Sione 11
Tongan Bible, Revised West VersionTranslation
Tongan Bible, Revised West Version
Coptic New Testament
1Pea naʻe mahaki ʻa Lasalosi, ko e tangata ʻe tokotaha ʻi Pētani, ko e kolo ʻa Mele mo hono tokoua ko Māʻata.
1ⲛⲉ ⲟⲩⲟⲛ ⲟⲩⲁⲓ ⲇⲉ ⲉϥϣⲱⲛⲓ ϫⲉ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ⲃⲏⲑⲁⲛⲓ⳿ⲁ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ⳿ⲡϯⲙⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲛⲉⲙ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⲧⲉⲥⲥⲱⲛⲓ.
2(Ko e Mele ko ia ia naʻa ne tākai ʻae ʻEiki ʻaki ʻae lolo, ʻo ne holoholo hono vaʻe ʻaki hono louʻulu, naʻe mahaki hono tuongaʻane ko Lasalosi.)
2ⲛⲉ ⲑⲁⲓ ⲇⲉ ⲧⲉ ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲑⲏ ⲉⲧⲁⲥⲑⲁϩⲥ ⳿ⲙⲠ⳪ ⳿ⲙⲡⲓⲥⲟϫⲉⲛ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲥϥⲱϯ ⳿ⲛⲛⲉϥϭ ⲁⲗⲁⲩϫ ⳿ⲙⲡⲉⲥϥⲱⲓ ⲑⲏ ⳿ⲉⲛⲁⲣⲉ ⲡⲉⲥⲥⲟⲛ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ ϣⲱⲛⲓ.
3Ko ia naʻe fekau ai ʻe hono ongo tuofefine kiate ia, ʻo pehē, “ʻEiki, vakai, ko ia ʻoku ke ʻofa ai ʻoku mahaki.”
3ⲁⲩⲟⲩⲱⲣⲡ ⲟⲩⲛ ϩⲁⲣⲟϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲉϥⲥⲱⲛⲓ ⳿ⲛ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ ⲉⲩϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ Ⲡ⳪ ⲓⲥ ⲫⲏⲉⲧⲉⲕⲙⲉⲓ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⳿ϥϣⲱⲛⲓ.
4Pea kuo fanongo ʻa Sisu, pea ne pehē, “ʻOku ʻikai ko e mahaki eni ke mate ai, ka ke ongoongolelei ai ʻae ʻOtua, pea ke ongoongolelei ai ʻae ʻAlo ʻoe ʻOtua.”
4ⲉⲧⲁϥⲥⲱⲧⲉⲙ ⲇⲉ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲡⲉϫⲁϥ ϫⲉ ⲧⲁⲓⲓⲁⲃⲓ ⳿ⲛⲟⲩⲓⲁⲃⲓ ⳿ⲙ⳿ⲫⲙⲟⲩ ⲁⲛ ⲧⲉ ⲁⲗⲗⲁ ⲉⲑⲃⲉ ⳿ⲡⲱⲟⲩ ⳿ⲙⲫϯ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉϥϭⲓⲱⲟⲩ ⳿ⲛϫⲉ ⳿ⲡϣⲏⲣⲓ ⳿ⲙⲫϯ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϩⲓⲧⲟⲧⲥ.
5Pea naʻe ʻofa ʻa Sisu kia Māʻata, mo hono tehina, mo Lasalosi.
5Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲇⲉ ⲛⲁϥⲙⲉⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲣⲑⲁ ⲛⲉⲙ ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲧⲉⲥⲥⲱⲛⲓ ⲛⲉⲙ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ.
6Pea kuo fanongo ia ki heʻene mahaki, naʻa ne kei nofo ʻi he potu ko ia ʻo ʻaho ua.
6ⲧⲟⲧⲉ ⲟⲩⲛ ⲉⲧⲁϥⲥⲱⲧⲉⲙ ϫⲉ ⳿ϥϣⲱⲛⲓ ⲁϥϣⲱⲡⲓ ⳿ⲙⲡⲓⲙⲁ ⳿ⲉⲛⲁϥⲭⲏ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⳿ⲛ⳿ⲉϩⲟⲟⲩ ⲃ̅.
7Hili ia, pea pehē ʻe ia ki he kau ākonga, “Ke tau toe ʻalu ki Siutea.”
7ⲙⲉⲛⲉⲛⲥⲁ ⲫⲁⲓ ⲡⲉϫⲁϥ ⳿ⲛⲛⲉϥⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ ϫⲉ ⲙⲁⲣⲟⲛ ⳿ⲉϯⲓⲟⲩⲇⲉ⳿ⲁ ⲟⲛ.
8Pea tala ʻe he kau ākonga kiate ia, “Lāpai, naʻe toki kumi ʻe he kau Siu ke tolongaki koe ʻaki ʻae maka; pea ʻoku ke toe ʻalu ki ai?”
8ⲡⲉϫⲱⲟⲩ ⲛⲁϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲉϥⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ ϫⲉ ⲣⲁⲃⲃⲓ ϯⲛⲟⲩ ⲛⲁⲩⲕⲱϯ ⳿ⲛⲥⲱⲕ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⳿ⲉϩⲓⲱⲛⲓ ⳿ⲉϫⲱⲕ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲁⲗⲓⲛ ⳿ⲭⲛⲁϣⲉ ⲛⲁⲕ ⳿ⲉⲙⲁⲩ.
