Lucangundru 11
Testamenta Marra (Dieri New Testament)Translation
Testamenta Marra (Dieri New Testament)
Biblia Takatifu (Swahili): New Testament portions
1Ja jendranguta Nau piri kulnuni nganana wonti ja ngatjina wonti, ja Nau matja mudana, mili nunkani kulno nunkangu jatana wonti: „Kaparajai, ngaianina kiri ngankau ngatjinanto, worderu bakana Johannili mili nunkani kiri ngankanala.“
1Siku moja, Yesu alikuwa mahali fulani akisali. Alipomaliza kusali, mmoja wa wanafunzi wake akamwambia, “Bwana, tunakuomba utufundishe kusali kama Yohane mbatizaji alivyowafundisha wanafunzi wake.”
2Nau tanangu jatana wonti: „Jura ngatjinani jeruja jatanimai: Ngaperi ngaianini jidni pariwilpani ngamala wapaia, tala jinkani kulikiri pantjiatimai, milila jinkani wokaraiatimai, jertapaterina jinkani pantjiatimai, worderu pariwilpani jeruja bakana mitani.
2Yesu akawaambia, “Mnaposali, semeni: Baba! Jina lako litukuzwe; Ufalme wako ufike.
3Buka ngaianini ngaianingu karari jinkiamai.
3Utupe daima chakula chetu cha kila siku.
4Madlentji ngaianini woramai, ngangau bakana ngaiani muntali nunkangu worai, nulu ngaianingu madlentji ngankanani, ja wata ngaianina wontjanilani wirilkamai, a‐ai, madlentjani ngaianina kulkamai.“
4Utusamehe dhambi zetu, maana sisi tunawasamehe wote waliotukosea; wala usitutie katika majaribu.”
5Nau tanangu jatana wonti: „Warle jurangundru kamaneli kulno ngamalkai, ja nunkangu tinka terti wapala nganai, ja nunkangu jatala nganai: Kamaneliai, buka ngunku parkulu ngakangn woljaia jinkiamai.
5Kisha akawaambia, “Tuseme mmoja wenu anaye rafiki, akaenda kwake usiku wa manane, akamwambia: Rafiki, tafadhali niazime mikate mitatu,
6Ngangau kamaneli kulno ngakani paltundru ngakangu wirina warai, ja ngato panila ngamalkai nunkangu kurala.“
6kwa kuwa rafiki yangu amepitia kwangu akiwa safarini nami sina cha kumpa.
7Ja nulu mandrani nunkangu kalabanani ja jatanani: „Wata ngana jupau; mana matja nguru nganai, ja kupa ngakani ngakangunto turarani pirini turarai; ngani ngandandariai jiritjila ja jinkangu jinkila.“
7Naye, akiwa ndani angemjibu: Usinisumbue! Nimekwisha funga mlango. Mimi na watoto wangu tumelala; siwezi kuamka nikupe!
8Ngani jurangu jatai: „Nau bakana wata jiritjinani ja nunkangu jinkinani, ngangau nau kamaneli nunkani nganai, nau nunkani kaukau wapanandru jiritjila nganai, ja nunkangu jinkila nganai worderuntjali nulu ngamalkananto.“
8Hakika, ingawa hataamka ampe kwa sababu yeye ni rafiki yake, lakini, kwa sababu ya huyo mtu kuendelea kumwomba, ataamka ampe chochote anachohitaji.
9Ja ngani jurangu jatai: „Ngatjianimai, ja Nulia jurangu jinkila nganai; wontianimai, ja jura mankamankala nganai; nandranandranimai, ja mana jurangu wilpa pantjila nganai.
9Kwa hiyo, ombeni, nanyi mtapewa, tafuteni, nanyi mtapata, bisheni nanyi mtafunguliwa.
10Ngangau worana ngatjiai, nulu manila nganai; ja warle wontiai, nulu mankamankala nganai; ja warle nandranandrai, nunkangu mana wilpa pantjila nganai.
10Maana yeyote aombaye hupewa, atafutaye hupata na abishaye hufunguliwa.
