Luka 6
Biblia Takatifu (Swahili): New Testament portions
Testamenta Marra (Dieri New Testament)
1Siku moja ya Sabato, Yesu alikuwa anapita katika mashamba ya ngano, na wanafunzi wake wakaanza kukwanyua masuke ya ngano, wakaondoa punje zake kwa mikono, wakala.
1Jendranguta Nau Sabbat ditji pirna mandrulani buka maruni palkingana wonti; ja milieli nunkanali bukatandra mangatandra wokaribana wonti, ja marali turbana tajina wonti.
2Baadhi ya Mafarisayo wakawauliza, “Mbona mnafanya jambo ambalo si halali siku ya Sabato?”
2Pharisaia palpa jatana wonti tanangu: „Minandru jura jenia ngankai, mina wata talku nganai Sabbat ditjini?“
3Yesu akawajibu, “Je, hamjasoma jinsi alivyofanya Daudi pamoja na wenzake wakati walipokuwa na njaa?
3Jesujeli tanangu kalabana wonti ja jatana wonti: „Jura wata jenia warapanala mina Davidali ngankana wonti, jendranguta nau munta mauali nganana wonti ja tana nunkangunto?
4Yeye aliingia ndani ya nyumba ya Mungu, akachukua ile mikate iliyowekwa mbele ya Mungu, akala na kuwapa wenzake. Kisheria, ni makuhani tu peke yao ndio walioruhusiwa kula mikate hiyo.”
4Worderu nau Godaia pungani wirina wonti ja wondrani buka manina wonti ja tajina wonti, ja bakana tanangu nunkangunto jinkina wonti? tanana tajila wata kulnuni manuni kuranala, a‐ai, windri Priestani.“
5Hivyo akawaambia, “Mwana wa Mtu ni Bwana wa Sabato.”
5Ja Nau tanangu jatana wonti: „Kanaia Ngatamura bakana Sabbat ditjia Kapara nganai.“
6Siku nyingine ya Sabato, Yesu aliingia katika sunagogi, akafundisha. Mle ndani mlikuwa na mtu ambaye mkono wake wa kuume ulikuwa umepooza.
6Jendranguta Sabbat ditji nguruni Nau jaura pungani wokarana wirina wonti ja ngujangujara jinkina wonti; ja naka kana kulno nganana wonti, nau mara ngunari muja nganana wonti.
7Walimu wa Sheria na Mafarisayo walitaka kupata kisingizio cha kumshtaki Yesu na hivyo wakawa wanangojea waone kama angemponya mtu siku ya Sabato.
7Jaura jinkinietjali ja Pharisaiali nina kurukuru najinajibana wonti, Nulu Sabbat ditjini tepi ngankala nganai kara; ngangau tanali mankamankananto nunkangundru ngulkuterkala.
8Lakini Yesu alijua mawazo yao, akamwambia yule mwenye mkono uliopooza, “Inuka, simama katikati.” Yule mtu akaenda akasimama katikati.
8Nulu ngundrana tanani ngujamana wonti, ja nunkangu kanani nau mara muja ngananani jatana wonti: „Jiritjiau ja terti terkakamai!“ Nau jiritjina wonti ja terkana wonti.
9Kisha Yesu akawaambia, “Nawaulizeni, je, ni halali siku ya Sabato kutenda jambo jema au kutenda jambo baya; kuokoa maisha au kuyaangamiza?”
9Jesus tanangu jatana wonti: „Ngato jurana minakulno jakalkai: «Jenia talku nganai Sabbat ditjini, ngumu ngankala kara, madlentji ngankala kara? Mungara kulkala kara, nari ngankala kara?»“
10Baada ya kuwatazama wote waliokuwa pale, akamwambia yule mtu, “Nyosha mkono wako.” Naye akafanya hivyo, na mkono wake ukawa mzima tena.
10Ja Nulu tanana pratjana najina karitjina wonti ja nunkangu jatana wonti: „Mara ngutateriau!“ Nulu jeruja ngankana wonti, ja nau mara nakaldra tepi nganana wonti mara nguru jeribaka.
11Lakini wao wakakasirika sana, wakajadiliana jinsi ya kumtendea Yesu maovu.
11Tana tiri pirna pantjina wonti ja ngankamalina wonti, mina tanali Jesungu ngankananto.
12Siku moja Yesu alikwenda mlimani kusali, akakesha huko usiku kucha akimwomba Mungu.
12Jendranguta tanangupini ditjini Nau mardawonpaia tarana wonti ngatjila; ja Nau tinkawirdi Godani ngatjina wonti.
