ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ
Chapter 18

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ

Greek New Testament: Byz…

Read in

Smith–Van Dyck Arabic Bible (فان دايك)Brezhoneg (Breton Gospels, 1827)Judson Burmese Bible (1840)Chamorro: Gospels, Acts and PsalmsChinese Union Version, punctuated (Simplified)Chinese Union Version, punctuated (Traditional)Coptic New TestamentCoptic New Testament (Bohairic)Kralice Bible (1613)Testamenta Marra (Dieri New Testament)Petrus Canisius Bible, 1939 (De Heilige Schrift)Asang Khongca Bible (Eastern Khumi Chin, 2019)Berean Standard BibleDouay-Rheims Bible, American Edition (1899)King James Version with ApocryphaWorld English BibleLondona Biblio (Esperanto, 1910)Louis Segond 1910Lutherbibel 1912Greek New Testament, word by word (STEPBible TAGNT)Greek New Testament: 1904 Patriarchal Text (Byzantine)Greek New Testament: Byzantine Text (Robinson–Pierpont 2018)Greek New Testament: Textus ReceptusSBL Greek New TestamentBaibala Hemolele (Hawaiian Bible, 1868 revision)Modern Hebrew BibleDiodati Bibbia 1885Freedom Bible (フリーダム・バイブル)Korean Bible, 1910 (한국어 성경)Bible Mutal (Kosraean)Clementine Vulgate, 1598Baibal Olcim (Matupi Chin)Meriam Mir GospelsOld Persian Version (ترجمه قدیم)Kadede Kap (Pohnpeian New Testament and Psalms)Bíblia Portuguesa Mundial (Brazilian Portuguese)Cornilescu Bible (1924), Cyrillic scriptSynodal Translation (Синодальный перевод)Daničić–Karadžić Bible (1868), CyrillicReina-Valera 1909Biblia Takatifu (Swahili): New Testament portionsFreedom Bible (Thai)Tongan Bible, Revised West VersionKulish and Puluj Bible (1905)Vietnamese Bible (1923 translation)
vs Freedom Bible (Thai)

Compare with

Smith–Van Dyck Arabic Bible (فان دايك)Brezhoneg (Breton Gospels, 1827)Judson Burmese Bible (1840)Chamorro: Gospels, Acts and PsalmsChinese Union Version, punctuated (Simplified)Chinese Union Version, punctuated (Traditional)Coptic New TestamentCoptic New Testament (Bohairic)Kralice Bible (1613)Testamenta Marra (Dieri New Testament)Petrus Canisius Bible, 1939 (De Heilige Schrift)Asang Khongca Bible (Eastern Khumi Chin, 2019)Berean Standard BibleDouay-Rheims Bible, American Edition (1899)King James Version with ApocryphaWorld English BibleLondona Biblio (Esperanto, 1910)Louis Segond 1910Lutherbibel 1912Greek New Testament, word by word (STEPBible TAGNT)Greek New Testament: 1904 Patriarchal Text (Byzantine)Greek New Testament: Textus ReceptusSBL Greek New TestamentBaibala Hemolele (Hawaiian Bible, 1868 revision)Modern Hebrew BibleDiodati Bibbia 1885Freedom Bible (フリーダム・バイブル)Korean Bible, 1910 (한국어 성경)Bible Mutal (Kosraean)Clementine Vulgate, 1598Baibal Olcim (Matupi Chin)Meriam Mir GospelsOld Persian Version (ترجمه قدیم)Kadede Kap (Pohnpeian New Testament and Psalms)Bíblia Portuguesa Mundial (Brazilian Portuguese)Cornilescu Bible (1924), Cyrillic scriptSynodal Translation (Синодальный перевод)Daničić–Karadžić Bible (1868), CyrillicReina-Valera 1909Biblia Takatifu (Swahili): New Testament portionsFreedom Bible (Thai)Tongan Bible, Revised West VersionKulish and Puluj Bible (1905)Vietnamese Bible (1923 translation)Stop comparing