11Worangu ngaperani jurangundru ngatamura bukaia ngatjila nganai, nnlu nunkangu marda jinkila nganai kara? Bakana parundru kara, nulu nunkangu parundru tjutju jinkila nganai kara?
11Mtoto akimwomba baba yake samaki, je, atampa nyoka badala ya samaki?
12Nau nunkangu kapini ngatjinani kara, nulu nunkangu katninunti jinkila nganai?
12Na kama akimwomba yai, je, atampa ng'e?
13Jura, madlentji ngananani, ngujamai, kupani juranani poto ngumu jinkila; worderu morla Ngaperali pariwilpani Jaola kulikiri jinkila nganai tanangu, tana nunkangu ngatjinani!“ (Ngantjani‐jaura G. D. Oculi.)
13Ninyi, ingawa ni waovu, mnajua kuwapa watoto wenu vitu vizuri. Basi, baba yenu wa mbinguni atafanya zaidi; atawapa Roho Mtakatifu wale wanaomwomba.”
14Ja Nulu kutji dunkalkana wonti, nau ngapu nganana wonti. Ja jendranguta kutji matja dunkana, nau ngapula jatana wonti, ja kana wolara ngaruparana wonti.
14Siku moja Yesu alikuwa anamfukuza pepo aliyemfanya mtu mmoja kuwa bubu. Basi, huyo pepo alipomtoka, yule mtu akaweza kuongea hata umati wa watu ukashangaa.
15Palpa tanangundru jatana wonti: „Beelsebub kutjia kaparali Nulia kutji worana dunkalkai.“
15Lakini baadhi ya watu hao wakasema, “Anamfukuza pepo kwa uwezo wa Beelzebuli, mkuu wa pepo.”
16Palpali nina wontjana wonti ja malka kulno pariwilpandru nunkangu ngatjina wonti.
16Wengine, wakimjaribu, wakamtaka afanye ishara kuonyesha kama alikuwa na idhini kutoka mbinguni.
17Ngangau Nulu tanani ngundrana matja ngujamana, Nau tanangu jatana wonti: „Milila pratjana, munta piltjaru ngankaterinani, pitaru jeribaka pantjila nganai, ja punga kulno punga kulnuni tamburiai.
17Lakini yeye, akiwa anayajua mawazo yao, akawaambia, “Ufalme wowote uliofarakana wenyewe, hauwezi kudumu; kadhalika, jamaa yeyote inayofarakana huangamia.
18Satanas munta piltjaru ngankaterinani, worderu milila nunkani terkananto? Ngangau jura jatai: Beelsebubieli ngato kutji worana dunkalkai.
18Kama Shetani anajipinga mwenyewe, utawala wake utasimamaje? Mnasemaje, basi, kwamba ninawafukuza pepo kwa uwezo wa Beelzebuli?
19Ja ngato Beelsebubieli kutji dunkalkanani, waninali ngatamurajeli juranali tanana dunkalkai? Jendrania tana kalala kuranietja jurani nganala nganai.
19Kama ninafukuza pepo kwa uwezo wa Beelzebuli, watoto wenu huwafukuza kwa uwezo wa nani? Kwa sababu hiyo, wao ndio watakaowahukumu ninyi.
20Ngato Godaia mara wutjujeli kutji dunkalkanani, jeruja morlalu Godaia milila jurangu wokarana warai.
20Lakini ikiwa ninawafukuza pepo kwa uwezo wa Mungu, basi jueni kwamba Ufalme wa Mungu umekwisha fika kwenu.
21Kana ngurujeli kaltieli punga nunkani kulkanani, poto nunkani murlali parala nganai.
21“Mtu mwenye nguvu anapolinda jumba lake kwa silaha, mali yake yote iko salama.
22Kana morla nguru nunkangu wokaranani ja nina kalalu ngankanani, ngadani nulu tirimalini poto nunkani maniai, tanangu nulu manujeli ngundrai, ja poto nunkani nulu piltjaru ngankai.