9Pea pehēange ʻe Sisu, “ʻIkai ʻoku hongofulu ma ua ʻae feituʻulaʻā ʻi he ʻaho? Kapau ʻoku ʻeveʻeva ha tangata ʻi he ʻaho, ʻoku ʻikai tūkia ia, koeʻuhi ʻoku mamata ia ki he maama ʻoe māmani.
9ⲁϥⲉⲣⲟⲩⲱ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ϫⲉ ⲙⲏ ⲓ̅ⲃ̅ ⳿ⲛⲟⲩⲛⲟⲩ ⲉⲧⲭⲏ ϧⲉⲛ ⲡⲓ⳿ⲉϩⲟⲟⲩ ⲫⲏⲉⲑⲙⲟϣⲓ ϧⲉⲛ ⲡⲓ⳿ⲉϩⲟⲟⲩ ⳿ⲙⲡⲁϥϭⲓϭⲣⲟⲡ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲛⲁⲩ ⳿ⲉ⳿ⲫⲟⲩⲱⲓⲛⲓ ⳿ⲙⲡⲓⲕⲟⲥⲙⲟⲥ.
10Pea kapau ʻoku ʻeveʻeva ha tangata ʻi he poʻuli, ʻoku tūkia ia, koeʻuhi ʻoku ʻikai ha maama ʻi ai.”
10ⲫⲏ ⲇⲉ ⲉⲑⲙⲟϣⲓ ϧⲉⲛ ⲡⲓ⳿ⲉϫⲱⲣϩ ϣⲁϥϭⲓϭⲣⲟⲡ ϫⲉ ⲡⲓⲟⲩⲱⲓⲛⲓ ⳿ⲛϧⲏⲧϥ ⲁⲛ.
11Naʻe hili ʻene lea ni, pea toki pehē ʻe ia kiate kinautolu, “Ko hotau kāinga ko Lasalosi ʻoku mohe; ka ʻoku ou ʻalu, koeʻuhi ke u fafangu ia mei he mohe.”
11ⲛⲁⲓ ⲉⲧⲁϥϫⲟⲧⲟⲩ ⲙⲉⲛⲉⲛⲥⲁ ⲛⲁⲓ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ ⲡⲉⲛ⳿ϣⲫⲏⲣ ⲁϥ⳿ⲛⲕⲟⲧ ⲁⲗⲗⲁ ⲉⲓ⳿ⲉϣⲉ ⲛⲏⲓ ⳿ⲛⲧⲁⲧⲟⲩⲛⲟⲥϥ.
12Pea pehē ai ʻe heʻene kau ākonga, “ʻEiki, kapau ʻoku mohe, ʻe lelei ai ia.”
12ⲡⲉϫⲉ ⲛⲓⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ ⲛⲁϥ ϫⲉ Ⲡ⳪ ⲓⲥϫⲉ ⲁϥ⳿ⲛⲕⲟⲧ ⲉϥ⳿ⲉⲧⲱⲛϥ.
13Naʻe lea ʻa Sisu ki heʻene mate ka naʻa nau mahalo ko ʻene lea ki he mālōlō ʻi he mohe.
13Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲇⲉ ⲉⲧⲁϥϫⲟⲥ ⲉⲑⲃⲉ ⲡⲓⲉⲛⲕⲟⲧ ⳿ⲛⲧⲉ ⲡⲉϥⲙⲟⲩ ⳿ⲛⲑⲱⲟⲩ ⲇⲉ ⲛⲁⲩⲙⲉⲩⲓ ⲡⲉ ϫⲉ ⲁϥϫⲟⲥ ⲉⲑⲃⲉ ⲡⲓ⳿ⲛⲕⲟⲧ ⳿ⲛⲧⲉ ⲡⲓϩⲓⲛⲓⲙ.
14Pea toki tala fakatotonu ʻe Sisu kiate kinautolu, “Kuo mate ʻa Lasalosi.
14ⲧⲟⲧⲉ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ϧⲉⲛ ⲟⲩⲡⲁⲣⲣⲏⲥⲓⲁ ϫⲉ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ ⲁϥⲙⲟⲩ.
15Pea ʻoku ou fiefia ʻi he ʻikai te u ʻi ai, koeʻuhi ko kimoutolu, koeʻuhi ke mou tui; ka tau ō kiate ia.”
15ⲟⲩⲟϩ ϯⲣⲁϣⲓ ⲉⲑⲃⲉ ⲑⲏⲛⲟⲩ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉⲧⲉⲛⲛⲁϩϯ ϫⲉ ⲛⲁⲓⲭⲏ ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲁⲛ ⲡⲉ ⲁⲗⲗⲁ ⲙⲁⲣⲟⲛ ϣⲁⲣⲟϥ.
16Pea lea ai ʻa Tōmasi, ʻoku ui ko Titimasi, ki heʻene kaungā ākonga, “Ke tau ō foki, ka tau mate mo ia.”
16ⲡⲉϫⲉ ⲑⲱⲙⲁⲥ ⲟⲩⲛ ⲫⲏⲉⲧⲟⲩⲙⲟⲩϯ ⳿ⲉⲣⲟϥ ϫⲉ ⲇⲓⲇⲩⲙⲟⲥ ⳿ⲛⲛⲉϥ⳿ϣⲫⲏⲣ ⳿ⲙⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ ϫⲉ ⲙⲁⲣⲟⲛ ϩⲱⲛ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉⲛⲙⲟⲩ ⲛⲉⲙⲁϥ.