Aa
Text size
Line width
Verse numbers

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 18

Greek New Testament: Byzantine Text (Robinson–Pierpont 2018)
Freedom Bible (Thai)
1ταυτα ειπων ο ιησουσ εξηλθεν συν τοισ μαθηταισ αυτου περαν του χειμαρρου των κεδρων οπου ην κηποσ εισ ον εισηλθεν αυτοσ και οι μαθηται αυτου
1เมื่อ​พระเยซู​กล่าว​ถ้อยคำ​เหล่านี้​แล้ว พระองค์​ออก​ไป​กับ​สาวก​ข้าม​ลำธาร​ขิดโรน ที่​นั่น​มี​สวน​แห่ง​หนึ่ง พระองค์​กับ​สาวก​เข้า​ไป​ใน​สวน​นั้น
2ηδει δε και ιουδασ ο παραδιδουσ αυτον τον τοπον οτι πολλακισ συνηχθη ο ιησουσ εκει μετα των μαθητων αυτου
2ยูดาส​ผู้​ทรยศ​พระองค์​ก็​รู้จัก​สถานที่​นั้น​ด้วย เพราะ​พระเยซู​เคย​พบ​กับ​สาวก​ที่​นั่น​บ่อย ๆ
3ο ουν ιουδασ λαβων την σπειραν και εκ των αρχιερεων και φαρισαιων υπηρετασ ερχεται εκει μετα φανων και λαμπαδων και οπλων
3ยูดาส​จึง​พา​กองทหาร​กับ​เจ้าหน้าที่​จาก​บรรดา​หัวหน้า​ปุโรหิต​และ​พวก​ฟาริสี​มา​ที่​นั่น พวกเขา​ถือ​ตะเกียง คบเพลิง และ​อาวุธ​มา​ด้วย
4ιησουσ ουν ειδωσ παντα τα ερχομενα επ αυτον εξελθων ειπεν αυτοισ τινα ζητειτε
4พระเยซู​ทราบ​ทุกสิ่ง​ที่​กำลัง​เกิด​ขึ้น​กับ​พระองค์ จึง​ออก​ไป​ถาม​พวกเขา​ว่า “พวกคุณ​กำลัง​หา​ใคร?”
5απεκριθησαν αυτω ιησουν τον ναζωραιον λεγει αυτοισ ο ιησουσ εγω ειμι ειστηκει δε και ιουδασ ο παραδιδουσ αυτον μετ αυτων
5พวกเขา​ตอบ​พระองค์​ว่า “เยซู​ชาว​นาซาเร็ธ” พระเยซู​กล่าว​กับ​พวกเขา​ว่า “เรา​เป็น​ผู้​นั้น” ยูดาส​ผู้​ทรยศ​พระองค์​ก็​ยืน​อยู่​กับ​พวกเขา​ด้วย
6ωσ ουν ειπεν αυτοισ οτι εγω ειμι απηλθον εισ τα οπισω και επεσον χαμαι
6เมื่อ​พระองค์​กล่าว​กับ​พวกเขา​ว่า “เรา​เป็น​ผู้​นั้น” พวกเขา​ก็​ถอยหลัง​และ​ล้ม​ลง​กับ​พื้น
7παλιν ουν αυτουσ επηρωτησεν τινα ζητειτε οι δε ειπον ιησουν τον ναζωραιον
7พระองค์​จึง​ถาม​พวกเขา​อีก​ว่า “พวกคุณ​กำลัง​หา​ใคร?” พวกเขา​ตอบ​ว่า “เยซู​ชาว​นาซาเร็ธ”
8απεκριθη ιησουσ ειπον υμιν οτι εγω ειμι ει ουν εμε ζητειτε αφετε τουτουσ υπαγειν
8พระเยซู​ตอบ​ว่า “เรา​บอก​พวกคุณ​แล้ว​ว่า เรา​เป็น​ผู้​นั้น ดังนั้น ถ้า​พวกคุณ​กำลัง​หา​เรา ก็​ปล่อย​คน​เหล่านี้​ไป”
9ινα πληρωθη ο λογοσ ον ειπεν οτι ουσ δεδωκασ μοι ουκ απωλεσα εξ αυτων ουδενα
9ทั้งนี้​เพื่อ​ให้​ถ้อยคำ​ที่​พระองค์​เคย​กล่าว​สำเร็จ​ว่า “ใน​บรรดา​คน​ที่​พระองค์​มอบ​ให้​เรา เรา​ไม่​ได้​สูญเสีย​ใคร​เลย”
10σιμων ουν πετροσ εχων μαχαιραν ειλκυσεν αυτην και επαισεν τον του αρχιερεωσ δουλον και απεκοψεν αυτου το ωτιον το δεξιον ην δε ονομα τω δουλω μαλχοσ
10ซีโมน​เปโตร​มี​ดาบ​อยู่​เล่ม​หนึ่ง เขา​จึง​ชัก​ดาบ​ออก ฟัน​คนรับใช้​ของ​มหาปุโรหิต และ​ตัด​หู​ขวา​ของ​เขา​ขาด คนรับใช้​คน​นั้น​ชื่อ​มัลคัส
11ειπεν ουν ο ιησουσ τω πετρω βαλε την μαχαιραν εισ την θηκην το ποτηριον ο δεδωκεν μοι ο πατηρ ου μη πιω αυτο
11พระเยซู​จึง​กล่าว​กับ​เปโตร​ว่า “เอา​ดาบ​ใส่​ฝัก​เสีย ถ้วย​ที่​พระบิดา​มอบ​ให้​เรา เรา​จะ​ไม่​ดื่ม​หรือ?”
