠⲈⲔϮ ⲚⲞⲨⲘⲀⲤⲒ ⲘⲂⲀⲈⲘⲠⲒ ⲚⲎⲒ ⲈⲚⲈϨ ϨⲒⲚⲀ ⲚⲦⲀⲞⲨⲚⲞϤ ⲘⲘⲞⲒ ⲚⲈⲘ ⲚⲀϢⲪⲎⲢ.
29اما او در جواب پدرخود گفت، اینک سالها است که من خدمت توکرده‌ام و هرگز از حکم تو تجاوز نورزیده و هرگزبزغاله‌ای به من ندادی تا با دوستان خود شادی کنم.
30ϨⲞⲦⲈ ⲆⲈ ⲈⲦⲀϤⲒ ⲚϪⲈⲠⲈⲔϢⲎⲢⲒ ⲪⲀⲒ ⲈⲦⲀϤⲞⲨⲰⲘ ⲘⲠⲈϤⲰⲚϦ ⲚⲈⲘ ⲚⲒⲠⲞⲢⲚⲞⲤ ⲀⲔϢⲰⲦ ⲚⲀϤ ⲘⲠⲒⲘⲀⲤⲒ ⲈⲦϢⲀⲚⲈⲨϢ
30لیکن چون این پسرت آمد که دولت تو رابا فاحشه‌ها تلف کرده است، برای او گوساله پرواری را ذبح کردی.
31ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲠⲈϪⲀϤ ⲚⲀϤ ϪⲈ ⲠⲀϢⲎⲢⲒ ⲚⲐⲞⲔ ⲬⲎ ⲚⲈⲘⲎⲒ ⲚⲤⲎⲞⲨ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲎ ⲈⲦⲈⲚⲞⲨⲒ ⲦⲎⲢⲞⲨ ⲚⲞⲨⲔ ⲚⲈ.
31او وی را گفت، ای فرزند تو همیشه با من هستی و آنچه از آن من است، مال تو است.
32ⲚⲀⲤⲘⲠϢⲀ ⲚⲦⲈⲚⲞⲨⲚⲞϤ ⲘⲘⲞⲚ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈⲚⲢⲀϢⲒ ϪⲈ ⲠⲈⲔⲤⲞⲚ ⲪⲀⲒ ⲚⲀϤⲘⲰⲞⲨⲦ ⲠⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲰⲚϦ ⲚⲀϤⲦⲀⲔⲎⲞⲨⲦ ⲠⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲚϪⲈⲘϤ.
32ولی می‌بایست شادمانی کرد و مسرور شد زیرا که این برادر تو مرده بود، زنده گشت و گم شده بود، یافت گردید.»
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.