Matthæungundru 5
Testamenta Marra (Dieri New Testament)Translation
Testamenta Marra (Dieri New Testament)
Old Persian Version (ترجمه قدیم)
1Matja Nulu kana wolara najina, Nau mardawonpaia tarana wonti; ja Nau matja ngamana ngarina, mili nunkani nunkangu wokarana wonti.
1خوشابحالها و گروهی بسیار دیده، بر فراز کوه آمد و وقتی که او بنشست شاگردانش نزد اوحاضر شدند.
2Ja Nau mana wilparina wonti, ja Nulu tanangu ngujangujara jinkina wonti ja jatana wonti:
2آنگاه دهان خود را گشوده، ایشان را تعلیم داد و گفت:
3Murlali pirna, tana mungarali wangiwangi, ngangau pariwilpaia milila tanangu nganai.
3«خوشابحال مسکینان در روح، زیرا ملکوت آسمان از آن ایشان است.
4Murlali pirna, tana ngaurongauro, ngangau tanali ngankalkani manila nganai.
4خوشابحال ماتمیان، زیرا ایشان تسلی خواهند یافت.
5Murlali pirna, tana malti nganai, ngangau tanali mita maru ngamalkala nganai.
5خوشابحال حلیمان، زیرا ایشان وارث زمین خواهند شد.
6Murlali pirna, tana mauali ja tertieli nganai talkulaia, ngangau tana bulurila nganai.
6خوشابحال گرسنگان و تشنگان عدالت، زیراایشان سیر خواهندشد.
7Murlali pirna, tana kalumiltjamiltjariai, ngangau tanangu kalumiltjamiltjarina nganala nganai.
7خوشابحال رحم کنندگان، زیرا بر ایشان رحم کرده خواهدشد.
8Murlali pirna, tana ngara kulikiri nganai, ngangau tanali Goda najila nganai.
8خوشابحال پاک دلان، زیرا ایشان خدا راخواهند دید.
9Murlali pirna tana wadlietja, ngangau tanana tanali Godaia kupa dikala nganai.
9خوشابحال صلح کنندگان، زیراایشان پسران خدا خوانده خواهند شد.
10Murlali pirna tana, tanangu kana talkulandru tirikaripateriai, ngangau tanangu pariwilpaia milila nganala nganai.
10خوشابحال زحمت کشان برای عدالت، زیراملکوت آسمان از آن ایشان است.
11Murlali pirna jura nganai, tanali jurana ngirkibanani ja tirikaripaterinani ja madlentji marapu jurangu jatanani jedinali ngakangundru.
11خوشحال باشید چون شما را فحش گویند و جفا رسانند، وبخاطر من هر سخن بدی بر شما کاذبانه گویند.
12Mankianimai ja murlali ngananau, ngangau kalala jurani pirna nganai pariwilpani; ngangau jeruja tana bakana Propheta worangu, jurangu ngopera ngananala, tirikaripaterina wonti.
12خوش باشید و شادی عظیم نمایید، زیرا اجر شما در آسمان عظیم است زیرا که به همینطور بر انبیای قبل از شما جفامی رسانیدند.
13Jura mitaia kaldri nganai. Kaldri dunkarinani, minali tanali kaldri ngankala nganai? Nau baku nganai, ja kanali nina teribala nganai ja tidnali nankanankala nganai.
13«شما نمک جهانید! لیکن اگر نمک فاسدگردد، به کدام چیز باز نمکین شود؟ دیگر مصرفی ندارد جز آنکه بیرون افکنده، پایمال مردم شود.
14Jura mitaia praitji nganai. Ngura kulno, mardawanpani miri paranani, wata kurukuru nganai.
14شما نور عالمید. شهری که بر کوهی بنا شود، نتوان پنهان کرد.
15Tanali wata praitji miribai ja kokuni ngarinalu widmai, a‐ai, praitjaia potuni, ja nau pratjanani mintjiai, tana pungani ngamanani.
