ⳘⲀⲢⲔⲞⲚ 12
Coptic New TestamentTranslation
Coptic New Testament
Old Persian Version (ترجمه قدیم)
1ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲉⲣϩⲏⲧⲥ ⳿ⲛⲥⲁϫⲓ ⲛⲉⲙⲱⲟⲩ ϧⲉⲛ ϩⲁⲛⲡⲁⲣⲁⲃⲟⲗⲏ ⲛⲉ ⲟⲩⲟⲛ ⲟⲩⲣⲱⲙⲓ ⲁϥϭⲟ ⳿ⲛⲟⲩⲓⲁϩ⳿ⲁⲗⲟⲗⲓ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲕⲱⲧ ⳿ⲛⲟⲩϫⲟⲓ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥϣⲱⲕ ⳿ⲛⲟⲩ⳿ϩⲣⲱⲧ ⳿ⲛϧⲏⲧϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲕⲱⲧ ⳿ⲛⲟⲩⲡⲩⲣⲅⲟⲥ ⳿ⲛϧⲏⲧϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲧⲏⲓϥ ⳿ⲉⲧⲟⲧⲟⲩ ⳿ⲛϩⲁⲛⲟⲩⲓⲏ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥϣⲉⲛⲁϥ ⳿ⲉ⳿ⲡϣⲉⲙⲙⲟ.
1پس به مثل‌ها به ایشان آغاز سخن نمودکه «شخصی تاکستانی غرس نموده، حصاری گردش کشید و چرخشتی بساخت وبرجی بنا کرده، آن را به دهقانان سپرد و سفر کرد.
2ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲟⲩⲱⲣⲡ ϩⲁ ⲛⲓⲟⲩⲓⲏ ϧⲉⲛ ⳿ⲡⲥⲏⲟⲩ ⳿ⲛⲟⲩⲃⲱⲕ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉϥϭⲓ ⳿ⲛⲧⲟⲧⲟⲩ ⳿ⲛⲛⲓⲟⲩⲓⲏ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⳿ⲡⲟⲩⲧⲁϩ ⳿ⲛⲧⲉ ⲡⲓⲓⲁϩ⳿ⲁⲗⲟⲗⲓ.
2و در موسم، نوکری نزد دهقانان فرستاد تا ازمیوه باغ از باغبانان بگیرد.
3ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁⲩϭⲓⲧϥ ⲁⲩϩⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩⲟⲩⲟⲣⲡϥ ⲉϥϣⲟⲩⲓⲧ
3اما ایشان او را گرفته، زدند و تهی‌دست روانه نمودند.
4ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲟⲩⲱⲣⲡ ⲟⲛ ϩⲁⲣⲱⲟⲩ ⳿ⲛⲕⲉⲃⲱⲕ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲕⲉⲟⲩⲁⲓ ⲁⲩⲫⲟⲗϩϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩϣⲟϣϥ.
4باز نوکری دیگرنزد ایشان روانه نمود. او را نیز سنگسار کرده، سراو را شکستند و بی‌حرمت کرده، برگردانیدندش.
5ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲟⲩⲱⲣⲡ ⳿ⲛⲕⲉⲟⲩⲁⲓ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲭⲉⲧ ⲁⲩϧⲟⲑⲃⲉϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲟⲩⲱⲣⲡ ⳿ⲛϩⲁⲛⲕⲉⲙⲏϣ ϩⲁⲛⲟⲩⲟⲛ ⲁⲩϩⲓ⳿ⲱⲛⲓ ⳿ⲉⲣⲱⲟⲩ ϩⲁⲛⲕⲉⲭⲱⲟⲩⲛⲓ ⲇⲉ ⲁⲩϧⲱⲧⲉⲃ ⳿ⲙⲙⲱⲟⲩ.
5پس یک نفر دیگر فرستاده، او را نیز کشتند و بسادیگران را که بعضی را زدند و بعضی را به قتل رسانیدند.
6ⲉⲧⲓ ⲟⲩϣⲏⲣⲓ ⳿ⲙⲙⲉⲛⲣⲓⲧ ⳿ⲉⲛⲁϥ⳿ⲛⲧⲁϥ ⲁϥⲟⲩⲟⲣⲡϥ ⳿ⲉ⳿ⲡϧⲁ⳿ⲉ ϩⲁⲣⲱⲟⲩ ⲉϥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⲥⲉⲛⲁ⳿ϣⲫⲓⲧ ϧⲁ⳿ⲧϩⲏ ⳿ⲙⲡⲁϣⲏⲣⲓ.
