Luka 6
Biblia Takatifu (Swahili): New Testament portions
Coptic New Testament (Bohairic)
1Siku moja ya Sabato, Yesu alikuwa anapita katika mashamba ya ngano, na wanafunzi wake wakaanza kukwanyua masuke ya ngano, wakaondoa punje zake kwa mikono, wakala.
1ⲀⲤϢⲰⲠⲒ ⲆⲈ ⲈⲦⲀϤⲤⲒⲚⲒ ϦⲈⲚⲚⲒⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ ⲈⲂⲞⲖ ϨⲒⲦⲞⲦⲞⲨ ⲚⲚⲒⲢⲞϮ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀⲢⲈ ⲚⲈϤⲘⲀⲐⲎⲦⲎⲤ ϤⲰϪⲒ ⲚⲚⲒϦⲈⲘⲤ ⲈⲨⲤⲀϨⲤⲀϨ ⲘⲘⲰⲞⲨ ϦⲈⲚⲚⲞⲨϪⲒϪ ⲞⲨⲞϨ ⲈⲨⲞⲨⲰⲘ ⲘⲘⲰⲞⲨ
2Baadhi ya Mafarisayo wakawauliza, “Mbona mnafanya jambo ambalo si halali siku ya Sabato?”
2ϨⲀⲚⲞⲨⲞⲚ ⲆⲈ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲚⲒⲪⲀⲢⲒⲤⲈⲞⲤ ⲠⲈϪⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲈⲐⲂⲈⲞⲨ ⲦⲈⲦⲈⲚⲒⲢⲒ ⲘⲠⲈⲦⲤⲈⲘⲠϢⲀ ⲚⲀⲒϤ ⲀⲚ ϦⲈⲚⲚⲒⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ.
3Yesu akawajibu, “Je, hamjasoma jinsi alivyofanya Daudi pamoja na wenzake wakati walipokuwa na njaa?
3ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲈⲢⲞⲨⲰ ⲚϪⲈⲒⲎⲤⲞⲨⲤ ⲠⲈϪⲀϤ ⲚⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲞⲨⲆⲈ ⲪⲀⲒ ⲘⲠⲈⲦⲈⲚⲞϢϤ ⲪⲎ ⲈⲦⲀ ⲆⲀⲨⲒⲆ ⲀⲒϤ ϨⲞⲦⲈ ⲈⲦⲀϤϨⲔⲞ ⲚⲈⲘ ⲚⲎ ⲈⲐⲚⲈⲘⲀϤ
4Yeye aliingia ndani ya nyumba ya Mungu, akachukua ile mikate iliyowekwa mbele ya Mungu, akala na kuwapa wenzake. Kisheria, ni makuhani tu peke yao ndio walioruhusiwa kula mikate hiyo.”
4ⲠⲰⲤ ⲀϤϢⲈ ⲚⲀϤ ⲈϦⲞⲨⲚ ⲈⲠⲎⲒ ⲘⲪⲚⲞⲨϮ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲒⲰⲒⲔ ⲚⲦⲈϮⲠⲢⲞⲐⲈⲤⲒⲤ ⲀϤϬⲒⲦⲞⲨ ⲀϤⲞⲨⲞⲘⲞⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϮ ⲚⲚⲒⲔⲈⲬⲰⲞⲨⲚⲒ ⲈⲐⲚⲈⲘⲀϤ ⲚⲎ ⲈⲦⲈⲚⲤϢⲈ ⲚⲰⲞⲨ ⲀⲚ ⲈⲞⲨⲞⲘⲞⲨ ⲈⲂⲎⲖ ⲈⲚⲒⲞⲨⲎⲂ ⲘⲘⲀⲨⲀⲦⲞⲨ.
5Hivyo akawaambia, “Mwana wa Mtu ni Bwana wa Sabato.”
5ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀϤϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲚⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲠϬⲞⲒⲤ ⲘⲠⲒⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ ⲠⲈ ⲠϢⲎⲢⲒ ⲘⲪⲢⲰⲘⲒ.
6Siku nyingine ya Sabato, Yesu aliingia katika sunagogi, akafundisha. Mle ndani mlikuwa na mtu ambaye mkono wake wa kuume ulikuwa umepooza.
6ⲀⲤϢⲰⲠⲒ ⲆⲈ ϦⲈⲚⲠⲒⲔⲈⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ ⲀϤϢⲈ ⲚⲀϤ ⲈϦⲞⲨⲚ ⲈⲦⲞⲨⲤⲨⲚⲀⲄⲰⲄⲎ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϮⲤⲂⲰ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲈⲞⲨⲞⲚ ⲞⲨⲢⲰⲘⲒ ⲘⲘⲀⲨ ⲠⲈ ⲈⲢⲈ ⲦⲈϤϪⲒϪ ⲚⲞⲨⲒⲚⲀⲘ ϢⲞⲨⲰⲞⲨ.
7Walimu wa Sheria na Mafarisayo walitaka kupata kisingizio cha kumshtaki Yesu na hivyo wakawa wanangojea waone kama angemponya mtu siku ya Sabato.