12η ουν σπειρα και ο χιλιαρχοσ και οι υπηρεται των ιουδαιων συνελαβον τον ιησουν και εδησαν αυτον
12จาก​นั้น กองทหาร ผู้บัญชาการ​กองทหาร และ​เจ้าหน้าที่​ของ​ชาวยิว​ก็​จับ​พระเยซู​และ​มัด​พระองค์
13και απηγαγον αυτον προσ ανναν πρωτον ην γαρ πενθεροσ του καιαφα οσ ην αρχιερευσ του ενιαυτου εκεινου
13แล้ว​พา​พระองค์​ไป​หา​อันนาส​ก่อน เพราะ​อันนาส​เป็น​พ่อตา​ของ​คายาฟาส ซึ่ง​เป็น​มหาปุโรหิต​ใน​ปี​นั้น
14ην δε καιαφασ ο συμβουλευσασ τοισ ιουδαιοισ οτι συμφερει ενα ανθρωπον απολεσθαι υπερ του λαου
14คายาฟาส​คน​นี้​เอง​เป็น​ผู้​แนะนำ​ชาวยิว​ว่า การ​ที่​คน​คนเดียว​ตาย​เพื่อ​ประชาชน​นั้น​เป็น​ประโยชน์
15ηκολουθει δε τω ιησου σιμων πετροσ και ο αλλοσ μαθητησ ο δε μαθητησ εκεινοσ ην γνωστοσ τω αρχιερει και συνεισηλθεν τω ιησου εισ την αυλην του αρχιερεωσ
15ซีโมน​เปโตร​ติดตาม​พระเยซู​ไป และ​สาวก​อีก​คน​หนึ่ง​ก็​ตาม​ไป​ด้วย มหาปุโรหิต​รู้จัก​สาวก​คน​นั้น จึง​เข้า​ไป​กับ​พระเยซู​ใน​ลาน​บ้าน​ของ​มหาปุโรหิต
16ο δε πετροσ ειστηκει προσ τη θυρα εξω εξηλθεν ουν ο μαθητησ ο αλλοσ οσ ην γνωστοσ τω αρχιερει και ειπεν τη θυρωρω και εισηγαγεν τον πετρον
16แต่​เปโตร​ยืน​อยู่​ข้างนอก​ที่​ประตู สาวก​อีก​คน​ซึ่ง​มหาปุโรหิต​รู้จักจึง​ออก​ไป​พูด​กับ​หญิง​ผู้​เฝ้า​ประตู แล้ว​พา​เปโตร​เข้า​มา
17λεγει ουν η παιδισκη η θυρωροσ τω πετρω μη και συ εκ των μαθητων ει του ανθρωπου τουτου λεγει εκεινοσ ουκ ειμι
17หญิง​รับใช้​ผู้​เฝ้า​ประตู​ถาม​เปโตร​ว่า “ท่าน​ก็​เป็น​สาวก​คน​หนึ่ง​ของ​ชาย​คน​นี้​ด้วย​ไม่​ใช่​หรือ?” เขา​ตอบ​ว่า “ไม่​ใช่”
18ειστηκεισαν δε οι δουλοι και οι υπηρεται ανθρακιαν πεποιηκοτεσ οτι ψυχοσ ην και εθερμαινοντο ην δε μετ αυτων ο πετροσ εστωσ και θερμαινομενοσ
18พวก​คนรับใช้​กับ​เจ้าหน้าที่​ก่อ​กองไฟ​จาก​ถ่านเพราะ​อากาศ​หนาว และ​ยืน​ผิงไฟ​กัน เปโตร​ก็​ยืน​ผิงไฟ​อยู่​กับ​พวกเขา
19ο ουν αρχιερευσ ηρωτησεν τον ιησουν περι των μαθητων αυτου και περι τησ διδαχησ αυτου