6و بالاخره یک پسر حبیب خود راباقی داشت. او را نزد ایشان فرستاده، گفت: پسرمرا حرمت خواهند داشت.
7ⲛⲓⲟⲩⲓⲏ ⲇⲉ ⳿ⲉⲧⲉ⳿ⲙⲙⲁⲩ ⲛⲁⲩϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⳿ⲛⲛⲟⲩ⳿ⲉⲣⲏⲟⲩ ϫⲉ ⲫⲁⲓ ⲡⲉ ⲡⲓ⳿ⲕⲗⲏⲣⲟⲛⲟⲙⲟⲥ ⳿ⲁⲙⲱⲓⲛⲓ ⲙⲁⲣⲉⲛϧⲟⲑⲃⲉϥ ⳿ⲛⲧⲉ ϯ⳿ⲕⲗⲏⲣⲟⲛⲟⲙⲓ⳿ⲁ ⲉⲣⲑⲱⲛ.
7لیکن دهقانان با خودگفتند: این وارث است؛ بیایید او را بکشیم تامیراث از آن ما گردد.
8ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁⲩϭⲓⲧϥ ⲁⲩϧⲟⲑⲃⲉϥ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩϩⲓⲧϥ ⲥⲁⲃⲟⲗ ⳿ⲙⲡⲓⲓⲁϩ⳿ⲁⲗⲟⲗⲓ.
8پس او را گرفته، مقتول ساختند و او را بیرون از تاکستان افکندند.
9ⲟⲩ ⲡⲉ ⳿ⲉⲧⲉϥⲛⲁⲁⲓϥ ⳿ⲛϫⲉ Ⲡ⳪ ⳿ⲙⲡⲓⲓⲁϩ⳿ⲁⲗⲟⲗⲓ ⳿ϥⲛⲁ⳿ⲓ ⲟⲩⲟϩ ⳿ϥⲛⲁⲧⲁⲕⲟ ⳿ⲛⲛⲓⲟⲩⲓⲏ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲛⲧⲉϥϯ ⳿ⲙⲡⲓⲓⲁϩ⳿ⲁⲗⲟⲗⲓ ⳿ⲛϩⲁⲛⲕⲉⲭⲱⲟⲩⲛⲓ.
9پس صاحب تاکستان چه خواهد کرد؟ او خواهدآمد و آن باغبان را هلاک ساخته، باغ را به دیگران خواهد سپرد.
10ⲟⲩⲇⲉ ⲧⲁⲓ⳿ⲅⲣⲁⲫⲏ⳿ⲙⲡⲉⲧⲉⲛⲱϣ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⲡⲓ⳿ⲱⲛⲓ ⳿ⲉⲧⲁⲩϣⲟϣϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲏⲉⲧⲕⲱⲧ ⲫⲁⲓ ⲁϥϣⲱⲡⲓ ⳿ⲛⲟⲩϫⲱϫ ⳿ⲛⲗⲁⲕϩ.
10آیا این نوشته رانخوانده‌اید: سنگی که معمارانش رد کردند، همان سر زاویه گردید؟
11ⲉⲧⲁ ⲫⲁⲓ ϣⲱⲡⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗϩⲓⲧⲉⲛ Ⲡ⳪ ⲟⲩⲟϩ ⳿ϥⲟⲓ ⳿ⲛ⳿ϣⲫⲏⲣⲓ ϧⲉⲛ ⲛⲉⲛⲃⲁⲗ.
11این از جانب خداوند شد و در نظر ما عجیب است.
12ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁⲩⲕⲱϯ ⳿ⲛⲥⲁ ⳿ⲁⲙⲟⲛⲓ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⲡⲉ ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩⲉⲣϩⲟϯ ϧⲁ⳿ⲧϩⲏ ⳿ⲙⲡⲓⲙⲏϣ ⲁⲩ⳿ⲉⲙⲓ ⲅⲁⲣ ϫⲉ ⳿ⲉⲧⲁϥϫⲉ ⲧⲁⲓⲡⲁⲣⲁⲃⲟⲗⲏ ⲉⲑⲃⲏⲧⲟⲩ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁⲩⲭⲁϥ ⲁⲩϣⲉⲛⲱⲟⲩ.