7ⲚⲀⲨϮⲚⲒⲀⲦⲞⲨ ⲚⲀϤ ⲚϪⲈⲚⲒⲤⲀϦ ⲚⲈⲘ ⲚⲒⲪⲀⲢⲒⲤⲈⲞⲤ ϪⲈ ⲀⲚ ϤⲚⲀⲈⲢⲪⲀϦⲢⲒ ϦⲈⲚⲠⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ ϨⲒⲚⲀ ⲚⲦⲞⲨϪⲈⲘ ⲔⲀⲦⲎⲄⲞⲢⲒⲀ ϦⲀⲢⲞϤ
8Lakini Yesu alijua mawazo yao, akamwambia yule mwenye mkono uliopooza, “Inuka, simama katikati.” Yule mtu akaenda akasimama katikati.
8ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲚⲀϤⲈⲘⲒ ⲈⲚⲞⲨⲘⲞⲔⲘⲈⲔ ⲠⲈϪⲀϤ ⲚⲰⲞⲨ ⲘⲠⲒⲢⲰⲘⲒ ⲈⲚⲀⲢⲈ ⲦⲈϤϪⲒϪ ϢⲞⲨⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲦⲰⲚⲔ ⲞϨⲒ ⲈⲢⲀⲦⲔ ϦⲈⲚⲐⲘⲎϮ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲦⲰⲚϤ ⲀϤⲞϨⲒ ⲈⲢⲀⲦϤ.
9Kisha Yesu akawaambia, “Nawaulizeni, je, ni halali siku ya Sabato kutenda jambo jema au kutenda jambo baya; kuokoa maisha au kuyaangamiza?”
9ⲠⲈϪⲈ ⲒⲎⲤⲞⲨⲤ ⲚⲰⲞⲨ ϪⲈ ϮϢⲒⲚⲒ ⲘⲘⲰⲦⲈⲚ ϪⲈ ⲀⲚ ⲤϢⲈ ⲚⲈⲢ ⲠⲈⲐⲚⲀⲚⲈϤ ϦⲈⲚⲚⲒⲤⲀⲂⲂⲀⲦⲞⲚ ϢⲀⲚ ⲈⲈⲢ ⲠⲈⲦϨⲰⲞⲨ ⲞⲨⲮⲨⲬⲎ ⲈⲚⲀϨⲘⲈⲤ ϢⲀⲚ ⲈⲦⲀⲔⲞⲤ.
10Baada ya kuwatazama wote waliokuwa pale, akamwambia yule mtu, “Nyosha mkono wako.” Naye akafanya hivyo, na mkono wake ukawa mzima tena.
10ⲞⲨⲞϨ ⲈⲦⲀϤϪⲞⲨϢⲦ ⲈⲢⲰⲞⲨ ⲦⲎⲢⲞⲨ ⲠⲈϪⲀϤ ⲘⲠⲒⲢⲰⲘⲒ ϪⲈ ⲤⲞⲨⲦⲈⲚ ⲦⲈⲔϪⲒϪ ⲈⲂⲞⲖ ⲚⲐⲞϤ ⲆⲈ ⲀϤⲤⲞⲨⲦⲰⲚⲤ ⲈⲂⲞⲖ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲤⲞⲨϪⲀⲒ ⲚϪⲈⲦⲈϤϪⲒϪ.
11Lakini wao wakakasirika sana, wakajadiliana jinsi ya kumtendea Yesu maovu.
11ⲚⲐⲰⲞⲨ ⲆⲈ ⲀⲨⲘⲞϨ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲞⲨⲘⲈⲦⲀⲦⲔⲀϮ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀⲨⲤⲀϪⲒ ⲚⲈⲘ ⲚⲞⲨⲈⲢⲎⲞⲨ ϪⲈ ⲞⲨ ⲠⲈⲦⲞⲨⲚⲀⲀⲒϤ ⲚⲒⲎⲤⲞⲨⲤ.
12Siku moja Yesu alikwenda mlimani kusali, akakesha huko usiku kucha akimwomba Mungu.
12ⲀⲤϢⲰⲠⲒ ⲆⲈ ϦⲈⲚⲚⲒⲈϨⲞⲞⲨ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲀϤⲒ ⲈⲂⲞⲖ ⲈϪⲈⲚ ⲠⲒⲦⲰⲞⲨ ⲈⲈⲢⲠⲢⲞⲤⲈⲨⲬ ⲈⲤⲐⲈ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀϤⲞⲒ ⲚϢⲢⲰⲒⲤ ϦⲈⲚϮⲠⲢⲞⲤⲈⲨⲬⲎ ⲚⲦⲈⲪⲚⲞⲨϮ.
13Kesho yake aliwaita wanafunzi wake, na miongoni mwao akachagua kumi na wawili ambao aliwaita mitume:
13ⲞⲨⲞϨ ⲈⲦⲀ ⲠⲒⲈϨⲞⲞⲨ ϢⲰⲠⲒ ⲀϤⲘⲞⲨϮ ⲈⲚⲈϤⲘⲀⲐⲎⲦⲎⲤ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲤⲰⲦⲠ ⲈⲂⲞⲖ ⲚϦⲎⲦⲞⲨ ⲘⲒⲂ ⲚⲎ ⲈⲦⲀϤϮⲢⲈⲚⲞⲨ ϪⲈ ⲀⲠⲞⲤⲦⲞⲖⲞⲤ.