22Lakini akija mwenye nguvu zaidi akamshambulia na kumshinda, huyo huziteka silaha zake alizotegemea na kugawanya nyara.
23Worana wata ngakangunto nganai, nau tula ngakani nganai; ja warle wata ngakangunto kampai, nulu piltjaru ngankai.
23Yeyote asiyejiunga nami, ananipinga; na yeyote asiyekusanya pamoja nami, hutawanya.
24Kutji murumuru kanandru matja dunkana, nau pitarani palkingai, ngara ngamala wontina, ja nulu nina wata mankamankanani, nau jatai: Ngani tikala nganai pungaia ngakanaia, woderundru ngani matja dunkana.
24“Pepo mchafu akifukuzwa kwa mtu fulani, huzururazurura jangwani akitafuta mahali pa kupumzikia. Asipopata, hujisemea: Nitarudi kwenye makao yangu nilikotoka.
25Ja nau matja wokarana, nulu nina mankamankai matja darpana ja tjirkatjirkana.
25Anaporudi, huikuta ile nyumba imefagiwa na kupambwa.
26Ngadani nau palkai, ja nulu wapalkai kutji mara wora ja mandru, morla madlentji nunkangu; ja tana wiriai naka ngamala; ja ngadani naupini kana morla madlentji pantjila nganai ngoperalani.“
26Basi, huenda na kuwachukua pepo wengine saba waovu zaidi kuliko yeye; wote huenda na kumwingia mtu yule. Hivyo, basi hali ya mtu huyo sasa huwa mbaya zaidi kuliko pale mwanzo.”
27Jendranguta, Nulu jenia kaukaubanani, widla kulno kana wolarandru ngaiala pirnali nunkangu jatana wonti: „Murlali pirna naupini palku, nulu jidna mandranala, ja ngama jundru tapanala!“
27Alipokuwa akisema hayo, mwanamke mmoja katika lile kundi la watu, akasema kwa sauti kubwa: “Heri tumbo lililokuzaa, na maziwa yaliyokunyonyesha!”
28Nau jatana wonti: „Kauna, ja morla murlali pirna tana nganai, tanali Godaia jaura ngarai ja ngumu ngamalkai.“
28Lakini Yesu akasema, “Lakini heri zaidi wale wanaolisikia neno la Mungu na kulishika.”
29Kana wolara jenimalinani, Nulu wonina wonti jatala: „Naupini nguja madlentji nganai; malka tanalia wontiai, ja tanalia wata malka manila nganai windri Prophetaia Jonani malka.
29Umati wa watu ulipozidi kuongezeka, Yesu akawaambia, “Kizazi hiki ni kizazi kiovu. Kinataka ishara, lakini hakitapewa ishara yoyote isipokuwa ile ya Yona.
30Ngangau worderu Jonas Ninivilani malka nganana wonti, jeruja bakana Kanaia Ngatamura nunkangupini ngujani malka nganala nganai.
30Jinsi Yona alivyokuwa ishara kwa watu wa Ninewi, ndivyo pia Mwana wa Mtu atakavyokuwa ishara kwa kizazi hiki.
31Mitaia Kaparaia widla kunankarindru terkakala nganai kalala ditjini, nunkangupini nguja kanani jela, ja tanangu ngulkuterkala nganai, ngangau nani mitaia wondirandru wokarana wonti, Salomoni kiri ngarala; ja mai, ninkida morla pirna nganai Salomongu.
31Malkia wa kusini atatokea wakati kizazi hiki kitakapohukumiwa, naye atashuhudia kwamba kina hatia. Yeye alisafiri kutoka mbali, akaja kusikiliza maneno ya hekima ya Solomoni; kumbe hapa pana mkuu zaidi kuliko Solomoni.
32Ninive kana terkakala nganai kalala ditjini, nunkangupini ngujani jela, ja tanangu ngulkuterkala nganai, ngangau tana madlentjandru karitjina wonti Jonani ngujangujarandru; ja mai, ninkida morla pirna nganai Jonangu.