15و چراغ را نمی افروزند تا آن را زیر پیمانه نهند، بلکه تا بر چراغدان گذارند؛ آنگاه به همه کسانی که در خانه باشند، روشنایی می‌بخشد.
16Jeruja praitji jurani mintjiatimai kanani, ngangau tanali ngankani ngumu jurani najinanto ja Ngapari jurani pariwilpani jurakokananto.
16همچنین بگذارید نور شما بر مردم بتابد تا اعمال نیکوی شما را دیده، پدر شما را که در آسمان است تمجید نمایند.
17Wata ngundranau, ngani wokarana warai jirijiribani‐jaura kara, Prophetaia jaura kara dukarala, a‐ai, ngani wata wokarana warai, ninaia dukarala, windri morlalu kurala.
17«گمان مبرید که آمده‌ام تا تورات یا صحف انبیا را باطل سازم. نیامده‌ام تا باطل نمایم بلکه تاتمام کنم.
18Ngangau morlalu ngani jurangu jatai: „Pariwilpa ja mita maru mudanantulu, wata tiwi kulno kara, malka wakawaka kulno kara jirijiribani jaurandru mudala nganai, jenia pratjana morlalu pantjinantulu.“
18زیرا هر آینه به شما می‌گویم، تاآسمان و زمین زایل نشود، همزه یا نقطه‌ای ازتورات هرگز زایل نخواهد شد تا همه واقع شود.
19Warlenulu nunkangupini jirijiribani jaurandru kulno wakawaka dukaranani ja jeruja kanani ngujangujara jinkinani, nau wakawaka nganala nganai pariwilpaia mililani; warlenulu tanana ngankanani ja ngujangujara jinkinani, nau pirna nganala nganai pariwilpaia mililani. (Ngantjani‐jaura G. D. VI. Trinitatis.)
19پس هرکه یکی از این احکام کوچکترین رابشکند و به مردم چنین تعلیم دهد، در ملکوت آسمان کمترین شمرده شود. اما هرکه بعمل آورد و تعلیم نماید، او در ملکوت آسمان بزرگ خوانده خواهد شد.
20Ngangau ngani jurangu jatai: „Talkula jurani wata morla ngumu ngananani jaura jinkinietjaia ja Pharisaiaia, jura morlalu wata pariwilpaia mililani wirila nganai.“
20زیرا به شما می‌گویم، تاعدالت شما بر عدالت کاتبان و فریسیان افزون نشود، به ملکوت آسمان هرگز داخل نخواهیدشد.
21Jura matja ngarana, worderu Nauja pinaru worangu jatana wonti: „Wata narielu nandramai“! warlenulu narielu nandrai, nunkangu kalala parai.
21«شنیده‌اید که به اولین گفته شده است “قتل مکن و هرکه قتل کند سزاوار حکم شود.”
22Ja ngani jurangu jatai: „Worananau ngatatani nunkanani baku tiririnani, nunkangu kalala parai; ja worananau ngatatani nunkanani jatai: «Raka», nunkangu kalala parai kaparani; ja worananau nunkangu jatai: «Jidni jirijiri», nunkangu kalala parai turu ngurali.“
22لیکن من به شما می‌گویم، هرکه به برادر خود بی‌سبب خشم گیرد، مستوجب حکم باشد و هرکه برادرخود را راقا گوید، مستوجب قصاص باشد و هرکه احمق گوید، مستحق آتش جهنم بود.
23Ngangau jundru poto jinkani Altaraia padakanani, ja naka mangatandra wilparinani, ngatata jinkani jinkangu kuteriai,
23پس هرگاه هدیه خود را به قربانگاه ببری و آنجا به‌خاطرت آید که برادرت بر تو حقی دارد،
24Jeruja poto jinkani naka Altara bankini woraramai, ja ngopera wapau, ja ngatatani jinkanani kulnukulnuni ngankateriamai, ja ngadani wokarau ja poto jinkani jinkiamai.
24هدیه خود را پیش قربانگاه واگذار و رفته، اول با برادرخویش صلح نما و بعد آمده، هدیه خود رابگذران.