19มหาปุโรหิต​จึง​ถาม​พระเยซู​เกี่ยวกับ​สาวก​ของ​พระองค์​และ​คำสอน​ของ​พระองค์
20απεκριθη αυτω ο ιησουσ εγω παρρησια ελαλησα τω κοσμω εγω παντοτε εδιδαξα εν συναγωγη και εν τω ιερω οπου παντοτε οι ιουδαιοι συνερχονται και εν κρυπτω ελαλησα ουδεν
20พระเยซู​ตอบ​เขา​ว่า “เรา​พูด​กับ​โลก​อย่าง​เปิดเผย เรา​สอน​อยู่​เสมอ​ใน​ธรรมศาลา​ต่าง ๆ และ​ใน​พระวิหาร ที่​ซึ่ง​ชาวยิว​มา​ชุมนุม​กัน​เสมอ เรา​ไม่​ได้​พูด​อะไร​อย่าง​ลับ ๆ
21τι με επερωτασ επερωτησον τουσ ακηκοοτασ τι ελαλησα αυτοισ ιδε ουτοι οιδασιν α ειπον εγω
21ทำไม​จึง​ถาม​เรา? ถาม​คน​ที่​ได้ยิน​เรา​เถอะ​ว่า​เรา​พูด​อะไร​กับ​พวกเขา คน​เหล่านั้น​รู้​ว่า​เรา​พูด​อะไร”
22ταυτα δε αυτου ειποντοσ εισ των υπηρετων παρεστηκωσ εδωκεν ραπισμα τω ιησου ειπων ουτωσ αποκρινη τω αρχιερει
22เมื่อ​พระองค์​กล่าว​เช่นนี้ เจ้าหน้าที่​คน​หนึ่ง​ที่​ยืน​อยู่​ข้าง ๆ ก็​ตบ​พระเยซู​ด้วย​มือ และ​พูด​ว่า “ท่าน​ตอบ​มหาปุโรหิต​อย่าง​นี้​หรือ?”
23απεκριθη αυτω ο ιησουσ ει κακωσ ελαλησα μαρτυρησον περι του κακου ει δε καλωσ τι με δερεισ
23พระเยซู​ตอบ​เขา​ว่า “ถ้า​เรา​พูด​ชั่ว ก็​จง​เป็นพยาน​ถึง​ความชั่ว​นั้น แต่​ถ้า​เรา​พูด​ดี ทำไม​ท่าน​จึง​ตี​เรา?”
24απεστειλεν αυτον ο αννασ δεδεμενον προσ καιαφαν τον αρχιερεα
24อันนาส​จึง​ส่ง​พระองค์​ไป​หา​คายาฟาส​มหาปุโรหิต ทั้ง​ที่​พระองค์​ยัง​ถูก​มัด​อยู่
25ην δε σιμων πετροσ εστωσ και θερμαινομενοσ ειπον ουν αυτω μη και συ εκ των μαθητων αυτου ει ηρνησατο ουν εκεινοσ και ειπεν ουκ ειμι
25ส่วน​ซีโมน​เปโตร​ยัง​ยืน​ผิงไฟ​อยู่ พวกเขา​จึง​ถาม​เขา​ว่า “ท่าน​ก็​เป็น​สาวก​คน​หนึ่ง​ของ​เขา​ด้วย​ไม่​ใช่​หรือ?” เขา​ปฏิเสธ​และ​ตอบ​ว่า “ไม่​ใช่”
26λεγει εισ εκ των δουλων του αρχιερεωσ συγγενησ ων ου απεκοψεν πετροσ το ωτιον ουκ εγω σε ειδον εν τω κηπω μετ αυτου
26คนรับใช้​ของ​มหาปุโรหิต​คน​หนึ่ง ซึ่ง​เป็น​ญาติ​ของ​คน​ที่​เปโตร​ตัด​หู​ขาด ถาม​ว่า “ผม​เห็น​ท่าน​อยู่​ใน​สวน​กับ​เขา​ไม่​ใช่​หรือ?”