13Kesho yake aliwaita wanafunzi wake, na miongoni mwao akachagua kumi na wawili ambao aliwaita mitume:
13Ja matja ditjirina, Nulu mili nunkani karkana wonti nunkangu. Ja Nulu tanangundru mili marapratjana ja mandru kalkalkana wonti, tanana Nulu bakana Apostel dikana wonti:
14Simoni (ambaye Yesu alimpa jina Petro) na Andrea ndugu yake, Yakobo na Yohane, Filipo na Bartholomayo,
14Simon, nina Nulu bakana Petrus dikana wonti, ja Andreas ngatata nunkani, ja Jakobus, ja Johannes, ja Philippus, ja Bartholomäus,
15Mathayo na Thoma, Yakobo wa Alfayo na Simoni (aliyeitwa Zelote),
15Ja Matthäus, ja Thomas, ja Jakobus Alphäuni ngatamura, ja Simon, nina tanali dikai Zelotes,
16Yuda wa Yakobo na Yuda Iskarioti ambaye baadaye alikuwa msaliti.
16Ja Judas Jokobuni ngatamura, ja Judas Ischariot, nau wontawontanietja pantjina wonti.
17Baada ya kushuka mlimani pamoja na mitume, Yesu alisimama mahali palipokuwa tambarare. Hapo palikuwa na kundi kubwa la wanafunzi wake na umati wa watu waliotoka pande zote za Yudea na Yerusalemu na pwani ya Tiro na Sidoni. Wote walifika kumsikiliza Yesu na kuponywa magonjwa yao.
17Ja Nau tanangunto ngarina wonti ja terkana wonti mita palarani, ja nunkani mili wolara, ja kana wolara Judaiandru, ja Jerusalemingundru, ja Tyrus ja Sidon pantudirkala ngurandru, tana wokarana wonti nina ngarala ja tepi manila tanani muntjandru.
18Aliwaponya pia wote waliokuwa wanasumbuliwa na pepo wachafu.
18Bakana jenipara kana, tanana kutji murumurujeli jupana, tepi pantjina wonti.
19Watu wote walitaka kumgusa, kwa maana nguvu ilikuwa inatoka ndani yake na kuwaponya wote.
19Ja kana pratjanali wontina wonti nina karakarala, ngangau ngurula nunkangundru dunkana wonti ja pratjana tepi pantjina wonti.
20Yesu akawageukia wanafunzi wake, akasema: “Heri ninyi mlio maskini, maana Ufalme wa Mungu ni wenu.
20Ja Nau milki tjenmana wonti milini nunkanani ja jatana wonti: „Murlali pirna jura wangiwangi, ngangau jurangu Godaia milila nganai.
21Heri ninyi mnaosikia njaa sasa, maana baadaye mtashiba. Heri ninyi mnaolia sasa, maana baadaye mtacheka kwa furaha.
21Murlali pirna jura karari mauali ngananani, ngangau jura jerto pantjila nganai; murlali pirna jura karari jindranani, ngangau jura kinkala nganai.
22“Heri yenu ninyi iwapo watu watawachukia, watawatenga, watawatukana na kuwaharibieni jina kwa ajili ya Mwana wa Mtu!
22Murlali pirna jura nganai, kana jurangu kalakalarinani, ja jurana pilki ngankanani, ja ngirkibanani, ja jurani tala madlentji jeribaka woranani Kanaia Ngatamurandru.
23Wakati hayo yatakapotokea, furahini na kucheza, maana hakika tuzo lenu ni kubwa mbinguni. Kwa maana wazee wao waliwatendea manabii vivyo hivyo.
23Nunkangupini ditjini mankianimai ja kulkunganimai; ngangau mai, kalala jurani pirna nganai pariwilpani; ngangau jeruja ngaperali tananali Prophetani ngankana wonti.
24Lakini ole wenu ninyi mlio matajiri, maana mmekwisha pata faraja yenu.
24Jakajai jurangu poto pirnanto, ngangau jura ngankalkana jurani matja manina.
25Ole wenu ninyi mnaoshiba sasa, maana baadaye mtasikia njaa. Ole wenu ninyi mnaocheka kwa furaha sasa, maana baadaye mtaomboleza na kulia.
25Jakajai jurangu, jura jerto pirna ngananani, ngangau jura maua ngamala nganai; jakajai jurangu, jura karari kinkanani, ngangau jura ngaurongauro ngamala nganai ja jindrala nganai.
26Ole wenu ninyi iwapo watu wote wanawasifu, maana wazee wao waliwafanyia manabii wa uongo vivyo hivyo.
26Jakajai jurangu, kana pratjanali jurangundru ngumu jatanani, ngangau jeruja ngaperali tananali jedikantji Prophetani bakana ngankana wonti.