14Simoni (ambaye Yesu alimpa jina Petro) na Andrea ndugu yake, Yakobo na Yohane, Filipo na Bartholomayo,
14ⲤⲒⲘⲰⲚ ⲪⲎ ⲈⲦⲞⲨⲘⲞⲨϮ ⲈⲢⲞϤ ϪⲈ ⲠⲈⲦⲢⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲀⲚⲆⲢⲈⲀⲤ ⲒⲀⲔⲰⲂⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲒⲰⲀⲚⲚⲎⲤ ⲪⲒⲖⲒⲠⲠⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲂⲀⲢⲐⲞⲖⲞⲘⲈⲞⲤ.
15Mathayo na Thoma, Yakobo wa Alfayo na Simoni (aliyeitwa Zelote),
15ⲚⲈⲘ ⲘⲀⲦⲐⲈⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲐⲰⲘⲀⲤ ⲚⲈⲘ ⲒⲀⲔⲰⲂⲞⲤ ⲚⲦⲈⲀⲖⲪⲈⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲤⲒⲘⲰⲚ ⲪⲎ ⲈⲦⲞⲨⲘⲞⲨϮ ⲈⲢⲞϤ ϪⲈ ⲠⲒⲢⲈϤⲬⲞϨ.
16Yuda wa Yakobo na Yuda Iskarioti ambaye baadaye alikuwa msaliti.
16ⲚⲈⲘ ⲒⲞⲨⲆⲀⲤ ⲚⲦⲈⲒⲀⲔⲰⲂⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲒⲞⲨⲆⲀⲤ ⲠⲒⲤⲔⲀⲢⲒⲰⲦⲎⲤ.
17Baada ya kushuka mlimani pamoja na mitume, Yesu alisimama mahali palipokuwa tambarare. Hapo palikuwa na kundi kubwa la wanafunzi wake na umati wa watu waliotoka pande zote za Yudea na Yerusalemu na pwani ya Tiro na Sidoni. Wote walifika kumsikiliza Yesu na kuponywa magonjwa yao.
17ⲞⲨⲞϨ ⲈⲦⲀϤⲒ ⲈϦⲢⲎⲒ ⲚⲈⲘⲰⲞⲨ ⲀϤⲞϨⲒ ⲈⲢⲀⲦϤ ϦⲈⲚⲞⲨ ⲘⲀⲚⲔⲞⲒ ⲚⲈⲘ ⲞⲨⲘⲎϢ ⲚⲦⲈⲚⲈϤⲘⲀⲐⲎⲦⲎⲤ ⲚⲈⲘ ⲔⲈⲘⲎϢ ⲈϤⲞϢ ⲚⲦⲈⲠⲒⲖⲀⲞⲤ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚϮⲒⲞⲨⲆⲈⲀ ⲦⲎⲢⲤ ⲚⲈⲘ ⲒⲈⲢⲞⲤⲀⲖⲎⲘ ⲚⲈⲘ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚϮⲠⲀⲢⲀⲖⲒⲞⲤ ⲦⲨⲢⲞⲤ ⲚⲈⲘ ⲦⲤⲒⲆⲰⲚ
18Aliwaponya pia wote waliokuwa wanasumbuliwa na pepo wachafu.
18ⲚⲎ ⲈⲦⲀⲨⲒ ⲈⲤⲰⲦⲈⲘ ⲈⲢⲞϤ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈϤⲦⲀⲖϬⲰⲞⲨ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲚⲞⲨϢⲰⲚⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲎ ⲈⲚⲀⲨⲦϨⲈⲘⲔⲞ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲚϪⲈⲚⲒⲠⲚⲈⲨⲘⲀⲚⲀⲔⲀⲐⲀⲢⲦⲞⲚ ⲀϤⲈⲢⲪⲀϦⲢⲒ ⲈⲢⲰⲞⲨ.
19Watu wote walitaka kumgusa, kwa maana nguvu ilikuwa inatoka ndani yake na kuwaponya wote.
19ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀⲢⲈ ⲠⲒⲘⲎϢ ⲦⲎⲢϤ ⲔⲰϮ ⲚⲤⲀϬⲒ ⲚⲈⲘⲀϤ ϪⲈ ⲞⲨⲎⲒ ⲚⲀⲤⲚⲎⲞⲨ ⲈⲂⲞⲖ ⲘⲘⲞϤ ⲚϪⲈⲞⲨϪⲞⲘ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲀϤⲦⲀⲖϬⲞ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲦⲎⲢⲞⲨ ⲠⲈ.
20Yesu akawageukia wanafunzi wake, akasema: “Heri ninyi mlio maskini, maana Ufalme wa Mungu ni wenu.
20ⲞⲨⲞϨ ⲚⲐⲞϤ ⲈⲦⲀϤϤⲀⲒ ⲚⲚⲈϤⲂⲀⲖ ⲈⲠϢⲰⲒ ⲈⲚⲈϤⲘⲀⲐⲎⲦⲎⲤ ⲚⲀϤϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲰⲞⲨⲚⲒⲀⲦⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲚⲒϨⲎⲔⲒ ϪⲈ ⲐⲰⲦⲈⲚ ⲦⲈ ϮⲘⲈⲦⲞⲨⲢⲞ ⲚⲦⲈⲪⲚⲞⲨϮ.