32Watu wa Ninewi watatokea wakati kizazi hiki kitakapohukumiwa, na watashuhudia kwamba kizazi hiki kina hatia. Hao watu wa Ninewi walitubu kwa sababu ya mahubiri ya Yona; na hapa pana mkuu zaidi kuliko Yona!
33Wata kulnujeli, nulu praitji miribai, nina kurukuruni kara, kokuni ngarinala kara widmai, a‐ai, praitji potuni, ngangau tana wirinani mintjina nunkani najinanto.
33“Hakuna mtu anayewasha taa na kuifunika kwa pishi, bali huiweka juu ya kinara ili watu wanaoingia ndani wapate kuona mwanga.
34Palkuja praitji milki nganai. Jidni milki manju ngananani, jidni palku buru pratjana praitji ngananani; jidni milki madlentji ngananani, jidni palku buru pratjana ngalpuru ngananani.
34Jicho lako ni kama taa ya mwili wako; likiwa zima, mwili wako wote utakuwa katika mwanga. Jicho lako likiwa bovu, na mwili wako pia utakuwa katika giza.
35Ngamalkateriau, nau praitji jinkangu ngananani ngalpuru nganaiati.
35Uwe mwangalifu basi mwanga ulio ndani yako usije ukawa giza.
36Jinkani palku pratjana praitji ngananani, ja wata buru kulno ngalpuru ngananani, nau paruparu praitji nganala nganai, jeruja, worderu praitjieli mintjinali nunkanali jinkangu mintjinani.“
36Basi, kama mwili wako wote una mwanga, bila kuwa na sehemu yoyote yenye giza, mwili huo utang'aa kikamilifu kama vile taa inavyokuangazia kwa mwanga wake.”
37Nau jenia jatana, Pharisaia kulno nunkangu ngatjina wonti, Nulu nunkangunto tajinanto. Nau matja wirina, Nau kurluni ngamana ngarina wonti.
37Yesu alipokuwa akiongea, Mfarisayo mmoja alimkaribisha chakula nyumbani kwake, naye akaenda, akaketi kula chakula.
38Pharisaiali najina wonti ja ngaruparana wonti, ngangau Nau tajinani ngopera wata kulirkaterina wonti.
38Huyo Mfarisayo alistaajabu kuona kwamba alikula chakula bila kunawa.
39Kapara nunkangu jatana wonti: „Jura Pharisaiali koko ja piri tokuni kulikiri ngankai; jurani mandrani watawatali ja madlentji manamiri nganai.
39Bwana akamwambia, “Ninyi Mafarisayo huosha kikombe na sahani kwa nje, lakini ndani mmejaa udhalimu na uovu.
40Jura kana patipati! Nulupini, Nulia toku pantjimana wonti, wata bakana mandra pantjimana wonti?
40Wapumbavu ninyi! Je, aliyetengeneza nje si ndiye aliyetengeneza ndani pia?
41Mina mandrani nganai wangiwangini jinkiau; ja mai, pratjana jurangu kulikiri nganai.
41Toeni kwa maskini vile vitu vilivyomo ndani, na vingine vyote vitakuwa halali kwenu.
42Jakajai jurangu, jura Pharisaia, ngangau jura manjura ja kalumba ja kanta pilki pratjana puntipai, ja buru kulno marapratjanandru Godani jinkiai, ja kalala ja Godaia ngantjana jura worarai; tananapini jura ngankananto, ja jenia wata worarananto.
42“Lakini ole wenu Mafarisayo, kwa sababu mnatoza watu zaka hata juu ya majani ya kukolezea chakula, mchicha na majani mengine, na huku hamjali juu ya haki na upendo kwa Mungu. Mambo haya iliwapasa muwe mmeyazingatia bila kuyasahau yale mengine.
43Jakajai jurangu, jura Pharisaia, ngangau jura ngantjai piri ngopera jaura pungani, ja mandurini jaura jinkimalini pirini.
43“Ole wenu ninyi Mafarisayo, kwa sababu mnapenda kuketi mbele mahali pa heshima katika masunagogi, na kusalimiwa kwa heshima hadharani.