12آنگاه خواستند او را گرفتار سازند، اما از خلق می‌ترسیدند، زیرا می‌دانستند که این مثل رابرای ایشان آورد. پس او را واگذارده، برفتند.
13ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩⲟⲩⲱⲣⲡ ϩⲁⲣⲟϥ ⳿ⲛϩⲁⲛⲟⲩⲟⲛ ⳿ⲛⲧⲉ ⲛⲓⲪⲁⲣⲓⲥⲉⲟⲥ ⲛⲉⲙ ⲛⲓⲏⲣⲱⲇⲓ⳿ⲁⲛⲟⲥ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲟⲩϫⲟⲣϫϥ ⳿ⲛⲟⲩⲥⲁϫⲓ.
13و چند نفر از فریسیان و هیرودیان را نزدوی فرستادند تا او را به سخنی به دام آورند.
14✠
14ایشان آمده، بدو گفتند: «ای استاد، ما را یقین است که تو راستگو هستی و از کسی باک نداری، چون که به ظاهر مردم نمی نگری بلکه طریق خدارا به راستی تعلیم می‌نمایی. جزیه دادن به قیصرجایز است یا نه؟ بدهیم یا ندهیم؟
15⳿ⲛⲑⲟϥ ⲇⲉ ⲉϥⲥⲱⲟⲩⲛ ⳿ⲛⲧⲟⲩⲙⲉⲧϣⲟⲃⲓ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲉⲑⲃⲉ ⲟⲩ ⲧⲉⲧⲉⲛϭⲱⲛⲧ ⳿ⲙⲙⲟⲓ ⳿ⲁⲛⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⲛⲏⲓ ⳿ⲛⲟⲩⲥⲁⲑⲉⲣⲓ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲁⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲣⲟⲥ.
15اما اوریاکاری ایشان را درک کرده، بدیشان گفت: «چرامرا امتحان می‌کنید؟ دیناری نزد من آرید تا آن راببینم.»
16⳿ⲛⲑⲱⲟⲩ ⲇⲉ ⲁⲩ⳿ⲓⲛⲓ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲑⲁ ⲛⲓⲙ ⲧⲉ ⲧⲁⲓϩⲓⲕⲱⲛ ⲛⲉⲙ ⲧⲁⲓ⳿ⲉⲡⲓⲅⲣⲁⲫⲏ⳿ⲛⲑⲱⲟⲩ ⲇⲉ ⲡⲉϫⲱⲟⲩ ⲛⲁϥ ϫⲉ ⲛⲁ ⳿ⲡⲟⲩⲣⲟ ⲛⲉ.
16چون آن را حاضر کردند، بدیشان گفت: «این صورت و رقم از آن کیست؟» وی راگفتند: «از آن قیصر.»
17⳿ⲛⲑⲟϥ ⲇⲉ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⲛⲁ ⳿ⲡⲟⲩⲣⲟ ⲙⲏⲓⲧⲟⲩ ⳿ⲙ⳿ⲡⲟⲩⲣⲟ ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁ Ⲫϯ ⲙⲏⲓⲧⲟⲩ ⳿ⲙⲪϯ ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁⲩⲉⲣ⳿ϣⲫⲏⲣⲓ ⳿ⲉϫⲱϥ ⲡⲉ.
17عیسی در جواب ایشان گفت: «آنچه از قیصر است، به قیصر رد کنید وآنچه از خداست، به خدا.» و از او متعجب شدند.
18ⲟⲩⲟϩ ⲁⲩ⳿ⲓ ϩⲁⲣⲟϥ ⳿ⲛϫⲉ ϩⲁⲛⲤⲁⲇⲇⲟⲩⲕⲉⲟⲥ ⲛⲏⲉⲧϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⳿ⲙⲙⲟⲛ ⳿⳿ⲁⲛⲁⲥⲧⲁⲥⲓⲥ ϣⲟⲡ ⲟⲩⲟϩ ⲛⲁⲩϣⲓⲛⲓ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⲡⲉ ⲉⲩϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ.