21Heri ninyi mnaosikia njaa sasa, maana baadaye mtashiba. Heri ninyi mnaolia sasa, maana baadaye mtacheka kwa furaha.
21ⲰⲞⲨⲚⲒⲀⲦⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲚⲎ ⲈⲦϨⲞⲔⲈⲢ ϮⲚⲞⲨ ϪⲈ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲤⲒ ⲰⲞⲨⲚⲒⲀⲦⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲚⲎ ⲈⲦⲢⲒⲘⲒ ϮⲚⲞⲨ ϪⲈ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲤⲰⲂⲒ.
22“Heri yenu ninyi iwapo watu watawachukia, watawatenga, watawatukana na kuwaharibieni jina kwa ajili ya Mwana wa Mtu!
22ⲰⲞⲨⲚⲒⲀⲦⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲈϢⲰⲠ ⲚⲦⲞⲨⲘⲈⲤⲦⲈ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲚϪⲈⲚⲒⲢⲰⲘⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲞⲨⲞⲨⲈⲦ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲈⲂⲞⲖ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲞⲨϢⲈϢ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲞⲨϨⲒ ⲠⲈⲦⲈⲚⲢⲀⲚ ⲈⲂⲞⲖ ⲘⲪⲢⲎϮ ⲚⲞⲨⲠⲈⲦϨⲰⲞⲨ ⲈⲐⲂⲈ ⲠϢⲎⲢⲒ ⲘⲪⲢⲰⲘⲒ.
23Wakati hayo yatakapotokea, furahini na kucheza, maana hakika tuzo lenu ni kubwa mbinguni. Kwa maana wazee wao waliwatendea manabii vivyo hivyo.
23ⲢⲀϢⲒ ϦⲈⲚⲠⲒⲈϨⲞⲞⲨ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲐⲈⲖⲎⲖ ϨⲎⲠⲠⲈ ⲄⲀⲢ ⲠⲈⲦⲈⲚⲂⲈⲬⲈ ⲞⲨⲚⲒϢϮ ⲠⲈ ⲚϨⲢⲎⲒ ϦⲈⲚⲦⲪⲈ ⲚⲀⲒ ⲄⲀⲢ ⲈⲚⲀⲨⲒⲢⲒ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲚⲚⲒⲠⲢⲞⲪⲎⲦⲎⲤ ⲚϪⲈⲚⲞⲨⲒⲞϮ.
24Lakini ole wenu ninyi mlio matajiri, maana mmekwisha pata faraja yenu.
24ⲠⲖⲎⲚ ⲞⲨⲞⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϦⲀ ⲚⲒⲢⲀⲘⲀⲞ ϪⲈ ⲀⲢⲈⲦⲈⲚⲔⲎⲚ ⲈⲢⲈⲦⲈⲚϬⲒ ⲘⲠⲈⲦⲈⲚϮϨⲞ.
25Ole wenu ninyi mnaoshiba sasa, maana baadaye mtasikia njaa. Ole wenu ninyi mnaocheka kwa furaha sasa, maana baadaye mtaomboleza na kulia.
25ⲞⲨⲞⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϦⲀ ⲚⲎ ⲈⲦⲤⲎⲞⲨ ϮⲚⲞⲨ ϪⲈ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀϨⲔⲞ ⲞⲨⲞⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϦⲀ ⲚⲎ ⲈⲦⲤⲰⲂⲒ ϮⲚⲞⲨ ϪⲈ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲈⲢϨⲎⲂⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲢⲒⲘⲒ.
26Ole wenu ninyi iwapo watu wote wanawasifu, maana wazee wao waliwafanyia manabii wa uongo vivyo hivyo.
26ⲞⲨⲞⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ⲈϢⲰⲠ ⲀⲨϢⲀⲚϪⲞⲤ ⲈⲢⲰⲦⲈⲚ ⲚϪⲈⲚⲒⲢⲰⲘⲒ ⲦⲎⲢⲞⲨ ϪⲈ ⲔⲀⲖⲰⲤ ⲚⲀⲒ ⲄⲀⲢ ⲞⲚ ⲘⲠⲀⲒⲢⲎϮ ⲈⲚⲀⲨⲒⲢⲒ ⲘⲘⲰⲞⲨ ⲚⲚⲒⲠⲢⲞⲪⲎⲦⲎⲤ ⲚⲚⲞⲨϪ ⲚϪⲈⲚⲞⲨⲒⲞϮ.
27“Lakini nawaambieni ninyi mnaonisikiliza: wapendeni adui zenu, watendeeni mema wale wanaowachukieni.