44Jakajai jurangu, jura jaura jinkinietja ja Pharisaia, jura kana jeljujelju, ngangau jura nariwonpa warula jeri, ja kana tanangu miri wirariai ja jenia wata ngujamai.“
44Ole wenu, kwa sababu mko kama makaburi yaliyofichika; watu hutembea juu yake bila kufahamu.”
45Jirijiribani jauraia ngujangujara jinkinietja kulnujeli kalabana wonti ja nunkangu wonti: „Ngujangujara jinkinietjajai, jenia jaurali jundru bakana ngaianina ngirkibai.“
45Mmoja wa walimu wa Sheria akamwambia, “Mwalimu, maneno yako yanatukashifu na sisi pia.”
46Nau jatana wonti: „Jakajai bakana jurangu, jura jirijiribani jauraia ngujangujara jinkinietja, ngangau jura kanani bururu mati pirna kurarai, ja muntali jura nina bururu wata mara ngalkieli patai.
46Yesu akamjibu, “Na ninyi walimu wa Sheria, ole wenu; maana mnawatwika watu mizigo isiyochukulika, huku ninyi wenyewe hamnyoshi hata kidole kuwasaidia.
47Jakajai jurangu, ngangau jura Prophetaia nariwonpa ngankijiribai, ja ngaperali juranali tanana nari ngankana wonti.
47Ole wenu, kwa kuwa mnajenga makaburi ya manabii wale ambao wazee wenu waliwaua.
48Jeruja jura muntali morlalu kurai ngaperaia juranaia ngankanani; ngangau tanali tanana nari ngankana wonti, ja jura nariwonpa tananina ngankijiribai.
48Kwa hiyo mnashuhudia na kukubaliana na matendo ya wazee wenu; maana wao waliwaua hao manabii, nanyi mnajenga makaburi yao.
49Jendrania bakana Godaia kirila jatana wonti: «Ngato tanangu Apostel ja Propheta worana jinpala nganai, ja tanangundru palpa tanali nari ngankala nganai ja tanangu tirikaripaterila nganai.»
49Kwa hiyo, Hekima ya Mungu ilisema hivi: Nitawapelekea manabii na mitume, lakini watawaua baadhi yao, na kuwatesa wengine.
50Ngangau tanalipini ngujali kalala maninanto Propheta pratjanaia kumarandru jenia nanganani mita pantjimanandru;
50Matokeo yake ni kwamba kizazi hiki kitaadhibiwa kwa sababu ya damu ya manabii wote iliyomwagika tangu mwanzo wa ulimwengu;
51Abelani kumarandru Zachariani kumaranilu, nau palina wonti Tarani Altarani ja Godaia pungani terti. Kau, ngani jurangu jatai: Tanalipini ngujali kalala manila nganai jendrangundruja.
51tangu kumwagwa damu ya Abeli mpaka kifo cha Zakariya ambaye walimuua kati ya madhabahu na mahali patakatifu. Naam, hakika kizazi hiki kitaadhibiwa kwa matendo haya.
52Jakajai jurangu, jura jirijiribani jauraia ngujangujara jinkinietja, ngangau jura ngujamani mana ngamalkai; jura munta wata wiriai, ja tanana, tanali ngantjai wirila, jura ngandrawalkai.“
52“Ole wenu ninyi walimu wa Sheria, kwa sababu mmeuficha ule ufunguo wa mlango wa elimu; ninyi wenyewe hamkuingia na mmewazuia waliokuwa wanaingia wasiingie.”
53Nau tanangu jenia jatana, jaura jinkinietjali ja Pharisaiali wonina wonti nina jaura winpala, ja palpandru nina jakalkala,
53Alipokuwa akitoka pale, wale Mafarisayo na walimu wa Sheria wakaanza kumshambulia vikali na kumsonga kwa maswali mengi
54Tanali nina kurukuru najinajibana wonti ja wontina wonti nunkani manandru palpa patala, nunkangundru ngulkuterkananto.
54ili wapate kumnasa kwa maneno yake.
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.