18و صدوقیان که منکر هستند نزد وی آمده، از او سوال نموده، گفتند:
19ϫⲉ ⳿ⲫⲣⲉϥϯ⳿ⲥⲃⲱ Ⲙⲱ⳿ⲩⲥⲏⲥ ⲁϥ⳿ⲥϧⲁⲓ ⲛⲁⲛ ϫⲉ ⳿ⲉϣⲱⲡ ⳿ⲛⲧⲉ ⳿ⲡⲥⲟⲛ ⳿ⲛⲟⲩⲁⲓ ⲙⲟⲩ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲛⲧⲉϥⲥⲉϫⲡ ⲟⲩ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲛⲧⲉϥ⳿ϣⲧⲉⲙⲭⲁ ϣⲏⲣⲓ ϩⲓⲛⲁ ⳿ⲛⲧⲉ ⲡⲉϥⲥⲟⲛ ϭⲓ ⳿ⲛϯ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲛⲧⲉϥⲧⲟⲩⲛⲟⲥ ⲟⲩ⳿ϫⲣⲟϫ ⳿ⲙⲡⲉϥⲥⲟⲛ.
19«ای استاد، موسی به ما نوشت که هرگاه برادر کسی بمیرد و زنی بازگذاشته، اولادی نداشته باشد، برادرش زن او رابگیرد تا از بهر برادر خود نسلی پیدا نماید.
20ⲛⲉ ⲟⲩⲟⲛ ⲍ̅ ⲇⲉ ⳿ⲛⲥⲟⲛ ϧⲁⲧⲟⲧⲉⲛ ⲡⲉ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓϩⲟⲩⲓⲧ ϭⲓ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ ⲛⲁϥⲙⲟⲩ ⳿ⲙⲡⲉϥⲭⲁ ⳿ϫⲣⲟϫ.
20پس هفت برادر بودند که نخستین، زنی گرفته، بمرد واولادی نگذاشت.
21ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲁϩⲃ̅ ⲁϥϭⲓⲧⲥ ⲟⲩⲟϩ ⲁϥⲙⲟⲩ ⳿ⲙⲡⲉϥⲭⲁ ⳿ϫⲣⲟϫ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲁϩⲅ̅ ⳿ⲙⲡⲁⲓⲣⲏϯ ⲟⲛ.
21پس ثانی او را گرفته، هم بی‌اولاد فوت شد و همچنین سومی.
22ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲁϩⲍ̅ ⳿ⲙⲡⲟⲩⲭⲁ ⳿ϫⲣⲟϫ ⳿ⲉ⳿ⲡϧⲁ⳿ⲉ ⲇⲉ ⳿ⲙⲙⲱⲟⲩ ⲧⲏⲣⲟⲩ ⲁⲥⲙⲟⲩ ⳿ⲛϫⲉ ϯⲕⲉ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ.
22تا آنکه آن هفت او را گرفتند و اولادی نگذاشتند و بعد ازهمه، زن فوت شد.
23ϧⲉⲛ ϯ⳿⳿ⲁⲛⲁⲥⲧⲁⲥⲓⲥ ⲁⲥⲛⲁⲉⲣ ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ ⳿ⲛⲛⲓⲙ ⳿ⲙⲙⲱⲟⲩ ⲡⲓⲍ̅ ⲅⲁⲣ ⲁⲩϭⲓⲧⲥ ⳿ⲛ⳿ⲥϩⲓⲙⲓ.
23پس در قیامت چون برخیزند، زن کدام‌یک از ایشان خواهد بود ازآنجهت که هر هفت، او را به زنی گرفته بودند؟»
24ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ϫⲉ ⲙⲏ ⲉⲑⲃⲉ ⲫⲁⲓ ⲁⲛ ⲧⲉⲧⲉⲛⲥⲟⲣⲉⲙ ⳿ⲛⲧⲉⲧⲉⲛⲥⲱⲟⲩⲛ ⲁⲛ ⳿ⲛϯ⳿ⲅⲣⲁⲫⲏ ⲟⲩⲇⲉ ϯϫⲟⲙ ⳿ⲛⲧⲉ ⲫϯ.
24عیسی در جواب ایشان گفت: «آیا گمراه نیستید از آنرو که کتب و قوت خدا را نمی دانید؟
25ϩⲟⲧⲁⲛ ⲅⲁⲣ ⲁⲩϣⲁⲛⲧⲱⲟⲩⲛⲟⲩ ϧⲉⲛ ⲛⲏⲉⲑⲙⲱⲟⲩⲧ ⲟⲩⲇⲉ ⳿ⲙⲡⲁⲩϭⲓ ⲟⲩⲇⲉ ⳿ⲙⲡⲁⲩϭ ⲓⲧⲟⲩ ⲁⲗⲗⲁ ⲁⲩ⳿ⲙ⳿ⲫⲣⲏϯ ⳿ⲛⲛⲓⲁⲅⲅⲉⲗⲟⲥ ϧⲉⲛ ⲛⲓⲫⲏⲟⲩ⳿ⲓ.