27παλιν ουν ηρνησατο ο πετροσ και ευθεωσ αλεκτωρ εφωνησεν
27เปโตร​ปฏิเสธ​อีก​ครั้ง และ​ทันใดนั้น​ไก่​ก็​ขัน
28αγουσιν ουν τον ιησουν απο του καιαφα εισ το πραιτωριον ην δε πρωι και αυτοι ουκ εισηλθον εισ το πραιτωριον ινα μη μιανθωσιν αλλ ινα φαγωσιν το πασχα
28พวกเขา​พา​พระเยซู​จาก​คายาฟาส​ไป​ยัง​ที่ว่าการ เวลา​นั้น​ยัง​เช้า​ตรู่ พวกเขา​เอง​ไม่​เข้า​ไป​ใน​ที่ว่าการ เพื่อ​จะ​ไม่​เป็น​มลทิน แต่​จะ​ได้​กิน​ปัสกา
29εξηλθεν ουν ο πιλατοσ προσ αυτουσ και ειπεν τινα κατηγοριαν φερετε κατα του ανθρωπου τουτου
29ปีลาต​จึง​ออก​มา​หา​พวกเขา และ​ถาม​ว่า “พวกคุณ​นำ​ข้อหา​อะไร​มา​กล่าวหา​ชาย​คน​นี้?”
30απεκριθησαν και ειπον αυτω ει μη ην ουτοσ κακοποιοσ ουκ αν σοι παρεδωκαμεν αυτον
30พวกเขา​ตอบ​ว่า “ถ้า​คน​นี้​ไม่​ได้​ทำ​ชั่ว พวกเรา​คง​ไม่​มอบ​เขา​ให้​ท่าน”
31ειπεν ουν αυτοισ ο πιλατοσ λαβετε αυτον υμεισ και κατα τον νομον υμων κρινατε αυτον ειπον ουν αυτω οι ιουδαιοι ημιν ουκ εξεστιν αποκτειναι ουδενα
31ปีลาต​จึง​กล่าว​กับ​พวกเขา​ว่า “พวกคุณ​พา​เขา​ไป​พิพากษา​ตาม​ธรรมบัญญัติ​ของ​พวกคุณ​เอง​เถอะ” ชาวยิว​จึง​ตอบ​เขา​ว่า “พวกเรา​ไม่​มี​สิทธิ์​ตาม​กฎหมาย​ที่​จะ​ประหารชีวิต​ใคร”
32ινα ο λογοσ του ιησου πληρωθη ον ειπεν σημαινων ποιω θανατω εμελλεν αποθνησκειν
32เหตุการณ์​นี้​เกิด​ขึ้น​เพื่อ​ให้​ถ้อยคำ​ของ​พระเยซู​สำเร็จ ซึ่ง​พระองค์​กล่าว​ไว้​เพื่อ​บอก​ว่า​พระองค์​จะ​ตาย​อย่างไร
33εισηλθεν ουν εισ το πραιτωριον παλιν ο πιλατοσ και εφωνησεν τον ιησουν και ειπεν αυτω συ ει ο βασιλευσ των ιουδαιων
33ปีลาต​จึง​เข้า​ไป​ใน​ที่ว่าการ​อีก​ครั้ง เรียก​พระเยซู​มา และ​ถาม​พระองค์​ว่า “ท่าน​คือ​กษัตริย์​ของ​ชาวยิว​หรือ?”
34απεκριθη αυτω ο ιησουσ αφ εαυτου συ τουτο λεγεισ η αλλοι σοι ειπον περι εμου
34พระเยซู​ตอบ​เขา​ว่า “ท่าน​พูด​เรื่อง​นี้​จาก​ตัว​ท่าน​เอง หรือ​คนอื่น​บอก​ท่าน​เกี่ยวกับ​เรา?”