25Nurujeli murlali nganamai talpalani jinkanani, Jeruntjaia ditji jidni nunkangunto paltuni nganai; talpalali jidna kalala kuranietjani jinkiati, ja kalala kuranietjali jidna jinkiati milini, ja jidna kanjangari pungani widmaiati.
25با مدعی خود مادامی که با وی در راه هستی صلح کن، مبادا مدعی، تو را به قاضی سپارد و قاضی، تو را به داروغه تسلیم کند و در زندان افکنده شوی.
26Morlalu ngani jinkangu jatai: „Jidni wata morla nakandru dunkala nganai, jundru ngopera mudani marda jinkinantulu.“
26هرآینه به تو می‌گویم، که تا فلس آخر را ادا نکنی، هرگز از آنجا بیرون نخواهی آمد.
27Jura matja ngarana, worderu Nauja pinaru worangu jatana wonti: „Wata pinta wokaribamai“!
27«شنیده‌اید که به اولین گفته شده است “زنامکن.”
28Ja ngani jurangu jatai: „Warlenulu widla najinani, nankangu milkirina, nulu matja ngarali nankangunto pinta wokaribana warai.“
28لیکن من به شما می‌گویم، هر کس به زنی نظر شهوت اندازد، همان دم در دل خود با او زناکرده است.
29Milki ngunarali jidna karkarkanani, ninaia dukarau ja worau jinkangundru; ngangau jinkangu ngumu nganai jinkani palku buru kulno tintananto, Nulia palku buru pratjana turuni woraiati.
29پس اگر چشم راستت تو رابلغزاند، قلعش کن و از خود دور انداز زیرا تو رابهتر آن است که عضوی از اعضایت تباه گردد، ازآنکه تمام بدنت در جهنم افکنده شود.
30Ja mara ngunarali jidna karkarkanani, ninaia wokaribau, ja jinkangundru worau; ngangau jinkangu ngumu nganai, jinkani palku buru kulno tintananto, palku buru pratjana turuni wiriati.
30و اگردست راستت تو را بلغزاند، قطعش کن و از خوددور انداز، زیرا تو را مفیدتر آن است که عضوی ازاعضای تو نابود شود، از آنکه کل جسدت دردوزخ افکنده شود.
31Nauja jatana wonti: „Warlenulu noa nunkani woraranani, nulu nankangu narrani dakani jaura jinkinanto.“
31«و گفته شده است هرکه از زن خودمفارقت جوید، طلاق نامه‌ای بدو بدهد.
32Ja ngani jurangu jatai: „Warlenulu noa nunkani woraranani, nani wata kantji palakantji ngananani, nulu nana pinta wokaribanietja ngankai; ja warlenulu narrani widla patanani, nulu pinta wokaribai.“
32لیکن من به شما می‌گویم، هر کس بغیر علت زنا، زن خود را از خود جدا کند باعث زنا کردن اومی باشد، و هرکه زن مطلقه را نکاح کند، زنا کرده باشد.
33Nakaldra jura matja ngarana, worderu Nauja pinaru worangu jatana wonti: „Wata jedinali jaura morlalu jatamai, ja Kaparani jaura morlalu jinkani kuramai.“
33«باز شنیده‌اید که به اولین گفته شده است که “قسم دروغ مخور، بلکه قسم های خود را به خداوند وفا کن.”
34Ja ngani jurangu jatai: „Wata jaura morlalu jatamai, wata pariwilpani kara, ngangau nauja Godaia ngamani piri nganai.
34لیکن من به شما می‌گویم، هرگز قسم مخورید، نه به آسمان زیرا که عرش خداست،
35Wata mitani kara, ngangau nauja nunkani tidnaia piri nganai, wata Jerusalemingu kara, ngangau nauja kapara pirnaia ngura nganai.
35و نه به زمین زیرا که پای انداز اواست، و نه به ارشلیم زیرا که شهر پادشاه عظیم است،
36Bakana wata jinkani mangatandrani jaura morlalu jatamai, ngangau jidni ngandandariai, para kulno maru kara, waru kara ngankala.“
36و نه به‌سر خود قسم یاد کن، زیرا که مویی را سفید یا سیاه نمی توانی کرد.