25زیرا هنگامی که از مردگان برخیزند، نه نکاح می‌کنند و نه منکوحه می‌گردند، بلکه مانندفرشتگان، در آسمان می‌باشند.
26ⲉⲑⲃⲉ ⲛⲏⲉⲑⲙⲱⲟⲩⲧ ⲇⲉ ϫⲉ ⲥⲉⲛⲁⲧⲱⲟⲩⲛⲟⲩ ⳿ⲙⲡⲉⲧⲉⲛⲱϣ ϩⲓ ⳿ⲡϫⲱⲙ ⳿ⲙⲘⲱ⳿ⲩⲥⲏⲥ ⲡⲱⲥ ⲁϥϫⲟⲥ ⲛⲁϥ ϩⲓϫⲉⲛ ⲡⲓⲃⲁⲧⲟⲥ ⲉϥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⳿ⲁⲛⲟⲕ ⲡⲉ Ⲫϯ ⳿ⲛⲀⲃⲣⲁⲁⲙ ⲛⲉⲙ Ⲫϯ ⳿ⲛ⳿ Ⲓⲥⲁⲁⲕ ⲛⲉⲙ Ⲫϯ ⳿ⲛⲒⲁⲕⲱⲃ.
26اما در باب مردگان که برمی خیزند، در کتاب موسی در ذکربوته نخوانده‌اید چگونه خدا او را خطاب کرده، گفت که منم خدای ابراهیم و خدای اسحاق وخدای یعقوب.
27ⲫϯ ⲫⲁ ⲛⲏⲉⲑⲙⲱⲟⲩⲧ ⲁⲛ ⲡⲉ ⲁⲗⲗⲁ ⲫⲁ ⲛⲏⲉⲧⲟⲛϧ ⲧⲉⲧⲉⲛⲥⲟⲣⲉⲙ ⳿ⲉⲙⲁϣⲱ.
27و او خدای مردگان نیست بلکه خدای زندگان است. پس شما بسیار گمراه شده‌اید.»
28ⲟⲩⲟϩ ⲁϥ⳿ⲓ ϩⲁⲣⲟϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲟⲩⲁⲓ ⳿ⲛⲛⲓⲥⲁϧ⳿ⲉⲧⲁϥⲥⲱⲧⲉⲙ ⳿ⲉⲣⲱⲟⲩ ⲉⲩⲕⲱϯ ⲉϥ⳿ⲉⲙⲓ ϫⲉ ⲕⲁⲗⲱⲥ ⲁϥ⳿ⲉⲣⲟⲩ⳿ⲱ ⲛⲱⲟⲩ ⲁϥϣⲉⲛϥ ϫⲉ ⲁϣ ⲧⲉ ϯⲉⲛⲧⲟⲗⲏ ⲉⲧⲟⲓ ⳿ⲛϣⲟⲣⲡ ⳿ⲉⲣⲱⲟⲩ ⲧⲏⲣⲟⲩ.
28و یکی از کاتبان، چون مباحثه ایشان را شنیده، دید که ایشان را جواب نیکو داد، پیش آمده، از او پرسید که «اول همه احکام کدام است؟»
29ⲁϥ⳿ⲉⲣⲟⲩ⳿ⲱ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ϫⲉ ϯϣⲟⲣⲡ ⲧⲉ ⲑⲁⲓ ⲥⲱⲧⲉⲙ ⲡⲓⲥ̅ⲗ̅ Ⲡ⳪ ⲡⲉⲕⲛⲟⲩϯ Ⲡ⳪ ⲟⲩⲁⲓ ⲡⲉ.
29عیسی او را جواب داد که «اول همه احکام این است که بشنو‌ای اسرائیل، خداوندخدای ما خداوند واحد است.