27ⲀⲖⲖⲀ ϮϪⲰ ⲘⲘⲞⲤ ⲚⲰⲦⲈⲚ ϦⲀ ⲚⲎ ⲈⲦⲤⲰⲦⲈⲘ ϪⲈ ⲘⲈⲚⲢⲈ ⲚⲈⲦⲈⲚϪⲀϪⲒ ⲀⲢⲒ ⲠⲈⲐⲚⲀⲚⲈϤ ⲚⲚⲎ ⲈⲐⲘⲞⲤϮ ⲘⲘⲰⲦⲈⲚ.
28Watakieni baraka wale wanaowalaani, na waombeeni wale wanaowatendea vibaya.
28ⲤⲘⲞⲨ ⲈⲚⲎ ⲈⲦⲤⲀϨⲞⲨⲒ ⲈⲢⲰⲦⲈⲚ ⲦⲰⲂϨ ⲈϪⲈⲚ ⲚⲎ ⲈⲦϬⲞϪⲒ ⲚⲤⲀⲐⲎⲚⲞⲨ
29Mtu akikupiga shavu moja mgeuzie na la pili. Mtu akikunyang'anya koti lako mwachie pia shati lako.
29ⲪⲎ ⲈⲐⲚⲀϨⲒⲞⲨⲒ ϦⲈⲚⲦⲀⲒⲞⲨⲞϪⲒ ⲬⲀ ϮⲬⲈϮ ϦⲀⲦⲞⲦϤ ⲞⲨⲞϨ ⲪⲎ ⲈⲐⲚⲀⲰⲖⲒ ⲘⲠⲈⲔϨⲂⲞⲤ ⲘⲠⲈⲢⲦⲀϨⲚⲞ ⲘⲘⲞϤ ⲈⲰⲖⲒ ⲚⲦⲈⲔⲔⲈϢⲐⲎ Ⲛ.
30Yeyote anayekuomba mpe, na mtu akikunyang'anya mali yako usimtake akurudishie.
30ⲞⲨⲞⲚ ⲆⲈ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲈⲐⲚⲀⲈⲢⲈⲦⲒⲚ ⲘⲘⲞⲔ ⲘⲞⲒ ⲚⲀϤ ⲞⲨⲞϨ ⲪⲎ ⲈⲐⲚⲀⲈⲖ ⲚⲈⲦⲈⲚⲞⲨⲔ ⲘⲠⲈⲢϢⲀⲦϤ ⲘⲘⲰⲞⲨ.
31Watendeeni wengine kama mnavyotaka wawatendee ninyi.
31ⲞⲨⲞϨ ⲔⲀⲦⲀ ⲪⲢⲎϮ ⲈⲦⲈⲦⲈⲚⲞⲨⲰϢ ⲚⲦⲞⲨⲒⲢⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ⲚϪⲈⲚⲒⲢⲰⲘⲒ ⲀⲢⲒⲞⲨⲒ ⲚⲰⲞⲨ ϨⲰⲦⲈⲚ ⲘⲠⲀⲒⲢⲎϮ.
32“Na ikiwa mnawapenda tu wale wanaowapenda ninyi, je, mtapata tuzo gani? Hakuna! Kwa maana hata wenye dhambi huwapenda wale wanaowapenda wao.
32ⲞⲨⲞϨ ⲒⲤϪⲈ ⲀⲢⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲘⲈⲚⲢⲈ ⲚⲎ ⲈⲐⲘⲈⲒ ⲘⲘⲰⲦⲈⲚ ⲀϢ ⲠⲈ ⲠⲈⲦⲈⲚϨⲘⲞⲦ ⲔⲈ ⲄⲀⲢ ⲚⲒⲔⲈⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲀⲨⲘⲈⲒ ⲚⲚⲎ ⲈⲐⲘⲈⲒ ⲘⲘⲰⲞⲨ.
33Tena, kama mkiwatendea mema wale tu wanaowatendeeni mema, mtapata tuzo gani? Hata wenye dhambi hufanya vivyo hivyo!
33ⲞⲨⲞϨ ⲈϢⲰⲠ ⲀⲢⲈⲦⲈⲚⲚⲀⲈⲢ ⲠⲈⲐⲚⲀⲚⲈϤ ⲚⲚⲎ ⲈⲦⲈⲢ ⲠⲈⲐⲚⲀⲚⲈϤ ⲚⲈⲘⲰⲦⲈⲚ ⲀϢ ⲠⲈ ⲠⲈⲦⲈⲚϨⲘⲞⲦ ⲚⲒⲔⲈⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ⲤⲈⲒⲢⲒ ⲘⲠⲀⲒⲢⲎϮ.
34Na kama mnawakopesha wale tu mnaotumaini watawalipeni, je, mtapata tuzo gani? Hata wenye dhambi huwakopesha wenye dhambi wenzao ili warudishiwe kima kilekile!
34ⲞⲨⲞϨ ⲈϢⲰⲠ ⲀⲢⲈⲦⲈⲚϢⲀⲚⲈⲢⲆⲀⲚⲒⲌⲒⲚ ⲚϨⲀⲚⲞⲨⲞⲚ ⲈⲢⲈⲦⲈⲚϨⲈⲖⲠⲒⲤ ⲈϬⲒ ⲚⲦⲞⲦⲞⲨ ⲀϢ ⲠⲈ ⲠⲈⲦⲈⲚϨⲘⲞⲦ ⲚⲒⲔⲈⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ϨⲰⲞⲨ ⲤⲈⲈⲢⲆⲀⲚⲒⲌⲒⲚ ⲚⲚⲒⲢⲈϤⲈⲢⲚⲞⲂⲒ ϨⲒⲚⲀ ⲚⲦⲞⲨϬⲒ ⲚⲦⲞⲦⲞⲨ ⲚⲦⲞⲨϢⲈⲂⲒⲰ.