27“Lakini nawaambieni ninyi mnaonisikiliza: wapendeni adui zenu, watendeeni mema wale wanaowachukieni.
27Ngani jurangu, tanalia ngaranani, jatai: Talpala jurani ngantjanimai; ngumu ngankanimai tanangu, tana jurangu kalakalarinani.
28Watakieni baraka wale wanaowalaani, na waombeeni wale wanaowatendea vibaya.
28Tanali jurangu kalala madlentji kuranani, tanangu kalala ngumu kuranau, ja ngatjianau tanangundru, tanali jurana ngirkibanani.
29Mtu akikupiga shavu moja mgeuzie na la pili. Mtu akikunyang'anya koti lako mwachie pia shati lako.
29Warlenulu jidnana ngadla kulno nandrai, nunkangu bakana ngadla kulno jinkiteriau; ja warlenulu jinkani kati pirna maniai, nunkangu bakana kati waka wata ngandrawalkau.
30Yeyote anayekuomba mpe, na mtu akikunyang'anya mali yako usimtake akurudishie.
30Worananau jinkangu ngatjiai, nunkangu jinkiau; ja nunkangundru, nulu poto jinkani maniai, ninaia wata mamana tikau.
31Watendeeni wengine kama mnavyotaka wawatendee ninyi.
31Ja worderu jura ngantjai kanali jurangu ngankananto, jeruja kakana jura tanangu ngankanimai!
32“Na ikiwa mnawapenda tu wale wanaowapenda ninyi, je, mtapata tuzo gani? Hakuna! Kwa maana hata wenye dhambi huwapenda wale wanaowapenda wao.
32Ja jura tanana ngantjanani, tanali jurana ngantjai, mina kalala jura ngamalkai? Ngangau bakana madlentjali tanani ngantjanipirna ngantjai.
33Tena, kama mkiwatendea mema wale tu wanaowatendeeni mema, mtapata tuzo gani? Hata wenye dhambi hufanya vivyo hivyo!
33Ja jura tanangu ngumu ngankanani, tanali jurangu ngumu ngankai, mina kalala jura ngamalkai? Ngangau bakana madlentjali jenildramata.
34Na kama mnawakopesha wale tu mnaotumaini watawalipeni, je, mtapata tuzo gani? Hata wenye dhambi huwakopesha wenye dhambi wenzao ili warudishiwe kima kilekile!
34Ja jura tanangu woljaia jinkinani, tanangundru jura ngundrai nakaldra manila, mina kalala jura ngamalkai? Ngangau bakana madlentjali kana madlentjani woljaia jinkiai, nakaldra jenia jeribaka manila.
35Ila nyinyi wapendeni adui zenu, na kuwatendea mema; kopesheni bila kutazamia malipo, na tuzo lenu litakuwa kubwa, nanyi mtakuwa watoto wa Mungu aliye juu. Kwa maana yeye ni mwema kwa wale wasio na shukrani na walio wabaya.
35Talpala jurani ngantjanimai, ja ngumu ngankanimai, ja woljaia jinkianimai, ja wata ngundranimai jenia matja tintana; ja kalala jurani pirna nganala nganai, ja jura Kapara pirnaia ngatamura nganala nganai; ngangau Nauja ngumu nganai tanangu jurakokani panini ja kana madlentjani. (Ngantjani jaura G. D. 4 Trinitatis.)
36Muwe na huruma kama Baba yenu alivyo na huruma.
36Ngangau kalumiltjamiltjarianau, worderu bakana ngaperi jurani kalumiltjamiltjariai!
37“Msiwahukumu wengine, nanyi hamtahukumiwa; msiwalaumu wengine, nanyi hamtalaumiwa; wasameheni wengine, nanyi mtasamehewa.
37Wata kalala kuranau, jeruja tanali jurangu wata kalala kurala nganai; wata dikidikibanau, jeruja tanali jurangu wata dikidikibala nganai; madlentji woranau, jeruja tanali jurani madlentji worarala nganai.
38Wapeni wengine wanavyohitaji, nanyi mtapewa. Naam, mtapokea mikononi mwenu kipimo kilichojaa, kikashindiliwa na kusukwasukwa hata kumwagika. Kwa maana kipimo kilekile mnachotumia kwa wengine ndicho ambacho Mungu atatumia kwenu.”
38Jinkianimai, jeruja jura manila nganai; koko ngumu, matja nankana ngarina, ja wijawijabana, ja manimiri nangaterinanilu tanali jurangu ngalpani jinkila nganai; ngangau mina kokujeli jura jinkiai, jenia jura nakaldra manina tikala nganai.