30ⲟⲩⲟϩ ⲉⲕ⳿ⲉⲙⲉⲛⲣⲉ Ⲡ⳪ ⲡⲉⲕⲛⲟⲩϯ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲡⲉⲕϩⲏⲧ ⲧⲏⲣϥ ⲛⲉⲙ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲧⲉⲕⲯⲩⲭⲏ ⲧⲏⲣⲥ ⲛⲉⲙ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲛⲉⲕⲙⲉⲩⲓ ⲧⲏⲣⲟⲩ ⲛⲉⲙ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲧⲉⲕϫⲟⲙ ⲧⲏⲣⲥ.
30و خداوندخدای خود را به تمامی دل و تمامی جان وتمامی خاطر و تمامی قوت خود محبت نما، که اول از احکام این است.
31ϯⲙⲁϩ⳿ⲥⲛⲟⲩϯ ⲧⲉ ⲑⲁⲓ ⲉⲕ⳿ⲉⲙⲉⲛⲣⲉ ⲡⲉⲕ⳿ϣⲫⲏⲣ ⳿ⲙⲡⲉⲕⲣⲏϯ ⳿ⲙⲙⲟⲛ ⲕⲉⲉⲛⲧⲟⲗⲏ ⲉⲥⲟⲓ ⳿ⲛⲛⲓϣϯ ⳿ⲉⲛⲁⲓ.
31و دوم مثل اول است که همسایه خود را چون نفس خود محبت نما. بزرگتر از این دو، حکمی نیست.»
32ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲁϥ ⳿ⲛϫⲉ ⲡⲓⲥⲁϧ ϫⲉ ⲕⲁⲗⲱⲥ ⲡⲓⲣⲉϥϯ⳿ⲥⲃⲱ ϧⲉⲛ ⲟⲩⲙⲉⲑⲙⲏⲓ ⲁⲕϫⲟⲥ ϫⲉ ⲟⲩⲁⲓ ⲡⲉ Ⲫϯ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲙⲙⲟⲛ ⲕⲉⲟⲩⲁⲓ ⳿ⲉⲃⲏⲗ ⳿ⲉⲣⲟϥ.
32کاتب وی راگفت: «آفرین‌ای استاد، نیکو گفتی، زیرا خداواحد است و سوای او دیگری نیست،
33ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲉⲛⲣⲓⲧϥ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲡⲉⲕϩⲏⲧ ⲧⲏⲣϥ ⲛⲉⲙ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲧⲉⲕϫⲟⲙ ⲧⲏⲣⲥ ⲛⲉⲙ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲡⲓⲕⲁϯ ⲧⲏⲣϥ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲉⲛⲣⲉ ⲡⲉⲕ⳿ϣⲫⲏⲣ ⳿ⲙⲡⲉⲕⲣⲏϯ ⲥⲉⲟⲓ ⳿ⲛⲛⲓϣϯ ⳿ⲉⲛⲓϭⲗⲓⲗ ⲧⲏⲣⲟⲩ ⲛⲉⲙ ⲛⲓϣⲟⲩϣⲱⲟⲩϣⲓ.
33و او رابه تمامی دل و تمامی فهم و تمامی نفس و تمامی قوت محبت نمودن و همسایه خود را مثل خودمحبت نمودن، از همه قربانی های سوختنی وهدایا افضل است.»
34ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁϥⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲣⲟϥ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ϫⲉ ⲁϥ⳿ⲉⲣⲟⲩ⳿ⲱ ⳿ⲉⲟⲩⲟⲛ ϩⲏⲧ ⳿ⲙⲙⲟϥ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲁϥ ϫⲉ ⳿ⲭⲟⲩ⳿ⲏⲟⲩ ⲁⲛ ⳿ⲉⲃⲟⲗϩⲁ ϯⲙⲉⲧⲟⲩⲣⲟ ⳿ⲛⲧⲉ Ⲫϯ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲙⲡⲉ ⳿ϩⲗⲓ ⳿ϣⲉⲣⲧⲟⲗⲙⲁⲛ ⳿ⲉϣⲉⲛϥ.
34چون عیسی بدید که عاقلانه جواب داد، به وی گفت: «از ملکوت خدادور نیستی.» و بعد از آن، هیچ‌کس جرات نکردکه از او سوالی کند.
35ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁϥ⳿ⲉⲣⲟⲩ⳿ⲱ ⳿ⲛϫⲉ Ⲓⲏ̅ⲥ̅ ⲛⲁϥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⲉϥϯ⳿ⲥⲃⲱ ϧⲉⲛ ⲡⲓⲉⲣⲫⲉⲓ ⲡⲱⲥ ⲥⲉϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⳿ⲛϫⲉ ⲛⲓⲥⲁϧ ϫⲉ Ⲡⲭ̅ⲥ̅ ⳿ⲡϣⲏⲣⲓ ⲛⲆⲁⲩⲓⲇ ⲡⲉ.
35و هنگامی که عیسی در هیکل تعلیم می‌داد، متوجه شده، گفت: «چگونه کاتبان می‌گویند که مسیح پسر داود است؟
36⳿ⲛⲑⲟϥ Ⲇⲁⲩⲓⲇ ⲁϥϫⲟⲥ ϧⲉⲛ ⲡⲠⲓⲡ͞ⲛⲁ̅ ⲉⲑⲟⲩⲁⲃ ϫⲉ ⲡⲉϫⲉ Ⲡ⳪ ⳿ⲙⲠⲁ⳪ ϫⲉ ϩⲉⲙⲥⲓ ⲥⲁⲧⲁⲟⲩⲓⲛⲁⲙ ϣⲁϯⲭⲁ ⲛⲉⲕϫⲁϫⲓ ⲥⲁⲡⲉⲥⲏⲧ ⳿ⲛⲛⲉⲕϭⲁⲗⲁⲩϫ.
36و حال آنکه خود داود در روح‌القدس می‌گوید که خداوند به خداوند من گفت برطرف راست من بنشین تا دشمنان تو را پای انداز تو سازم؟
37⳿ⲛⲑⲟϥ Ⲇⲁⲩⲓⲇ ⲉϥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⳿ⲉⲣⲟϥ ϫⲉ Ⲡ⳪ ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲃⲟⲗ ⲑⲱⲛ ⲡⲉϥϣⲏⲣⲓ ⲡⲉ ⲟⲩⲟϩ ⲡⲓⲙⲏϣ ⲉⲧⲟϣ ⲛⲁϥⲥⲱⲧⲉⲙ ⳿ⲉⲣⲟϥ ϩⲏⲇⲉⲱⲥ.
37خودداود او را خداوند می‌خواند؛ پس چگونه او راپسر می‌باشد؟» و عوام الناس کلام او را به خشنودی می‌شنیدند.
38ⲟⲩⲟϩ ϧⲉⲛ ⲧⲉϥ⳿ⲥⲃⲱ ⲛⲁϥϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ϫⲉ ⳿ⲁⲛⲁⲩ ⳿ⲉⲃⲟⲗϩⲁ ⲛⲓⲥⲁϧ ⲛⲉⲙ ⲛⲏⲉⲑⲟⲩⲱϣ ⳿ⲉⲙⲟϣⲓ ϧⲉⲛ ϩⲁⲛ⳿ⲥⲧⲟⲗⲏⲛⲉⲙ ⲁⲛⲁⲥⲡⲁⲥⲙⲟⲥϧⲉⲛ ⲛⲓⲁⲅⲟⲣⲁ.
38پس در تعلیم خود گفت: «از کاتبان احتیاطکنید که خرامیدن در لباس دراز و تعظیم های دربازارها
39ⲛⲉⲙ ϩⲁ⳿ⲛϣⲟⲣⲡ ⳿ⲙⲙⲁ⳿ⲛϩⲉⲙⲥⲓ ϧⲉⲛ ⲛⲓⲕⲁⲑⲉⲇⲣ⳿ⲁ ϧⲉⲛ ⲛⲓⲥⲩⲛⲁⲅⲱⲅⲏ ⲛⲉⲙ ϩⲁ⳿ⲛϣⲟⲣⲡ ⳿ⲛⲣⲱⲧⲉⲃ ϧⲉⲛ ⲛⲓⲇⲓⲡⲛⲟⲛ.
39و کرسی های اول در کنایس و جایهای صدر در ضیافت‌ها را دوست می‌دارند.
40ⲛⲏⲉⲑⲟⲩⲱⲙ ⳿ⲛⲛⲓⲏⲓ ⳿ⲛⲧⲉ ⲛⲓⲭⲏⲣⲁ ⲟⲩⲟϩ ϧⲉⲛ ⲟⲩⲗⲱⲓϫⲓ ⲉⲥⲟⲩ⳿ⲏⲟⲩ ⲥⲉⲉⲣ⳿ⲡⲣⲟⲥⲉⲩⲭ ⲉⲥⲑⲉ ⲛⲁⲓ ⲉⲑⲛⲁϭⲓ ⳿ⲛⲟⲩϩⲟⲩ⳿ⲟ ϩⲁⲡ.