35Ila nyinyi wapendeni adui zenu, na kuwatendea mema; kopesheni bila kutazamia malipo, na tuzo lenu litakuwa kubwa, nanyi mtakuwa watoto wa Mungu aliye juu. Kwa maana yeye ni mwema kwa wale wasio na shukrani na walio wabaya.
35ⲠⲖⲎⲚ ⲘⲈⲚⲢⲈ ⲚⲈⲦⲈⲚϪⲀϪⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲢⲒ ⲠⲈⲐⲚⲀⲚⲈϤ ⲚⲰⲞⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲞⲒ ⲚⲦⲈⲦⲈⲚⲈⲢⲀⲠⲈⲖⲠⲒⲌⲒⲚ ⲀⲚ ⲚϨⲖⲒ ⲞⲨⲞϨ ϤⲚⲀϢⲰⲠⲒ ⲚϪⲈⲠⲈⲦⲈⲚⲂⲈⲬⲈ ⲈⲚⲀϢⲰϤ ⲞⲨⲞϨ ⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀϢⲰⲠⲒ ⲚϢⲎⲢⲒ ⲘⲠⲈⲦϬⲞⲤⲒ ϪⲈ ⲚⲐⲞϤ ⲞⲨⲬⲢⲒⲤⲦⲞⲤ ⲠⲈ ⲈϪⲈⲚ ⲚⲒⲀⲦϨⲘⲞⲦ ⲚⲈⲘ ⲚⲒⲠⲞⲚⲎⲢⲞⲤ.
36Muwe na huruma kama Baba yenu alivyo na huruma.
36ϢⲰⲠⲒ ⲈⲢⲈⲦⲈⲚⲞⲒ ⲚⲚⲀⲎⲦ ⲘⲪⲢⲎϮ ⲘⲠⲈⲦⲈⲚⲒⲰⲦ ⲈϤⲞⲒ ⲚⲚⲀⲎⲦ.
37“Msiwahukumu wengine, nanyi hamtahukumiwa; msiwalaumu wengine, nanyi hamtalaumiwa; wasameheni wengine, nanyi mtasamehewa.
37ⲘⲠⲈⲢϮϨⲀⲠ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲚⲞⲨϮϨⲀⲠ ⲈⲢⲰⲦⲈⲚ ⲘⲠⲈⲢϨⲒⲞⲨⲒ ⲘⲠϨⲀⲠ ⲞⲨⲞϨ ⲤⲈⲚⲀϨⲒ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲘⲠϨⲀⲠ ⲀⲚ ⲬⲰ ⲈⲂⲞⲖ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲞⲨⲬⲰ ⲚⲰⲦⲈⲚ ⲈⲂⲞⲖ
38Wapeni wengine wanavyohitaji, nanyi mtapewa. Naam, mtapokea mikononi mwenu kipimo kilichojaa, kikashindiliwa na kusukwasukwa hata kumwagika. Kwa maana kipimo kilekile mnachotumia kwa wengine ndicho ambacho Mungu atatumia kwenu.”
38ⲘⲞⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲞⲨϮ ⲚⲰⲦⲈⲚ ⲞⲨϢⲒ ⲈⲚⲀⲚⲈϤ ⲈϤⲘⲈϨ ⲈϤϨⲈⲚϨⲰⲚ ⲈϤⲪⲈⲚⲪⲰⲚ ⲈⲂⲞⲖ ⲤⲈⲚⲀⲦⲎⲒϤ ⲈϦⲢⲎⲒ ⲈⲔⲈⲚ ⲐⲎⲚⲞⲨ ⲠⲒϢⲒ ⲄⲀⲢ ⲈⲦⲈⲦⲈⲚⲚⲀϢⲒ ⲘⲘⲞϤ ⲀⲨⲚⲀϢⲒ ⲚⲰⲦⲈⲚ ⲘⲘⲞϤ.
39Akawaambia mfano huu: “Je, kipofu anaweza kumwongoza kipofu mwenzake? La! Wote wataanguka shimoni.
39ⲀϤϪⲈ ⲔⲈⲠⲀⲢⲀⲂⲞⲖⲎ ⲆⲈ ⲚⲰⲞⲨ ϪⲈ ⲘⲎⲦⲒ ⲞⲨⲞⲚ ϢϪⲞⲘ ⲚⲞⲨⲂⲈⲖⲖⲈ ⲈϬⲒⲘⲰⲒⲦ ϦⲀϪⲰϤ ⲚⲞⲨⲂⲈⲖⲖⲈ ⲘⲎ ⲤⲈⲚⲀϨⲈⲒ ⲀⲚ ⲈϦⲢⲎⲒ ⲚⲞⲨϢⲒⲔ ⲘⲠⲂ.