17Pea kuo ʻalu atu ʻa Sisu, pea ne ʻilo kuo ʻaho fā hono tuku ia ki he faʻitoka.
17ⲉⲧⲁϥ⳿ⲓ ⲟⲩⲛ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲁϥϫⲉⲙϥ ⳿ⲉⲡⲉϥⲇ̅ ⲡⲉ ⲉϥⲭⲏ ϧⲉⲛ ⲡⲓ⳿ⲙϩⲁⲩ.
18Pea naʻe ofi ʻa Pētani ki Selūsalema, ko e maile ʻe ua nai hono mamaʻo.
18ⲃⲏⲑⲁⲛⲓ⳿ⲁ ⲇⲉ ⲛⲁⲥϧⲉⲛⲧ ⳿ⲉ⳿ⲓⲗ̅ⲏ̅ⲙ̅ ⲛⲁⲩ ⲓ̅ⲉ̅ ⳿ⲛ⳿ⲥⲧⲁⲇⲓⲟⲛ.
19Pea haʻu ʻae kau Siu tokolahi kia Māʻata mo Mele, ke fakafiemālieʻi ʻakinaua koeʻuhi ko hona tuongaʻane.
19ⲟⲩⲙⲏϣ ⲇⲉ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲛⲉ ⲁⲩ⳿ⲓ ⲡⲉ ϩⲁ ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲛⲉⲙ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⲉⲑⲃⲉ ⲡⲟⲩⲥⲟⲛ.
20Pea ʻi he fanongo ʻe Māʻata ʻoku haʻu ʻa Sisu, naʻa ne ʻalu ʻo fakafetaulaki kiate ia: ka naʻe nofo pe ʻa Mele ʻi he fale.
20ⲉⲧⲁⲥⲥⲱⲧⲉⲙ ⲟⲩⲛ ⳿ⲛϫⲉ ⲙⲁⲣⲑⲁ ϫⲉ ⳿ϥⲛⲏⲟⲩ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲁⲥⲧⲱⲛⲥ ⲁⲥ⳿ⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲉ⳿ϩⲣⲁϥ ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲇⲉ ⲛⲁⲥϩⲉⲙⲥⲓ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲏⲓ.
21Pea lea ai ʻa Māʻata kia Sisu, ʻEiki, ka ne ke ʻi heni, pehē, ne ʻikai mate hoku tuongaʻane.
21ⲡⲉϫⲉ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⲟⲩⲛ ⳿ⲛⲒⲏ̅ⲥ̅ ϫⲉ ⲡⲁ⳪ ⳿ⲉⲛⲁⲕⲭⲏ ⳿ⲙⲡⲁⲓⲙⲁ ⲛⲁⲣⲉ ⲡⲁⲥⲟⲛ ⲛⲁⲙⲟⲩ ⲁⲛ ⲡⲉ.
22Ka ʻoku ou ʻilo ʻa eni, ko ia kotoa pē te ke kolea ki he ʻOtua, ʻe foaki ʻe he ʻOtua kiate koe.”
22ⲁⲗⲗⲁ ϯⲛⲟⲩ ⲟⲩⲛ ϯ⳿ⲉⲙⲓ ϫⲉ ⲫⲏⲉⲧⲉⲕⲛⲁⲉⲣⲉⲧⲓⲛ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⳿ⲛⲧⲉⲛ ⲫϯ ⳿ϥⲛⲁⲧⲏⲓϥ ⲛⲁⲕ ⳿ⲛϫⲉ ⲫϯ.
23Pea talaange ʻe Sisu kiate ia, “ʻE toetuʻu ho tuongaʻane.”
23ⲡⲉϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲁⲥ ϫⲉ ⳿ϥⲛⲁⲧⲱⲛϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲡⲉⲥⲟⲛ.
24Pea tala ʻe Māʻata kiate ia, “ʻOku ou ʻilo ʻe toetuʻu ia ʻi he toetuʻu ʻi he ʻaho fakamui.”
24ⲡⲉϫⲉ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⲛⲁϥ ϫⲉ ϯ⳿ⲉⲙⲓ ϫⲉ ⳿ϥⲛⲁⲧⲱⲛϥ ϧⲉⲛ ϯⲁⲛⲁⲥⲧⲁⲥⲓⲥ ϧⲉⲛ ⲡⲓ⳿ⲉϩⲟⲟⲩ ⳿ⲛϧⲁ⳿ⲉ.
25Pea talaange ʻe Sisu kiate ia, “Ko au ko e toetuʻu, mo e moʻui: ko ia ʻoku tui kiate au, ka ne mate ia, ʻe moʻui pe ia:
25ⲡⲉϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲁⲥ ϫⲉ ⳿ⲁⲛⲟⲕ ⲡⲉ ϯ ⲁⲛⲁⲥⲧⲁⲥⲓⲥ ⲛⲉⲙ ⲡⲓⲱⲛϧ ⲫⲏⲉⲑⲛⲁϩϯ ⳿ⲉⲣⲟⲓ ⲕⲁⲛ ⲁϥϣⲁⲛⲙⲟⲩ ⲉϥ⳿ⲉⲱⲛϧ.