35απεκριθη ο πιλατοσ μητι εγω ιουδαιοσ ειμι το εθνοσ το σον και οι αρχιερεισ παρεδωκαν σε εμοι τι εποιησασ
35ปีลาต​ตอบ​ว่า “ข้าพเจ้า​ไม่​ใช่​ชาวยิว ไม่​ใช่​หรือ? ชนชาติ​ของ​ท่าน​เอง​กับ​บรรดา​หัวหน้า​ปุโรหิต​มอบ​ท่าน​ให้​ข้าพเจ้า ท่าน​ทำ​อะไร​มา?”
36απεκριθη ιησουσ η βασιλεια η εμη ουκ εστιν εκ του κοσμου τουτου ει εκ του κοσμου τουτου ην η βασιλεια η εμη οι υπηρεται αν οι εμοι ηγωνιζοντο ινα μη παραδοθω τοισ ιουδαιοισ νυν δε η βασιλεια η εμη ουκ εστιν εντευθεν
36พระเยซู​ตอบ​ว่า “อาณาจักร​ของ​เรา​ไม่​ได้​เป็น​ของ​โลก​นี้ ถ้า​อาณาจักร​ของ​เรา​เป็น​ของ​โลก​นี้ คนรับใช้​ของ​เรา​ก็​คง​ต่อสู้ เพื่อ​ไม่​ให้​เรา​ถูก​มอบ​ให้​ชาวยิว แต่​บัดนี้ อาณาจักร​ของ​เรา​ไม่​ได้​มา​จาก​ที่​นี่”
37ειπεν ουν αυτω ο πιλατοσ ουκουν βασιλευσ ει συ απεκριθη ιησουσ συ λεγεισ οτι βασιλευσ ειμι εγω εγω εισ τουτο γεγεννημαι και εισ τουτο εληλυθα εισ τον κοσμον ινα μαρτυρησω τη αληθεια πασ ο ων εκ τησ αληθειασ ακουει μου τησ φωνησ
37ปีลาต​จึง​ถาม​พระองค์​ว่า “ถ้า​อย่าง​นั้น ท่าน​ก็​เป็น​กษัตริย์​หรือ?” พระเยซู​ตอบ​ว่า “ท่าน​พูด​ว่า​เรา​เป็น​กษัตริย์ เรา​เกิด​มา​เพื่อ​เหตุ​นี้ และ​มา​ใน​โลก​เพื่อ​เหตุ​นี้ คือ​เพื่อ​เป็นพยานยืนยัน​ถึง​ความจริง ทุกคน​ที่​เป็น​ของ​ความจริง​ย่อม​ฟัง​เสียง​ของ​เรา”
38λεγει αυτω ο πιλατοσ τι εστιν αληθεια και τουτο ειπων παλιν εξηλθεν προσ τουσ ιουδαιουσ και λεγει αυτοισ εγω ουδεμιαν αιτιαν ευρισκω εν αυτω
38ปีลาต​ถาม​พระองค์​ว่า “ความจริง​คือ​อะไร?” เมื่อ​พูด​เช่นนี้​แล้ว เขา​ออก​ไป​หา​ชาวยิว​อีก และ​กล่าว​กับ​พวกเขา​ว่า “ข้าพเจ้า​ไม่​พบ​เหตุ​ที่​จะ​ตั้ง​ข้อหา​เขา
39εστιν δε συνηθεια υμιν ινα ενα υμιν απολυσω εν τω πασχα βουλεσθε ουν υμιν απολυσω τον βασιλεα των ιουδαιων
39แต่​พวกคุณ​มี​ธรรมเนียม​ให้​ข้าพเจ้า​ปล่อย​คน​หนึ่ง​แก่​พวกคุณ​ใน​เทศกาล​ปัสกา แล้ว​พวกคุณ​ต้องการ​ให้​ข้าพเจ้า​ปล่อย​กษัตริย์​ของ​ชาวยิว​ให้​พวกคุณ​หรือ?”
40εκραυγασαν ουν παλιν παντεσ λεγοντεσ μη τουτον αλλα τον βαραββαν ην δε ο βαραββασ ληστησ
40พวกเขา​ทั้งหมด​จึง​ร้อง​ขึ้น​อีก​ว่า “ไม่​เอา​คน​นี้ เอา​บารับบัส!” บารับบัส​เป็น​โจร

Tip: use the ← and → keys to turn chapters.