40Mwanafunzi hamshindi mwalimu wake, lakini kila mwanafunzi akisha hitimu huwa kama mwalimu wake.
40ⲘⲎ ⲞⲨⲞⲚ ⲞⲨⲘⲀⲐⲎⲦⲎⲤ ⲈϤⲞⲨⲞⲦ ⲈⲠⲈϤⲢⲈϤϮⲤⲂⲰ ⲘⲀⲢⲈϤϢⲰⲠⲒ ⲆⲈ ⲚϪⲈⲞⲨⲞⲚ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲈϤⲤⲈⲂⲦⲰⲦ ⲘⲪⲢⲎϮ ⲘⲠⲒⲢⲈϤϮⲤⲂⲰ.
41Unawezaje kukiona kibanzi kilicho katika jicho la mwenzio, usione boriti iliyo katika jicho lako mwenyewe?
41ⲈⲐⲂⲈⲞⲨ ϪⲈ ⲬⲚⲀⲨ ⲈⲠⲒϪⲎⲒ ϦⲈⲚⲪⲂⲀⲖ ⲘⲠⲈⲔⲤⲞⲚ ⲠⲒⲤⲞⲒ ⲆⲈ ⲈⲦϦⲈⲚ ⲠⲈⲔⲂⲀⲖ ⲚⲔϮⲚⲒⲀⲦⲔ ⲘⲘⲞϤ ⲀⲚ.
42Au, unawezaje kumwambia mwenzako, Ndugu, ngoja nikuondoe kibanzi katika jicho lako, na huku huioni boriti iliyoko katika jicho lako mwenyewe? Mnafiki wewe! Toa kwanza boriti iliyoko jichoni mwako, na hivyo utaona sawasawa kiasi cha kuweza kuondoa kibanzi kilicho katika jicho la ndugu yako.
42ⲒⲈ ⲠⲰⲤ ⲞⲨⲞⲚ ϢϪⲞⲘ ⲘⲘⲞⲔ ⲈϪⲞⲤ ⲘⲠⲈⲔⲤⲞⲚ ϪⲈ ⲠⲀⲤⲞⲚ ⲬⲀⲦ ⲚⲦⲀϨⲒ ⲠⲒϪⲎⲒ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠⲈⲔⲂⲀⲖ ⲚⲐⲞⲔ ⲆⲈ ϨⲰⲔ ⲬⲚⲀⲨ ⲀⲚ ⲈⲠⲒⲤⲞⲒ ⲈⲦϦⲈⲚ ⲠⲈⲔⲂⲀⲖ ⲠⲒϢⲞⲂⲒ ϨⲒ ⲠⲒⲤⲞⲒ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠⲈⲔⲂⲀⲖ ⲚϢⲞⲢⲠ ⲞⲨⲞϨ ⲦⲞⲦⲈ ⲈⲔⲈⲚⲀⲨ ⲘⲂⲞⲖ ⲈϨⲒ ⲠⲒϪⲎⲒ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲪⲂⲀⲖ ⲘⲠⲈⲔⲤⲞⲚ.
43“Mti mwema hauzai matunda mabaya, wala mti mbaya hauzai matunda mazuri.
43ⲞⲨ ⲄⲀⲢ ⲘⲘⲞⲚ ⲞⲨϢϢⲎⲚ ⲈⲚⲀⲚⲈϤ ⲈϤⲒⲢⲒ ⲚⲞⲨⲞⲨⲦⲀϨ ⲈϤϨⲰⲞⲨ ⲠⲀⲖⲒⲚ ⲘⲘⲞⲚ ⲞⲨϢϢⲎⲚ ⲈϤϨⲰⲞⲨ ⲈϤⲒⲢⲒ ⲚⲞⲨⲞⲨⲦⲀϨ ⲈⲚⲀⲚⲈϤ.
44Watu huutambua mti kutokana na matunda yake. Ni wazi kwamba watu hawachumi tini katika michongoma, wala hawachumi zabibu katika mbigili.
44ⲠⲒⲞⲨⲀⲒ ⲄⲀⲢ ⲠⲒⲞⲨⲀⲒ ⲚⲚⲒϢϢⲎⲚ ⲈϢⲀⲨⲤⲞⲨⲰⲚϤ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠⲈϤⲞⲨⲦⲀϨ ⲞⲨ ⲄⲀⲢ ⲘⲠⲀⲨⲤⲈⲔ ⲔⲈⲚⲦⲈ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚϨⲀⲚⲤⲞⲨⲢⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲠⲀⲨϬⲈⲖ ⲀⲖⲞⲖⲒ ⲈⲂⲞⲖ ϨⲒ ⲞⲨⲂⲀⲦⲞⲤ.
45Mtu mwema hutoa yaliyo mema kutoka katika hazina bora iliyo moyoni mwake; na mtu mbaya hutoa yaliyo mabaya katika hazina mbaya iliyo moyoni mwake, kwa maana mtu huongea kutokana na yale yaliyojaa moyoni mwake.