40اینان که خانه های بیوه‌زنان را می‌بلعند و نماز را به ریاطول می‌دهند، عقوبت شدیدتر خواهند یافت.»
41ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁϥϩⲉⲙⲥⲓ ⳿ⲙⲡⲉ⳿ⲙⲑⲟ ⳿ⲙⲡⲓⲅⲁⲍⲟⲫⲩⲗⲁⲕⲓⲟⲛ ⲛⲁϥⲛⲁⲩ ϫⲉ ⲡⲱⲥ ⲛⲓⲙⲏϣ ϩⲓ ϩⲟⲙⲧ ⳿ⲉⲡⲓⲅⲁⲍⲟⲫⲩⲗⲁⲕⲓⲟⲛ ⲟⲩⲟϩ ⲟⲩⲙⲏϣ ⳿ⲛⲣⲁⲙⲁ⳿ⲟ ⲛⲁⲩϩⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⳿ⲛϩⲁⲛⲙⲏϣ.
41و عیسی در مقابل بیت‌المال نشسته، نظاره می‌کرد که مردم به چه وضع پول به بیت‌المال می‌اندازند؛ و بسیاری از دولتمندان، بسیارمی انداختند.
42ⲉⲧⲁⲥ⳿ⲓ ⲇⲉ ⳿ⲛϫⲉ ⲟⲩⲭⲏⲣⲁ ⳿ⲛϩⲏⲕⲓ ⲁⲥϩⲓⲟⲩ⳿Ⲓ ⳿ⲛⲧⲉⲃⲓ ⳿ⲥⲛⲟⲩϯ ⳿ⲉⲧⲉ ⲟⲩⲕⲟⲛ⳿ⲇⲣⲁⲛⲧⲏⲥ ⲡⲉ.
42آنگاه بیوه‌زنی فقیر آمده، دوفلس که یک ربع باشد انداخت.
43ⲟⲩⲟϩ ⳿ⲉⲧⲁϥⲙⲟⲩϯ ⳿⳿ⲉⲛⲉϥⲙⲁⲑⲏⲧⲏⲥ ⲡⲉϫⲁϥ ⲛⲱⲟⲩ ϫⲉ ⳿ⲁⲙⲏⲛ ϯϫⲱ ⳿ⲙⲙⲟⲥ ⲛⲱⲧⲉⲛ ϫⲉ ⲧⲁⲓⲭⲏⲣⲁ ⳿ⲛϩⲏⲕⲓ ⲁⲥϩⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⳿ⲉϩⲟⲧⲉ ⲛⲁⲓ ⲧⲏⲣⲟⲩ ⲉⲧϩⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⳿ⲉⲡⲓⲅⲁⲍⲟⲫⲩⲗⲁⲕⲓⲟⲛ.
43پس شاگردان خود را پیش خوانده، به ایشان گفت: «هرآینه به شما می‌گویم این بیوه‌زن مسکین از همه آنانی که در خزانه انداختند، بیشتر داد.
44ⲟⲩⲟⲛ ⲅⲁⲣ ⲛⲓⲃⲉⲛ ⳿ⲉⲧⲁⲩϩⲓⲟⲩ⳿ⲓ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲡⲉⲧⲉⲣϩⲟⲩ⳿ⲟ ⳿ⲉⲣⲱⲟⲩ ⲑⲁⲓ ⲇⲉ ⳿ⲛⲑⲟⲥ ⳿ⲉⲃⲟⲗϧⲉⲛ ⲡⲉⲧⲉⲥⲉⲣϧⲁ⳿ⲉ ⳿ⲙⲙⲟϥ ϩⲱⲃ ⲛⲓⲃⲉⲛ ⳿ⲉⲧⲉ⳿ⲛⲧⲁⲥ ⲁⲥϩⲓⲧⲟⲩ ⲡⲉⲥⲱⲛϧ ⲧⲏⲣϥ.
44زیرا که همه ایشان از زیادتی خود دادند، لیکن این زن ازحاجتمندی خود، آنچه داشت انداخت، یعنی تمام معیشت خود را.»
Tip: use the ← and → keys to turn chapters.