37Jaura jurani nganaiatimai: „Kau, kau; pani, pani;“ mina pudlangu pinpi tarai, jenia madlentjandru dunkai.
37بلکه سخن شما بلی بلی و نی نی باشد زیرا که زیاده براین از شریر است.
38Jura matja ngarana, worderu Nauja jatana wonti: „Milki milkini, manatandra manatandrani.“
38«شنیده‌اید که گفته شده است.”چشمی به چشمی و دندانی به دندانی “
39Ja ngani jurangu jatai: „Madlentjani wata ngandrawalkaterianau, a‐ai, warlenulu jidna ngadla ngunari nandrai, nunkangu bakana nguru jinkiteriau.
39لیکن من به شمامی گویم، با شریر مقاومت مکنید بلکه هرکه بررخساره راست تو طپانچه زند، دیگری را نیز به سوی او بگردان،
40Ja warlenulu ngundrai jinkangu tjakakijiribamalila kati waka jinkani manila, nunkangu bakana kati pirna worarau.
40و اگر کسی خواهد با تو دعواکند و قبای تو را بگیرد، عبای خود را نیز بدوواگذار،
41Ja warlenulu jidna winpai nunkangu jela karakara wirarila, nunkangu jela worita wirariau.
41و هرگاه کسی تو را برای یک میل مجبور سازد، دو میل همراه او برو.
42Worananau jinkangu ngatjiai, nunkangu jinkiau; ja warlenulu ngantjai jinkangundru woljaia manila, wata nunkangundru kulkateriau.“
42هر کس ازتو سوال کند، بدو ببخش و از کسی‌که قرض از توخواهد، روی خود را مگردان.»
43Jura matja ngarana, worderu Nauja jatana wonti: „Kamaneli jinkani ngantjamai, ja talpalani jinkanani kalakalariamai.“
43«شنیده‌اید که گفته شده است “همسایه خورا محبت نما و با دشمن خود عداوت کن.”
44Ja ngani jurangu jatai: „Talpala jurani ngantjanimai; tanali jurangu kalala madlentji kuranani, tanangu kalala ngumu kuranau; tana jurangu kalakalarinani, tanangu ngumu ngankanimai; tanali jurana ngirkibanani ja jurangu tirikaripaterinani, tanangundru ngatjianimai.
44امامن به شما می‌گویم که دشمنان خود را محبت نمایید و برای لعن کنندگان خود برکت بطلبید و به آنانی که از شما نفرت کنند، احسان کنید و به هرکه به شما فحش دهد و جفا رساند، دعای خیرکنید،
45Ngangau jura kupa nganananto Ngaperaia juranaia, Nauja pariwilpani; Nulia ditji pirna nunkani dunkalkai kanani madlentjani ja kanani ngumuni, ja talara jinkiai kana talkuni ja tjikatjikani.“
45تا پدر خود را که در آسمان است پسران شوید، زیرا که آفتاب خود را بر بدان و نیکان طالع می‌سازد و باران بر عادلان و ظالمان می‌باراند.
46Ngangau jura tanana ngantjanani, tanali jurana ngantjai, mina kalala jura ngamalkai? Wata mardatandrakampanietja jenildramata?
46زیرا هرگاه آنانی را محبت نمایید که شما رامحبت می‌نمایند، چه اجر دارید؟ آیا باجگیران چنین نمی کنند؟
47Ja jura jaura murlali jinkinani windri ngatatani juranani, mina pilkildra jura ngankai? Wata mardatandrakampanietja jeruldramata?
47و هرگاه برادران خود را فقطسلام گویید چه فضیلت دارید؟ آیا باجگیران چنین نمی کنند؟
48Talku ngananau worderu Ngaperi jurani pariwilpani talku nganai.
48پس شما کامل باشید چنانکه پدر شما که در آسمان است کامل است.
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.