45ⲠⲒⲀⲄⲀⲐⲞⲤ ⲚⲢⲰⲘⲒ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠⲒⲀϨⲞ ⲚⲀⲄⲀⲐⲞⲚ ⲚⲦⲈⲠⲈϤϨⲎⲦ ϢⲀϤⲒⲚⲒ ⲘⲠⲒⲀⲄⲀⲐⲞⲚ ⲈⲂⲞⲖ ⲞⲨⲞϨ ⲠⲒⲤⲀⲘⲠⲈⲦϨⲰⲞⲨ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠⲒⲀϨⲞ ⲈⲦϨⲰⲞⲨ ϢⲀϤⲒⲚⲒ ⲘⲠⲒⲠⲈⲦϨⲰⲞⲨ ⲈⲂⲞⲖ ⲈⲂⲞⲖ ϦⲈⲚⲠϨⲞⲨⲞ ⲘⲠϨⲎⲦ ϢⲀⲢⲈ ⲠⲒⲢⲰϤ ⲤⲀϪⲒ.
46“Mbona mwaniita Bwana, Bwana, na huku hamtimizi yale ninayosema?
46ⲈⲐⲂⲈⲞⲨ ⲆⲈ ⲦⲈⲦⲈⲚⲘⲞⲨϮ ⲈⲢⲞⲒ ϪⲈ ⲠϬⲞⲒⲤ ⲠϬⲞⲒⲤ ⲞⲨⲞϨ ⲦⲈⲦⲈⲚⲒⲢⲒ ⲀⲚ ⲚⲚⲎ ⲈϮϪⲰ ⲘⲘⲰⲞⲨ.
47Nitawapeni mfano unaofaa kuonyesha alivyo yeyote yule anayekuja kwangu, akasikia maneno yangu na kuyatimiza:
47ⲞⲨⲞⲚ ⲚⲒⲂⲈⲚ ⲈⲐⲚⲀⲒ ϨⲀⲢⲞⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈϤⲤⲰⲦⲈⲘ ⲈⲚⲀⲤⲀϪⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈϤⲀⲒⲦⲞⲨ ϮⲚⲀⲦⲀⲘⲰⲦⲈⲚ ϪⲈ ⲀϤⲦⲈⲚⲐⲰⲚⲦ ⲈⲚⲒⲘ.
48Huyo anafanana na mtu ajengaye nyumba, ambaye amechimba chini na kuweka msingi wake juu ya mwamba; kukatokea mafuriko ya mto, mkondo wa maji ukaipiga nyumba ile, lakini haukuweza kuitikisa, kwa sababu ilikuwa imejengwa imara.
48ⲀⲦⲈⲚⲐⲰⲚⲦ ⲈⲞⲨⲢⲰⲘⲒ ⲈϤⲔⲰⲦ ⲚⲞⲨⲎⲒ ⲪⲎ ⲈⲦⲀϤϪⲰϪⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤϢⲰⲔⲒ ⲈϦⲢⲎⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲀϤⲬⲰ ⲚⲞⲨⲤⲈⲚϮ ϨⲒϪⲈⲚ ϮⲠⲈⲦⲢⲀ ⲈⲦⲀⲨϢⲰⲠⲒ ⲆⲈ ⲚϪⲈϨⲀⲚⲘⲞⲨⲚϨⲰⲞⲨ ⲈⲨⲞϢ ⲀϤⲔⲰⲖϨ ⲚϪⲈⲠⲒⲀⲢⲞ ⲈϦⲞⲨⲚ ⲚⲤⲀⲠⲒⲎⲒ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲞⲨⲞϨ ⲘⲠⲈϤϢϪⲈⲘϪⲞⲘ ⲚⲔⲒⲘ ⲈⲢⲞϤ ⲈⲐⲂⲈϪⲈ ⲚⲀϤⲔⲎⲦ ⲚⲔⲀⲖⲰⲤ.
49Lakini yeyote anayesikia maneno yangu lakini asifanye chochote, huyo anafanana na mtu aliyejenga nyumba juu ya udongo, bila msingi. Mafuriko ya mto yakatokea, mkondo wa maji ukaipiga nyumba ile, ikaanguka na kuharibika kabisa!”
49ⲪⲎ ⲆⲈ ⲈⲐⲚⲀⲤⲰⲦⲈⲘ ⲈⲚⲀⲤⲀϪⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲚⲦⲈϤϢⲦⲈⲘⲀⲒⲦⲞⲨ ⲀϤⲦⲈⲚⲐⲰⲚⲦ ⲈⲞⲨⲢⲰⲘⲒ ⲈⲀϤⲔⲰⲦ ⲚⲞⲨⲎⲒ ϨⲒϪⲈⲚ ⲠⲒⲔⲀϨⲒ ⲬⲰⲢⲒⲤ ⲤⲈⲚϮ ⲪⲎ ⲈⲦⲀ ⲠⲒⲒⲀⲢⲞ ⲔⲰⲖϨ ⲈϦⲞⲨⲚ ⲈⲢⲞϤ ⲞⲨⲞϨ ⲤⲀⲦⲞⲦϤ ⲀϤϨⲈⲒ ⲞⲨⲞϨ ⲀⲠϨⲈⲒ ⲘⲠⲒⲎⲒ ⲈⲦⲈⲘⲘⲀⲨ ⲀϤⲈⲢⲞⲨⲚⲒϢϮ.
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.