26Pea ko ia ʻoku moʻui mo tui kiate au, ʻe ʻikai ʻaupito mate ia. ʻOku ke tui ki ai?”
26ⲟⲩⲟϩ ⲟⲩⲟⲛ ⲛⲓⲃⲉⲛ ⲉⲧⲟⲛϧ ⲟⲩⲟϩ ⲉⲑⲛⲁϩϯ ⳿ⲉⲣⲟⲓ ⳿ⲛⲛⲉϥⲙⲟⲩ ϣⲁ ⲉⲛⲉϩ ⲧⲉⲛⲁϩϯ ⳿ⲉⲫⲁⲓ.
27Pea ne pehē kiate ia, “ʻIo, ʻEiki: ʻoku ou tui ko e Kalaisi ʻa koe, ko e ʻAlo ʻoe ʻOtua, ʻaia naʻe totonu ke haʻu ki māmani.”
27ⲡⲉϫⲁⲥ ⲛⲁϥ ϫⲉ ⲡⲁ⳪ ⳿ⲁⲛⲟⲕ ϯ ⲛⲁϩϯ ϫⲉ ⳿ⲛⲑⲟⲕ ⲡⲉ Ⲡⲭ̅ⲥ̅ ⳿ⲡϣⲏⲣⲓ ⳿ⲙⲫϯ ⲫⲏⲉⲑⲛⲏⲟⲩ ⳿ⲉⲡⲓⲕⲟⲥⲙⲟⲥ.
28Pea hili ʻene lea ko ia, naʻe ʻalu ia, ʻo ne ui fakafufū hono tehina ko Mele, ʻo ne pehē, Kuo haʻu ʻae Akonaki, pea ʻoku fehuʻi kiate koe.”
28ⲟⲩⲟϩ ⲫⲁⲓ ⲉⲧⲁⲥϫⲟϥ ⲁⲥϣⲉ ⲛⲁⲥ ⲁⲥⲙⲟⲩϯ ⳿ⲉⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲧⲉⲥⲥⲱⲛⲓ ⳿ⲛⲭⲱⲡ ⳿ⲉⲁⲥϫⲟⲥ ⲛⲁⲥ ϫⲉ ⳿ϥⲧⲁⲓ ⳿ⲛϫⲉ ⲡⲓⲣⲉϥϯ⳿ⲥⲃⲱ ⲟⲩⲟϩ ⳿ϥⲙⲟⲩϯ ⳿ⲉⲣⲟ.
29Pea ʻi heʻene ongoʻi ia, naʻa ne tuʻu hake leva, ʻo haʻu kiate ia.
29⳿ⲛⲑⲟⲥ ⲇⲉ ⲉⲧⲁⲥⲥⲱⲧⲉⲙ ⲁⲥⲧⲱⲛⲥ ⳿ⲛ ⲭⲱⲗⲉⲙ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲥ⳿ⲓ ϩⲁⲣⲟϥ.
30Pea kuo teʻeki hoko ʻa Sisu ki he kolo, ka naʻe ʻi he potu ko ia naʻe fakafetaulaki ai ʻa Māʻata kiate ia.
30ⲛⲉ ⳿ⲙⲡⲁⲧⲉϥ⳿ⲓ ⲅⲁⲣ ⲡⲉ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⳿ⲉ⳿ϩⲣⲏ ⲓ ⳿ⲉ⳿ⲡϯⲙⲓ ⲁⲗⲗⲁ ⲛⲁϥⲭⲏ ⲟⲩⲛ ⲡⲉ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲙⲁ ⲉⲧⲁ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⳿ⲓ ϩⲁⲣⲟϥ ⳿ⲙⲙⲟϥ.
31Pea ko e kau Siu naʻe ʻiate ia ʻi he fale, ʻonau fakafiemālieʻi ia, ʻi heʻenau vakai ʻoku tuʻu fakavave ʻa Mele, ʻo ʻalu kituʻa, naʻa nau muimui ai, ʻonau pehē, ʻOku ʻalu ia ki he faʻitoka ke tangi ai.
31ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲟⲩⲛ ⲛⲏ ⳿ⲉⲛⲁⲩⲭⲏ ⲛⲉⲙⲁⲥ ⳿ⲉϧⲟⲩⲛ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲏⲓ ⲉⲩⲑⲱⲧ ⳿ⲙⲡⲉⲥϩⲏⲧ ⲉⲧⲁⲩⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ϫⲉ ⲁⲥⲧⲱⲛⲥ ⳿ⲛⲭⲱⲗⲉⲙ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲥ⳿Ⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⲁⲩⲙⲟϣⲓ ⳿ⲛⲥⲱⲥ ⲉⲩⲙⲉⲩⲓ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲁⲥⲛⲁϩⲱⲗ ⳿ⲉⲡⲓ⳿ⲙϩⲁⲩ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉⲥⲣⲓⲙⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲩ.
32Pea kuo ʻalu ange ʻa Mele ki he potu ʻoku ʻi ai ʻa Sisu, ʻo ne mamata ki ai, pea tōmapeʻe ia ki hono vaʻe, ʻo ne pehē kiate ia, “ʻEiki, ka ne ke ʻi heni, pehē, ne ʻikai mate hoku tuongaʻane.”
32ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲟⲩⲛ ⲉⲧⲁⲥ⳿ⲓ ⳿ⲉⲡⲓⲙⲁ ⳿ⲉⲛⲁⲣⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲭⲏ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⲟⲩⲟϩ ⲉⲧⲁⲥⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⲁⲥϩⲓⲧⲥ ⳿ⲉ⳿ϧⲣⲏⲓ ϧⲁⲧⲉⲛ ⲛⲉϥϭⲁⲗⲁⲩϫ ⲉⲥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⲡⲁ⳪ ⳿ⲉⲛⲁⲕⲭⲏ ⳿ⲙⲡⲁⲓⲙⲁ ⲛⲁⲣⲉ ⲡⲁⲥⲟⲛ ⲛⲁⲙⲟⲩ ⲁⲛ ⲡⲉ.
33Pea ʻi he mamata ʻa Sisu kiate ia ʻoku tangi, pea tangi foki mo e kakai Siu naʻe haʻu mo ia, pea toʻe ia ʻi he laumālie, pea mamahi ia,
33Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲟⲩⲛ ⲉⲧⲁϥⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲣⲟⲥ ⲉⲥⲣⲓⲙⲓ ⲛⲉⲙ ⲛⲓⲕⲉⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲉⲧⲁⲩ⳿ⲓ ⲛⲉⲙⲁⲥ ⲉⲩⲣⲓⲙⲓ ⲁϥ⳿ⲙⲕⲁϩ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲡ͞ⲛⲁ̅ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥ⳿ϣⲑⲟⲣⲧⲉⲣ.
34ʻO ne pehē, “Kuo mou tuku ʻi fē ia? Pea nau tala kiate ia, ʻEiki, haʻu ʻo mamata.”
34ⲟⲩⲟϩ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲉⲧⲁⲣⲉⲧⲉⲛ ⲭⲁϥ ⲑⲱⲛ ⲡⲉϫⲱⲟⲩ ⲛⲁϥ ϫⲉ ⲡⲁ⳪ ⳿ⲁⲙⲟⲩ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲁⲛⲁⲩ.
35Pea tangi ʻa Sisu.
35ⲟⲩⲟϩ ⲁ ⲛⲉϥⲃⲁⲗ ϯⲉⲣⲙⲏ.
36Pea lea ai ʻae kau Siu, “Vakai ki hono lahi ʻo ʻene ʻofa kiate ia.”
36ⲛⲁⲩϫⲱ ⲟⲩⲛ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ϫⲉ ⳿ⲁⲛⲁⲩ ⲡⲱⲥ ⳿ϥⲙⲉⲓ ⳿ⲙⲙⲟϥ.
37Pea lea ʻa honau niʻihi, “ʻIkai ʻe mafai ʻe he tangata ni, ʻoku ne fakaʻā ʻae mata ʻoe kui, ke taʻofi ke ʻoua naʻa mate ʻae tangata ni?”
37ϩⲁⲛⲟⲩⲟⲛ ⲇⲉ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲛϧⲏⲧⲟⲩ ⲡⲉϫⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲓⲉ ⲛⲉ ⳿ⲙⲙⲟⲛ ⳿ϣϫⲟⲙ ⳿ⲙⲫⲁⲓ ⲡⲉ ⲉⲧⲁϥⲟⲩⲱⲛ ⳿ⲛⲛⲉⲛⲃⲁⲗ ⳿ⲙⲡⲓⲃⲉⲗⲗⲉ ⳿ⲙⲙⲓⲥⲓ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉϥ⳿ϣⲧⲉⲙⲭⲁ ⲡⲁⲓⲭⲉⲧ ⳿ⲉⲙⲟⲩ.
38Pea ko ia naʻe toʻetoʻe ʻa Sisu ʻi hono loto, pea ʻalu atu ki he tanuʻanga. Ko e ʻana ia pea naʻe tāpuni ʻaki ia ʻae maka.
38Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲟⲩⲛ ⲁϥϣⲉⲛϩⲏⲧ ⳿ⲛ⳿ϧⲣⲏⲓ ⳿ⲛϧⲏⲧϥ ⲁϥ⳿ⲓ ⳿ⲉⲡⲓ⳿ⲙϩⲁⲩ ⲛⲉ ⲟⲩⲃⲏⲃ ⲇⲉ ⲡⲉ ⲟⲩⲟϩ ⲛⲉ ⲟⲩⲟⲛ ⲟⲩⲛⲓϣϯ ⳿ⲛⲱⲛⲓ ⲧⲟⲓ ⳿ⲉⲣⲟϥ.
39Pea tala ʻe Sisu, “Mou toʻo ʻae maka.” Pea lea kiate ia ʻa Māʻata, ko e tuofefine ʻo ia kuo mate, ʻEiki, kuo namuhāhā: he ko hono ʻaho fā eni.
39ⲡⲉϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ϣⲱⲡ ⳿ⲙⲡⲁⲓⲱⲛⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲡⲉϫⲉ ⲙⲁⲣⲑⲁ ⲛⲁϥ ⳿ⲧⲥⲱⲛⲓ ⳿ⲙⲫⲏⲉⲧⲁϥⲙⲟⲩ ϫⲉ Ⲡ⳪ ⲁϥⲭⲱⲛⲥ ⲡⲉϥⲇ̅ ⲅⲁⲣ ⲫⲟⲟⲩ.