39Akawaambia mfano huu: “Je, kipofu anaweza kumwongoza kipofu mwenzake? La! Wote wataanguka shimoni.
39Ja Nau tanangu jeribaka jaura jatana wonti: Butju ngandandariai butjuni palto wondrala? Wata pudla jela kutuni purila nganai?
40Mwanafunzi hamshindi mwalimu wake, lakini kila mwanafunzi akisha hitimu huwa kama mwalimu wake.
40Mili wata kaparani nunkanani wiringai; nau matja kiririna, nau kaparani nunkanani jeribaka nganala nganai.
41Unawezaje kukiona kibanzi kilicho katika jicho la mwenzio, usione boriti iliyo katika jicho lako mwenyewe?
41Ja minandru jundru tiwitiwi ngatatani jinkanani milkini najiai, ja pita wondra milkini jinkanani jundra wata najiai?
42Au, unawezaje kumwambia mwenzako, Ndugu, ngoja nikuondoe kibanzi katika jicho lako, na huku huioni boriti iliyoko katika jicho lako mwenyewe? Mnafiki wewe! Toa kwanza boriti iliyoko jichoni mwako, na hivyo utaona sawasawa kiasi cha kuweza kuondoa kibanzi kilicho katika jicho la ndugu yako.
42Worderu jidni ngatatani jinkanani jatananto: ngatatajai, ngato pita tiwitiwi jinkani milkindru giltarananto, ja jundru muntali pita wondra milkini jinkanani wata najiai? Jidni kana jeljujelju, ngopera pita wondra jinkani milkindru giltaramai, ja ngadani jundru ngumu najinanto pita tiwitiwi ngatatani jinkanani milkindru giltarala.
43“Mti mwema hauzai matunda mabaya, wala mti mbaya hauzai matunda mazuri.
43Ngangau wata pita nindri ngumujeli tandra madlentji punkibai, ja wata pita nindri madlentjali tandra ngumu punkibai.
44Watu huutambua mti kutokana na matunda yake. Ni wazi kwamba watu hawachumi tini katika michongoma, wala hawachumi zabibu katika mbigili.
44Ngangau tanali pita pratjana ngujamai tanani tandrandru; ngangau tanali dilkandru wata manawara kampai, ja dilka nindrindru wata waina tandra wokaribai.
45Mtu mwema hutoa yaliyo mema kutoka katika hazina bora iliyo moyoni mwake; na mtu mbaya hutoa yaliyo mabaya katika hazina mbaya iliyo moyoni mwake, kwa maana mtu huongea kutokana na yale yaliyojaa moyoni mwake.
45Kana ngumujeli nunkani ngara ngumundru ngumula dunkalkai, ja kana madlentjali nunkani ngara madlentjandru madlentji dunkalkai; ngangau ngara mananirindru nunkani mana jatai.
46“Mbona mwaniita Bwana, Bwana, na huku hamtimizi yale ninayosema?
46Minandru jura ngana dikai: «Kaparajai, Kaparajai!» ja wata ngankai mina ngani jatai?
47Nitawapeni mfano unaofaa kuonyesha alivyo yeyote yule anayekuja kwangu, akasikia maneno yangu na kuyatimiza:
47Worana ngakangu wokarai, ja jaura ngakani ngarai, ja tanana ngankai; ngato jurangu wondrala nganai worangu jeribaka nauja nganai.
48Huyo anafanana na mtu ajengaye nyumba, ambaye amechimba chini na kuweka msingi wake juu ya mwamba; kukatokea mafuriko ya mto, mkondo wa maji ukaipiga nyumba ile, lakini haukuweza kuitikisa, kwa sababu ilikuwa imejengwa imara.
48Nau kana kulnuni jeribaka, nulu punga wotinala, nulu mikari bakunala, ja nulu marda kapara marda tulurani kuranala. Ja ngapa kumari matja wokarana, kaiarali nunkangupini pungani tertabanala ja ngandandarinala nina tamburibala, ngangau marda tulurani matja wotinala.
49Lakini yeyote anayesikia maneno yangu lakini asifanye chochote, huyo anafanana na mtu aliyejenga nyumba juu ya udongo, bila msingi. Mafuriko ya mto yakatokea, mkondo wa maji ukaipiga nyumba ile, ikaanguka na kuharibika kabisa!”
49Warle matja ngarana, ja wata ngankana, nau kana kulnuni jeribaka nganai, nulu punga mita ngalarani wotinala marda kapara pani; ja kaiarali nina tertabana, ja nurujeli nau tamburinala, ja nunkanipini pungaia tamburini pirna ngananala.“
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.