40Pea lea ʻa Sisu kiate ia, “ʻIkai naʻaku tala kiate koe, kapau te ke tui, te ke mamata ki he māfimafi ʻoe ʻOtua?”
40ⲡⲉϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲁⲥ ϫⲉ ⳿ⲙⲡⲓϫⲟⲥ ⲛⲉ ϫⲉ ⲁⲣⲉϣⲁⲛⲛⲁϩϯ ⲧⲉⲣⲁⲛⲁⲩ ⳿ⲉ⳿ⲡⲱⲟⲩ ⳿ⲙⲫϯ.
41Pea naʻa nau toʻo ʻae maka mei he potu naʻe tuku ai ʻae mate. Pea hanga hake ʻae fofonga ʻo Sisu, ʻo ne pehē, “ʻE Tamai, ʻoku ou fakafetaʻi kuo ke ongoʻi au.
41ⲁⲩⲱⲗⲓ ⲟⲩⲛ ⳿ⲙⲡⲓⲱⲛⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϩⲓ ⲣⲱϥ ⳿ⲙⲡⲓ⳿ⲙϩⲁⲩ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲇⲉ ⲁϥϥⲁⲓ ⳿ⲛⲛⲉϥⲃⲁⲗ ⳿ⲉ⳿ⲡϣⲱⲓ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲉϫⲁϥ ϫⲉ ⲡⲁⲓⲱⲧ ϯϣⲉⲡ ⳿ϩⲙⲟⲧ ⳿ⲛⲧⲟⲧⲕ ϫⲉ ⲁⲕⲥⲱⲧⲉⲙ ⳿ⲉⲣⲟⲓ.
42Pea ʻoku ou ʻilo ʻoku ke ongoʻi maʻu aipē au: ka ko e meʻa ʻi he kakai ʻoku tutuʻu ni, ko ia kuo u lea ai , koeʻuhi ke nau tui naʻa ke fekau au.”
42⳿ⲁⲛⲟⲕ ⲇⲉ ⲛⲁⲓ⳿ⲉⲙⲓ ⲡⲉ ϫⲉ ⳿ⲕⲥⲱⲧⲉⲙ ⳿ⲉⲣⲟⲓ ⳿ⲛⲥⲏⲟⲩ ⲛⲓⲃⲉⲛ ⲁⲗⲗⲁ ⲉⲑⲃⲉ ⲡⲁⲓⲙⲏϣ ⲉⲧⲕⲱϯ ⳿ⲉⲣⲟⲓ ⲁⲓϫⲟⲥ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲟⲩⲛⲁϩϯ ϫⲉ ⳿ⲛⲑⲟⲕ ⲡⲉⲧⲁⲕⲧⲁⲟⲩⲟⲓ.
43Pea hili ʻene lea pehē, pea lea leʻo lahi ia, “Lasalosi, tuʻu mai.”
43ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁⲓ ⲉⲧⲁϥϫⲟⲧⲟⲩ ⲁϥⲱϣ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ⲟⲩⲛⲓϣϯ ⳿ⲛ⳿ⲥⲙⲏ ϫⲉ ⲗⲁⲍⲁⲣⲟⲥ ⳿ⲁⲙⲟⲩ ⳿ⲉⲃⲟⲗ.
44Pea naʻe tuʻu mai ʻaia naʻe mate, kuo haʻihaʻi hono nima mo e vaʻe ʻaki ʻae kofu tanu: pea kuo nonoʻo ʻaki hono mata ʻae holoholo. Pea talaange ʻe Sisu kiate kinautolu, “Vevete, ʻo tukuange ia.”
44ⲁϥ⳿ⲓ ⲇⲉ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲛϫⲉ ⲫⲏⲉⲧⲁϥⲙⲟⲩ ⲉϥⲙⲏⲣ ⳿ⲛⲛⲉϥϭⲁⲗⲁⲩϫ ⲛⲉⲙ ⲛⲉϥϫⲓϫ ⳿ⲛϩⲁⲛⲥⲉⲃⲉⲛ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲉϥϩⲟ ⲙⲏⲣ ⳿ⲛⲟⲩⲥⲟⲇⲁⲣⲓⲟⲛ ⲡⲉϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲙⲁϯⲟⲩⲱ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⲭⲁϥ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⲙⲁⲣⲉϥϣⲉ ⲛⲁϥ.
45Pea ko e tokolahi ʻoe kau Siu naʻe haʻu kia Mele, hili ʻenau mamata ki he ngāue naʻe fai ʻe Sisu, naʻa nau tui kiate ia.
45ⲟⲩⲙⲏϣ ⲟⲩⲛ ⳿ⲛⲧⲉ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲛⲏⲉⲧⲁⲩ⳿ⲓ ϩⲁ ⲙⲁⲣⲓ⳿ⲁ ⲉⲧⲁⲩⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲛⲏⲉⲧⲁϥⲁⲓⲧⲟⲩ ⲁⲩⲛⲁϩϯ ⳿ⲉⲣⲟϥ.
46Ka naʻe ʻalu honau niʻihi ki he kau Fālesi, ʻo tala kiate kinautolu ʻae ngaahi meʻa kuo fai ʻe Sisu.
46ϩⲁⲛⲟⲩⲟⲛ ⲇⲉ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲛ⳿ϧⲏⲧⲟⲩ ⲁⲩϣⲉ ⲛⲱⲟⲩ ϩⲁ ⲛⲓⲫⲁⲣⲓⲥⲉⲟⲥ ⲁⲩⲧⲁⲙⲱⲟⲩ ⳿ⲉⲫⲏⲉⲧⲁϥⲁⲓϥ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅.
47¶ Pea fakataha ʻe he kau taulaʻeiki lahi mo e kau Fālesi ʻae kau fakamaau, ʻonau pehē, “Ko e hā ʻoku tau fai? He ʻoku fai ʻe he tangata ni ʻae ngaahi mana lahi.
47ⲁⲩⲑⲱⲟⲩϯ ⲟⲩⲛ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲁⲣⲭⲓⲉⲣⲉⲩⲥ ⲛⲉⲙ ⲛⲓⲫⲁⲣⲓⲥⲉⲟⲥ ⳿ⲛⲟⲩⲑⲱⲟⲩⲧⲥ ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁⲩϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⲟⲩ ⲡⲉⲧⲉⲛⲁⲁⲓϥ ⲛⲁϣⲉ ⲛⲓⲙⲏⲓⲛⲓ ⲉⲧⲉ ⲡⲁⲓⲣⲱⲙⲓ ⳿ⲓⲣⲓ ⳿ⲙⲙⲱⲟⲩ.
48Kapau te tau tuku noa ai pe ia, ʻe tui kotoa pē kiate ia: pea ʻe haʻu ʻae kakai Loma, ʻo fakaʻauha hotau potu mo hotau puleʻanga.”
48⳿ⲉϣⲱⲡ ⲁⲛϣⲁⲛⲭⲁϥ ⳿ⲙⲡⲁⲓⲣⲏϯ ⲥⲉⲛⲁϩϯ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⲧⲏⲣⲟⲩ ⲟⲩⲟϩ ⲥⲉⲛⲁ⳿ⲓ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲣⲱⲙⲉⲟⲥ ⲥⲉⲛⲁⲱⲗⲓ ⳿ⲙⲡⲉⲛⲧⲟⲡⲟⲥ ⲛⲉⲙ ⲛⲉⲛ⳿ϣⲗⲟⲗ.
49Pea ko honau tokotaha, ko Kaiafasi, ko e taulaʻeiki lahi ia ʻi he taʻu ko ia, naʻe pehē ʻe ia kiate kinautolu, “ʻOku ʻikai te mou ʻilo ha meʻa,
49ⲁϥⲉⲣⲟⲩⲱ ⲇⲉ ⳿ⲛϫⲉ ⲟⲩⲁⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲛϧⲏ ⲧⲟⲩ ⳿ⲉⲡⲉϥⲣⲁⲛ ⲡⲉ ⲕⲁⲓ⳿ⲁⲫⲁ ⲉϥⲟⲓ ⳿ⲛⲁⲣⲭⲓⲉⲣⲉⲩⲥ ⳿ⲛϯⲣⲟⲙⲡⲓ ⳿ⲉⲧⲉ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⳿ⲛⲑⲱⲧⲉⲛ ⲧⲉⲧⲉⲛⲥⲱⲟⲩⲛ ⳿ⲛ⳿ϩⲗⲓ ⲁⲛ.
50Pea tokanga ʻe lelei kiate kitautolu, ke mate ha tangata ʻe tokotaha maʻae kakai, kaeʻoua naʻa ʻauha ʻae puleʻanga kotoa.”
50ⲟⲩⲇⲉ ⲧⲉⲧⲉⲛⲙⲟⲕⲙⲉⲕ ⳿ⲙⲙⲱⲧⲉⲛ ⲁⲛ ϫⲉ ⳿ⲥⲉⲣⲛⲟϥⲣⲓ ⲛⲱⲧⲉⲛ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉ ⲟⲩⲣⲱⲙⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲩⲁⲧϥ ⲙⲟⲩ ⳿ⲉ⳿ϩⲣⲏⲓ ⳿ⲉϫⲉⲛ ⲡⲓⲗⲁⲟⲥ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲛⲧⲉ⳿ϣⲧⲉⲙ ⲡⲓⲉⲑⲛⲟⲥ ⲧⲏⲣϥ ⲧⲁⲕⲟ.
51Pea naʻe ʻikai meiate ia ʻene lea ko ia: ka ko e taulaʻeiki lahi ia ʻi he taʻu ko ia, pea ne kikite ʻe mate ʻa Sisu ki he puleʻanga ko ia;
51ⲛⲉⲧⲁϥϫⲉ ⲫⲁⲓ ⲇⲉ ⲁⲛ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϩⲓⲧⲟⲧϥ ⳿ⲙⲙⲁⲩⲁⲧϥ ⲁⲗⲗⲁ ϫⲉ ⲛⲁϥⲟⲓ ⳿ⲛⲁⲣⲭⲓⲉⲣⲉⲩⲥ ⳿ⲛⲧⲉ ϯⲣⲟⲙⲡⲓ ⳿ⲉⲧⲉ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲁϥⲉⲣ⳿ⲡⲣⲟⲫⲏⲧⲉⲩⲓⲛ ϫⲉ ϩⲱϯ ⳿ⲛⲧⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲙⲟⲩ ⳿ⲉ⳿ϩⲣⲏⲓ ⳿ⲉϫⲉⲛ ⲡⲓ⳿ϣⲗⲟⲗ.
52Pea ʻoku ʻikai ki he puleʻanga pe ko ia, ka koeʻuhi ke ne tānaki ʻo fakataha ʻae fānau ʻae ʻOtua kuo fakahēʻi mamaʻo.
52ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉϫⲉⲛ ⲡⲓ⳿ϣⲗⲟⲗ ⳿ⲙⲙⲁⲩⲁⲧϥ ⲁⲛ ⲁⲗⲗⲁ ⲛⲓⲕⲉϣⲏⲣⲓ ⳿ⲛⲧⲉ ⲫϯ ⲉⲧϫⲏⲣ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲛⲧⲉϥⲑⲟⲩⲱⲧⲟⲩ ⲉⲩⲙⲉⲧⲟⲩⲁⲓ.
53Pea talu mei he ʻaho ko ia naʻa nau alea fakataha ke tāmateʻi ia.
53ⲓⲥϫⲉⲛ ϯⲟⲩⲛⲟⲩ ⳿ⲉⲧⲉ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲁⲩⲥⲟϭⲛⲓ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲥⲉϧⲟⲑⲃⲉϥ.
54Ko ia naʻe ʻikai toe ʻalu fakahā ʻa Sisu ʻi he kakai Siu; ka naʻe mahuʻi ia mei ai ki he fonua ofi ki he toafa, ki he kolo naʻe ui ko ʻEfalemi, pea nofo ai mo ʻene kau ākonga.
54Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲇⲉ ⲛⲁϥⲙⲟϣⲓ ⲁⲛ ϫⲉ ⲡⲉ ⳿ⲛⲟⲩⲱⲛϩ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ϯⲓⲟⲩⲇⲉ⳿ⲁ ⲁⲗⲗⲁ ⲁϥϣⲉ ⲛⲁϥ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⳿ⲉⲟⲩⲭⲱⲣⲁ ϧⲁⲧⲉⲛ ⲡⲓϣⲁϥⲉ ⳿ⲉⲟⲩⲃⲁⲕⲓ ⲉⲩⲙⲟⲩϯ ⳿ⲉⲣⲟⲥ ϫⲉ ⲉⲫⲣⲉⲙ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥϣⲱⲡⲓ ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲛⲉⲙ ⲛⲉϥⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ.
55Pea kuo ofi ʻa e kātoanga ʻoe Lakaatu ʻae kakai Siu: naʻe ʻalu hake ʻae tokolahi mei he tukuʻuta ki Selūsalema, ʻi he teʻeki hoko ʻae kātoanga ke fakamaʻa ʻakinautolu.
55ⲛⲁϥϧⲉⲛⲧ ⲇⲉ ⲡⲉ ⳿ⲛϫⲉ ⲡⲓⲡⲁⲥⲭⲁ ⳿ⲛⲧⲉ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩ⳿ⲓ ⳿ⲛϫⲉ ⲟⲩⲙⲏϣ ⳿ⲉ⳿ϩⲣⲏ ⲓ ⳿ⲉ⳿ⲓⲗ̅ⲏ̅ⲙ̅ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ϧⲉⲛ ϯⲭⲱⲣⲁ ϧⲁϫⲉⲛ ⲡⲓⲡⲁⲥⲭⲁ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲟⲩⲧⲟⲩⲃⲱⲟⲩ.
56Pea naʻa nau kumi ʻa Sisu, ʻonau fealēleaʻaki, ʻi heʻenau tutuʻu ʻi he falelotu lahi, “Ko e hā hoʻomou mahalo? ʻE ʻikai te ne haʻu ki he kātoanga?”
56ⲛⲁⲩⲕⲱϯ ⲟⲩⲛ ⲡⲉ ⳿ⲛⲥⲁ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲓⲟⲩⲇⲁⲓ ⲉⲩϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⳿ⲛⲛⲟⲩⲉⲣⲏⲟⲩ ⲉⲩⲟϩⲓ ⳿ⲉⲣⲁⲧⲟⲩ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲉⲣⲫⲉⲓ ϫⲉ ⲟⲩ ⲡⲉⲧⲉⲧⲉⲛⲙⲉⲩⲓ ⳿ⲉⲣⲟϥ ϫⲉ ⳿ϥⲛⲁ⳿ⲓ ⲁⲛ ⳿ⲉ⳿ⲡϣⲁⲓ.
57He kuo fekau ʻe he kau taulaʻeiki lahi, mo e Fālesi, kapau kuo ʻilo ʻe ha tangata pe ʻoku ʻi fē ia, ke ne fakahā, ka nau puke ia.
57ⲛⲉ ⲁⲩϯⲉⲛⲧⲟⲗⲏ ⲡⲉ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲁⲣⲭⲓⲉⲣⲉⲩⲥ ⲛⲉⲙ ⲛⲓⲫⲁⲣⲓⲥⲉⲟⲥ ϩⲓⲛⲁ ⲁⲣⲉϣⲁⲛ ⲟⲩⲁⲓ ⳿ⲉⲙⲓ ϫⲉ ⲁϥⲑⲱⲛ ⳿ⲛⲧⲉϥⲧⲁⲙⲱⲟⲩ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⳿ⲛⲥⲉⲧⲁϩⲟϥ
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.